Chapter 5

ऋषय ऊचुः-। वर्षाणां चैव नामानि पर्वतानां च सत्तम । आचक्ष्व नो यथातत्वं ये च पर्वतवासिनः १। सूत उवाच-। दक्षिणेन तु श्वेतस्य निषधस्योत्तरेण तु । वर्षं रमणकं नाम जायंते तत्र मानवाः २। शुक्लाभिजनसंपन्नाः सर्वे ते प्रियदर्शनाः । निःसपत्नाश्च ते सर्वे जायंते तत्र मानवाः ३। दशवर्षसहस्राणि शतानि दशपंच च । जीवंति ते महाभागा नित्यं मुदितमानसाः ४। दक्षिणेन तु नीलस्य निषधस्योत्तरेण तु । वर्षं हिरण्मयं नाम यत्र हैरण्वती नदी ५। यत्र चायं महाप्राज्ञाः पक्षिराट्पतगोत्तमः । यज्ञानुगा विप्रवरा धन्विनः प्रियदर्शनाः ६। महाबलास्तत्र जना विप्रा मुदितमानसाः । एकादशसहस्राणि वर्षाणां ते तपोधनाः ७। आयुःप्रमाणं जीवंति शतानि दश पंच च । शृंगाणि च पवित्राणि त्रीण्येव द्विजपुंगवाः ८। एकं मणिमयं तत्र तथैकं रुक्ममद्भुतम् । सर्वरत्नमयं चैकं भवनैरुपशोभितम् ९। तत्र स्वयं प्रभादेवी नित्यं वसति शंडिनी । उत्तरेण तु शृंगस्य समुद्रांते द्विजोत्तमाः १०। वर्षमैरावतं नाम तस्माच्छृंगवतः परम् । न तु तत्र सूर्यगतिर्जीर्यंते न च मानवाः ११। चंद्रमाश्च सनक्षत्रो ज्योतिर्भूत इवावृतः । पद्मप्रभाः पद्मवर्णाः पद्मपत्रनिभेक्षणाः १२। पद्मपत्रसुगंधाश्च जायंते तत्र मानवाः । अनिष्पन्ना नष्टगंधा निराहारा जितेंद्रियाः १३। देवलोकच्युताः सर्वे तथा विरजसो द्विजाः । त्रयोदशसहस्राणि वर्षाणां ते द्विजोत्तमाः १४। आयुःप्रमाणं जीवंति नरा धार्मिकपुंगवाः । क्षीरोदस्य समुद्रस्य तथैवोत्तरतः प्रभुः १५। हरिस्तिष्ठति वैकुंठः शकटे कनकामये । अष्टचक्रं हि तद्यानं भूतयुक्तं मनोजवम् १६। अग्निवर्णं महातेजो जांबूनदविभूषितम् । स प्रभुः सर्वभूतानां विभुश्च द्विजसत्तमाः १७। संक्षेपे विस्तरे चैव कर्ता कारयिता तथा । पृथिव्यापस्तथाकाशं वायुस्तेजश्च सत्तमाः १८। स यज्ञः सर्वभूतानामास्यं तस्य हुताशनः १९। इति श्रीपाद्मे महापुराणे स्वर्गखंडे पंचमोऽध्यायः ५।

ṛṣaya ūcuḥ-| varṣāṇāṃ caiva nāmāni parvatānāṃ ca sattama | ācakṣva no yathātatvaṃ ye ca parvatavāsinaḥ 1| sūta uvāca-| dakṣiṇena tu śvetasya niṣadhasyottareṇa tu | varṣaṃ ramaṇakaṃ nāma jāyaṃte tatra mānavāḥ 2| śuklābhijanasaṃpannāḥ sarve te priyadarśanāḥ | niḥsapatnāśca te sarve jāyaṃte tatra mānavāḥ 3| daśavarṣasahasrāṇi śatāni daśapaṃca ca | jīvaṃti te mahābhāgā nityaṃ muditamānasāḥ 4| dakṣiṇena tu nīlasya niṣadhasyottareṇa tu | varṣaṃ hiraṇmayaṃ nāma yatra hairaṇvatī nadī 5| yatra cāyaṃ mahāprājñāḥ pakṣirāṭpatagottamaḥ | yajñānugā vipravarā dhanvinaḥ priyadarśanāḥ 6| mahābalāstatra janā viprā muditamānasāḥ | ekādaśasahasrāṇi varṣāṇāṃ te tapodhanāḥ 7| āyuḥpramāṇaṃ jīvaṃti śatāni daśa paṃca ca | śṛṃgāṇi ca pavitrāṇi trīṇyeva dvijapuṃgavāḥ 8| ekaṃ maṇimayaṃ tatra tathaikaṃ rukmamadbhutam | sarvaratnamayaṃ caikaṃ bhavanairupaśobhitam 9| tatra svayaṃ prabhādevī nityaṃ vasati śaṃḍinī | uttareṇa tu śṛṃgasya samudrāṃte dvijottamāḥ 10| varṣamairāvataṃ nāma tasmācchṛṃgavataḥ param | na tu tatra sūryagatirjīryaṃte na ca mānavāḥ 11| caṃdramāśca sanakṣatro jyotirbhūta ivāvṛtaḥ | padmaprabhāḥ padmavarṇāḥ padmapatranibhekṣaṇāḥ 12| padmapatrasugaṃdhāśca jāyaṃte tatra mānavāḥ | aniṣpannā naṣṭagaṃdhā nirāhārā jiteṃdriyāḥ 13| devalokacyutāḥ sarve tathā virajaso dvijāḥ | trayodaśasahasrāṇi varṣāṇāṃ te dvijottamāḥ 14| āyuḥpramāṇaṃ jīvaṃti narā dhārmikapuṃgavāḥ | kṣīrodasya samudrasya tathaivottarataḥ prabhuḥ 15| haristiṣṭhati vaikuṃṭhaḥ śakaṭe kanakāmaye | aṣṭacakraṃ hi tadyānaṃ bhūtayuktaṃ manojavam 16| agnivarṇaṃ mahātejo jāṃbūnadavibhūṣitam | sa prabhuḥ sarvabhūtānāṃ vibhuśca dvijasattamāḥ 17| saṃkṣepe vistare caiva kartā kārayitā tathā | pṛthivyāpastathākāśaṃ vāyustejaśca sattamāḥ 18| sa yajñaḥ sarvabhūtānāmāsyaṃ tasya hutāśanaḥ 19| iti śrīpādme mahāpurāṇe svargakhaṃḍe paṃcamo'dhyāyaḥ 5|