Chapter 95

सुबाहुरुवाच- स्वर्गस्य मे गुणान्ब्रूहि सांप्रतं द्विजसत्तम । एतत्सर्वं द्विजश्रेष्ठ करिष्यामि स्वभाविकम् १। जैमिनिरुवाच- नंदनादीनि रम्याणि दिव्यानि विविधानि च । तत्रोद्यानानि पुण्यानि सर्वकामयुतानि च २। सर्वकामफलैर्वृक्षैः शोभनानि समंततः । विमानानि सुदिव्यानि सेवितान्यप्सरोगणैः ३। सर्वत्रैव विचित्राणि कामगानि वशानि च । तरुणादित्यवर्णानि मुक्ताजालांतराणि च ४। चंद्रमंडलशुभ्राणि हेमशय्यासनानि च । सर्वकामसमृद्धाश्च सर्वदुःखविवर्जिताः ५। नराः सुकृतिनस्तेषु विचरंति यथा भुवि । न तत्र नास्तिका यांति न स्तेना नाजितेंद्रियाः ६। न नृशंसा न पिशुना न कृतघ्ना न मानिनः । सत्यास्तपःस्थिताः शूरा दयावंतः क्षमापराः ७। यज्वानो दानशीलाश्च तत्र गच्छंति ते नराः । न रोगो न जरामृत्युर्न शोको न हिमातपौ ८। न तत्र क्षुत्पिपासा च कस्य ग्लानिर्न विद्यते । एते चान्ये च बहवो गुणाः स्वर्गस्य भूपते ९। दोषास्तत्रैव ये संति ताञ्छृणुष्व च सांप्रतम् । शुभस्य कर्मणः कृत्स्नं फलं तत्रैव भुज्यते १०। न चात्र क्रियते भूयः सोऽत्र दोषो महान्स्मृतः । असंतोषश्च भवति दृष्ट्वा दीप्तां परां श्रियम् ११। सुखव्याप्तमनस्कानां सहसा पतनं तथा । इह यत्क्रियते कर्म फलं तत्रैव भुज्यते १२। कर्मभूमिरियं राजन्फलभूमिरसौ स्मृता । सुबाहुरुवाच- महांतस्तु इमे दोषास्त्वया स्वर्गस्य कीर्तिताः १३। निर्दोषाः शाश्वता येन्ये तांस्त्वं लोकान्वद द्विज । जैमिनिरुवाच- आब्रह्मसदनादेव दोषाः संति च वै नृप १४। अतएव हि नेच्छंति स्वर्गप्राप्तिं मनीषिणः । आब्रह्मसदनादूर्ध्वं तद्विष्णोः परमं पदम् १५। शुभं सनातनं ज्योतिः परंब्रह्मेति तद्विदुः । न तत्र मूढा गच्छंति पुरुषा विषयात्मकाः १६। दंभमोहभयद्रोह क्रोधलोभैरभिद्रुताः । निर्ममा निरहंकारा निर्द्वंद्वास्संयतेंद्रियाः १७। ध्यानयोगरताश्चैव तत्र गच्छंति साधवः । एतत्ते सर्वमाख्यातं यन्मां त्वं परिपृच्छसि १८। एवं स्वर्गगुणं श्रुत्वा सुबाहुः पृथिवीपतिः । तमुवाच महात्मानं जैमिनिं वदतांवरम् १९। सुबाहुरुवाच- नाहं स्वर्गं गमिष्यामि न चैवेच्छाम्यहं मुने । यस्माच्च पतनं प्रोक्तं तत्कर्म न करोम्यहम् २०। दानमेकं महाभाग नाहं दास्येकदाध्रुवम् । दानाच्च फललोभाच्च तस्मात्पतति वै नरः २१। इत्येवमुक्त्वा धर्मात्मा सुबाहुः पृथिवीपतिः । ध्यानयोगेन देवेशं यजिष्ये कमलाप्रियम् २२। दाहप्रलयसंवर्जं विष्णुलोकं व्रजाम्यहम् । जैमिनिरुवाच- सत्यमुक्तं त्वया भूप सर्वश्रेयः समाकुलम् २३। राजानो धर्मशीलाश्च महायज्ञैर्यजंति ते । सर्वदानानि दीयंते यज्ञेषु नृपनंदन २४। आदावन्नं तु यज्ञेषु वस्त्रं तांबूलमेव च । कांचनं भूमिदानं च गोदानं प्रददंति च २५। सुयज्ञैर्वैष्णवं लोकं ते प्रयांति नरोत्तमाः । दानेन तृप्तिमायांति संतुष्टाः संति भूमिपाः २६। तपस्विनो महात्मानो नित्यमेवं यजंति ते । सुभिक्षां याचयित्वा तु स्वस्थानं तु समागताः २७। भिक्षार्थं तस्य भागानि प्रकुर्वंति च भूपते । ब्राह्मणाय विभागैकं गोग्रासं तु महामते २८। सुपार्श्ववर्तिनां चैकं प्रयच्छंति तपोधनाः । तस्यान्नस्य प्रदानेन फलं भुंजंति मानवाः २९। क्षुधातृषाविहीनास्ते विष्णुलोकं व्रजंति वै । तस्मात्त्वमपि राजेंद्र देहि न्यायार्जितं धनम् ३०। दानाज्ज्ञानं ततः प्राप्य ज्ञानात्सिद्धिं प्रयास्यति । य इदं शृणुयान्मर्त्यः पुण्याख्यानमनुत्तमम् ३१। तस्य सर्वार्थसिद्धिः स्यात्पापं सर्वं विलीयते । विमुक्तः सर्वपापेभ्यो विष्णुलोकं सगच्छति ३२। इति श्रीपद्मपुराणे भूमिखंडे वेनोपाख्याने गुरुतीर्थे च्यवनचरित्रे पंचनवतितमोऽध्यायः ९५।

subāhuruvāca- svargasya me guṇānbrūhi sāṃprataṃ dvijasattama | etatsarvaṃ dvijaśreṣṭha kariṣyāmi svabhāvikam 1| jaiminiruvāca- naṃdanādīni ramyāṇi divyāni vividhāni ca | tatrodyānāni puṇyāni sarvakāmayutāni ca 2| sarvakāmaphalairvṛkṣaiḥ śobhanāni samaṃtataḥ | vimānāni sudivyāni sevitānyapsarogaṇaiḥ 3| sarvatraiva vicitrāṇi kāmagāni vaśāni ca | taruṇādityavarṇāni muktājālāṃtarāṇi ca 4| caṃdramaṃḍalaśubhrāṇi hemaśayyāsanāni ca | sarvakāmasamṛddhāśca sarvaduḥkhavivarjitāḥ 5| narāḥ sukṛtinasteṣu vicaraṃti yathā bhuvi | na tatra nāstikā yāṃti na stenā nājiteṃdriyāḥ 6| na nṛśaṃsā na piśunā na kṛtaghnā na māninaḥ | satyāstapaḥsthitāḥ śūrā dayāvaṃtaḥ kṣamāparāḥ 7| yajvāno dānaśīlāśca tatra gacchaṃti te narāḥ | na rogo na jarāmṛtyurna śoko na himātapau 8| na tatra kṣutpipāsā ca kasya glānirna vidyate | ete cānye ca bahavo guṇāḥ svargasya bhūpate 9| doṣāstatraiva ye saṃti tāñchṛṇuṣva ca sāṃpratam | śubhasya karmaṇaḥ kṛtsnaṃ phalaṃ tatraiva bhujyate 10| na cātra kriyate bhūyaḥ so'tra doṣo mahānsmṛtaḥ | asaṃtoṣaśca bhavati dṛṣṭvā dīptāṃ parāṃ śriyam 11| sukhavyāptamanaskānāṃ sahasā patanaṃ tathā | iha yatkriyate karma phalaṃ tatraiva bhujyate 12| karmabhūmiriyaṃ rājanphalabhūmirasau smṛtā | subāhuruvāca- mahāṃtastu ime doṣāstvayā svargasya kīrtitāḥ 13| nirdoṣāḥ śāśvatā yenye tāṃstvaṃ lokānvada dvija | jaiminiruvāca- ābrahmasadanādeva doṣāḥ saṃti ca vai nṛpa 14| ataeva hi necchaṃti svargaprāptiṃ manīṣiṇaḥ | ābrahmasadanādūrdhvaṃ tadviṣṇoḥ paramaṃ padam 15| śubhaṃ sanātanaṃ jyotiḥ paraṃbrahmeti tadviduḥ | na tatra mūḍhā gacchaṃti puruṣā viṣayātmakāḥ 16| daṃbhamohabhayadroha krodhalobhairabhidrutāḥ | nirmamā nirahaṃkārā nirdvaṃdvāssaṃyateṃdriyāḥ 17| dhyānayogaratāścaiva tatra gacchaṃti sādhavaḥ | etatte sarvamākhyātaṃ yanmāṃ tvaṃ paripṛcchasi 18| evaṃ svargaguṇaṃ śrutvā subāhuḥ pṛthivīpatiḥ | tamuvāca mahātmānaṃ jaiminiṃ vadatāṃvaram 19| subāhuruvāca- nāhaṃ svargaṃ gamiṣyāmi na caivecchāmyahaṃ mune | yasmācca patanaṃ proktaṃ tatkarma na karomyaham 20| dānamekaṃ mahābhāga nāhaṃ dāsyekadādhruvam | dānācca phalalobhācca tasmātpatati vai naraḥ 21| ityevamuktvā dharmātmā subāhuḥ pṛthivīpatiḥ | dhyānayogena deveśaṃ yajiṣye kamalāpriyam 22| dāhapralayasaṃvarjaṃ viṣṇulokaṃ vrajāmyaham | jaiminiruvāca- satyamuktaṃ tvayā bhūpa sarvaśreyaḥ samākulam 23| rājāno dharmaśīlāśca mahāyajñairyajaṃti te | sarvadānāni dīyaṃte yajñeṣu nṛpanaṃdana 24| ādāvannaṃ tu yajñeṣu vastraṃ tāṃbūlameva ca | kāṃcanaṃ bhūmidānaṃ ca godānaṃ pradadaṃti ca 25| suyajñairvaiṣṇavaṃ lokaṃ te prayāṃti narottamāḥ | dānena tṛptimāyāṃti saṃtuṣṭāḥ saṃti bhūmipāḥ 26| tapasvino mahātmāno nityamevaṃ yajaṃti te | subhikṣāṃ yācayitvā tu svasthānaṃ tu samāgatāḥ 27| bhikṣārthaṃ tasya bhāgāni prakurvaṃti ca bhūpate | brāhmaṇāya vibhāgaikaṃ gogrāsaṃ tu mahāmate 28| supārśvavartināṃ caikaṃ prayacchaṃti tapodhanāḥ | tasyānnasya pradānena phalaṃ bhuṃjaṃti mānavāḥ 29| kṣudhātṛṣāvihīnāste viṣṇulokaṃ vrajaṃti vai | tasmāttvamapi rājeṃdra dehi nyāyārjitaṃ dhanam 30| dānājjñānaṃ tataḥ prāpya jñānātsiddhiṃ prayāsyati | ya idaṃ śṛṇuyānmartyaḥ puṇyākhyānamanuttamam 31| tasya sarvārthasiddhiḥ syātpāpaṃ sarvaṃ vilīyate | vimuktaḥ sarvapāpebhyo viṣṇulokaṃ sagacchati 32| iti śrīpadmapurāṇe bhūmikhaṃḍe venopākhyāne gurutīrthe cyavanacaritre paṃcanavatitamo'dhyāyaḥ 95|