Chapter 137

महादेव उवाच। अथ नंदिप्रदेशात्तु यथा साभ्रमती नदी । समायाता विकीर्णं च वनं विप्रर्षिसेवितम् १। बहुधा जलवेगेन पर्वतानां च रोधसः । सप्तधा प्रविभक्ता च दक्षिणोदधिगामिनी २। आद्या साभ्रमती पुण्या द्वितीया सेटिका तधा । तृतीया वल्किनी पुण्या चतुर्थी च हिरण्मयी ३। सर्वपापहरा प्रोक्ता हस्तिमत्यथ पंचमी । वेत्रवती सा च षष्ठी वृत्रेण निर्मिता पुरा ४। इयं सा परमा देवी वृत्रकूपाद्विनिःसृता । वेत्रवती ततो जाता महापापप्रणाशिनी ५। भद्रामुखी शुभप्राया सप्तमी लोकपावनी । एतैस्तु सप्तभिर्देवि तांस्तान्जनपदांस्तथा ६। पवित्रीकृत्य चैकेन सप्तस्रोता प्रतिष्ठिता । विकीर्णतीर्थे यः श्राद्धं पितॄनुद्दिश्य दास्यति ७। गयापिंडप्रदानस्य फलं यत्तद्भविष्यति । अवकीर्णा च्युता ये च लुप्तपिंडोदकक्रियाः ८। ते विकीर्णे प्रमुच्यंते दत्तपिंडोदकक्रियाः । तत्र श्राद्धं तु यः कुर्याद्गाणपत्यं भवेद्ध्रुवम् ९। तस्मात्त्रयीविधानेन श्रद्धया श्राद्धमाचरेत् । अस्मिंस्तीर्थे विशेषेण सप्तनद्युदये द्विजाः १०। स्नानं कुरुत विप्रेंद्रा ऋषिलोकमभीप्सवः । इत्युक्तं कश्यपेनाथ द्विजान्प्रति विशेषतः ११। यदि चेत्क्रियते स्नानं सर्वदुःखापहं सदा । तीर्थानां प्रवरं तीर्थं क्षेत्राणामुत्तमोत्तमम् १२। तीर्थमेतद्विकीर्णं च शुभदं रोगदोषहृत् । कुर्वंत्यत्र विशेषेण ये स्नानं सर्वदा कलौ १३। ते नराः पुण्यभाजो हि जायंते नात्र संशयः । गयातीर्थसमं तीर्थं विकीर्णं पावनं परम् । पितॄणां पुण्यदं नित्यं लोकानां दुःखनाशनम् १४। इति विकीर्णतीर्थम् । तीर्थादस्मात्परं तीर्थं श्वेतोद्भवमनुत्तमम् । यत्र श्वेता नदी जाता मत्पृष्ठोदरभस्मना १५। विश्रुता त्रिषु लोकेषु सर्वपापप्रणाशिनी । हरांगभस्मसंयोगात्जाता देवैस्तु मानिता १६। तस्यां स्नातः शुचिर्दांतस्त्रिरात्रमुषितः पुमान् । महाकालेश्वरं दृष्ट्वा रुद्रलोके महीयते १७। पिंडं पितृभ्यो यो दद्यात्तस्यास्तीरे कुशैस्तिलैः । सुतृप्ताः पितरस्तस्य भवंतीति न संशयः १८। श्वेतगंगामहापुण्या दुःखदारिद्र्यमोचनी । यत्र स्नानेन भो देवि परं सुखमवाप्यते १९। तस्या वै संगमे पुण्ये नित्यं तिष्ठामि पार्वति । येऽत्र दानं प्रकुर्वंति स्नानं च तत्र सुंदरि २०। तदनंतफलं तस्य भवेद्वै नात्र संशयः । तत्र भूतेश्वरो देवः संगमे वसते ध्रुवम् २१। तत्र धूपं च दीपं च पुष्पमारार्तिकं तथा । ये कुर्वंति नरश्रेष्ठास्ते नराः पुण्यरूपिणः २२। बिल्वदलं समादाय यो ददाति शिवोपरि । वांच्छितं लभते नित्यं श्वेतायां शिवसंनिधौ २३। इति श्रीपाद्मे महापुराणे पंचपंचात्साहस्र्यां संहितायामुत्तरखंडे। उमामहेश्वरसंवादे श्वेतातीर्थंनाम सप्तत्रिंशाधिकशततमोऽध्यायः १३७।

mahādeva uvāca| atha naṃdipradeśāttu yathā sābhramatī nadī | samāyātā vikīrṇaṃ ca vanaṃ viprarṣisevitam 1| bahudhā jalavegena parvatānāṃ ca rodhasaḥ | saptadhā pravibhaktā ca dakṣiṇodadhigāminī 2| ādyā sābhramatī puṇyā dvitīyā seṭikā tadhā | tṛtīyā valkinī puṇyā caturthī ca hiraṇmayī 3| sarvapāpaharā proktā hastimatyatha paṃcamī | vetravatī sā ca ṣaṣṭhī vṛtreṇa nirmitā purā 4| iyaṃ sā paramā devī vṛtrakūpādviniḥsṛtā | vetravatī tato jātā mahāpāpapraṇāśinī 5| bhadrāmukhī śubhaprāyā saptamī lokapāvanī | etaistu saptabhirdevi tāṃstānjanapadāṃstathā 6| pavitrīkṛtya caikena saptasrotā pratiṣṭhitā | vikīrṇatīrthe yaḥ śrāddhaṃ pitṝnuddiśya dāsyati 7| gayāpiṃḍapradānasya phalaṃ yattadbhaviṣyati | avakīrṇā cyutā ye ca luptapiṃḍodakakriyāḥ 8| te vikīrṇe pramucyaṃte dattapiṃḍodakakriyāḥ | tatra śrāddhaṃ tu yaḥ kuryādgāṇapatyaṃ bhaveddhruvam 9| tasmāttrayīvidhānena śraddhayā śrāddhamācaret | asmiṃstīrthe viśeṣeṇa saptanadyudaye dvijāḥ 10| snānaṃ kuruta vipreṃdrā ṛṣilokamabhīpsavaḥ | ityuktaṃ kaśyapenātha dvijānprati viśeṣataḥ 11| yadi cetkriyate snānaṃ sarvaduḥkhāpahaṃ sadā | tīrthānāṃ pravaraṃ tīrthaṃ kṣetrāṇāmuttamottamam 12| tīrthametadvikīrṇaṃ ca śubhadaṃ rogadoṣahṛt | kurvaṃtyatra viśeṣeṇa ye snānaṃ sarvadā kalau 13| te narāḥ puṇyabhājo hi jāyaṃte nātra saṃśayaḥ | gayātīrthasamaṃ tīrthaṃ vikīrṇaṃ pāvanaṃ param | pitṝṇāṃ puṇyadaṃ nityaṃ lokānāṃ duḥkhanāśanam 14| iti vikīrṇatīrtham | tīrthādasmātparaṃ tīrthaṃ śvetodbhavamanuttamam | yatra śvetā nadī jātā matpṛṣṭhodarabhasmanā 15| viśrutā triṣu lokeṣu sarvapāpapraṇāśinī | harāṃgabhasmasaṃyogātjātā devaistu mānitā 16| tasyāṃ snātaḥ śucirdāṃtastrirātramuṣitaḥ pumān | mahākāleśvaraṃ dṛṣṭvā rudraloke mahīyate 17| piṃḍaṃ pitṛbhyo yo dadyāttasyāstīre kuśaistilaiḥ | sutṛptāḥ pitarastasya bhavaṃtīti na saṃśayaḥ 18| śvetagaṃgāmahāpuṇyā duḥkhadāridryamocanī | yatra snānena bho devi paraṃ sukhamavāpyate 19| tasyā vai saṃgame puṇye nityaṃ tiṣṭhāmi pārvati | ye'tra dānaṃ prakurvaṃti snānaṃ ca tatra suṃdari 20| tadanaṃtaphalaṃ tasya bhavedvai nātra saṃśayaḥ | tatra bhūteśvaro devaḥ saṃgame vasate dhruvam 21| tatra dhūpaṃ ca dīpaṃ ca puṣpamārārtikaṃ tathā | ye kurvaṃti naraśreṣṭhāste narāḥ puṇyarūpiṇaḥ 22| bilvadalaṃ samādāya yo dadāti śivopari | vāṃcchitaṃ labhate nityaṃ śvetāyāṃ śivasaṃnidhau 23| iti śrīpādme mahāpurāṇe paṃcapaṃcātsāhasryāṃ saṃhitāyāmuttarakhaṃḍe| umāmaheśvarasaṃvāde śvetātīrthaṃnāma saptatriṃśādhikaśatatamo'dhyāyaḥ 137|