Chapter 10

श्रीनारद उवाच - पुलिंदकानां गोपीनां करिष्ये वर्णनं ह्यतः । सर्वपापहरं पुण्यमद्‌भुतं भक्तिवर्द्धनम् ॥ १ ॥ पुलिन्दा ऊद्‌भटाः केचिद्‌विंध्याद्रि वनवासिनः । विलुंपंतो राजवसु दीनानां न कदाचन ॥ २ ॥ कुपितस्तेषु बलवान् विन्ध्यदेशाधिपो बली । अक्षौहिणीभ्यां तान्सर्वान् पुलिंदान्स रुरोध ह ॥ ३ ॥ युयुधुस्तेऽपि खड्गैश्च कुन्तैः शूलैः परश्वधैः । शक्त्यर्ष्टिभिर्भृशुण्डीभिः शरैः कति दिनानि च ॥ ४ ॥ पत्रं ते प्रेषयामासुः कंसाय यदुभूभृते । कंसप्रणोदितो दैत्यः प्रलंबो बलवांस्तदा ॥ ५ ॥ योजनद्वयमुच्चांगं कालमेघसमद्युतिम् । किरीटकुंडलधरं सर्पहारविभूषितम् ॥ ६ ॥ पादयोः शृङ्खलायुक्तं गदापाणिं कृतांतवत् । ललज्जिह्वं घोररूपं पातयन्तं गिरीन्द्रुमान् ॥ ७ ॥ कंपयंतं भुवं वेगात्प्रलम्बं युद्धदुर्मदम् । दृष्ट्वा प्रधर्षितो राजा ससैन्यो रणमंडलम् ॥ ८ ॥ त्यक्त्वा दुद्राव सहसा सिंहं वीक्ष्य गजो यथा । प्रलंबस्तान् समानीय मथुरामाययौ पुनः ॥ ९ ॥ पुलिन्दास्तेऽपि कंसस्य भृत्यत्वं समुपागताः । सकुटुंबाः कामगिरौ वासं चक्रुर्नृपेश्वर ॥ १० ॥ तेषां गृहेषु संजाताः श्रीरामस्य वरात्परात् । पुलिंद्यः कन्यका दिव्या रूपिण्यः श्रीरिवार्चिताः ॥ ११ ॥ तद्दर्शनस्मररुजः पुलिंद्यः प्रेमविह्वलाः । श्रीमत्पादरजो धृत्वा ध्यायंत्यस्तमहर्निशम् ॥ १२ ॥ ताश्चापि रासे संप्राप्ताः श्रीकृष्णं परमेश्वरम् । परिपूर्णतमं साक्षाद्‌‌गोलोकाधिपतिं प्रभुम् ॥ १३ ॥ श्रीकृष्णचरणाम्भोजरजो देवैः सुदुर्लभम् । अहो भाग्यं पुलिंदीनां तासां प्राप्तं विशेषतः ॥ १४ ॥ यः पारमेष्ठ्यमखिलं न महेन्द्रधिष्ण्यं नो सार्वभौममनिशं न रसाधिपत्यम् । नो योगसिद्धिमभितो न पुनर्भवं वा वाञ्छत्यलं परमपादरजः स भक्तः ॥ १५ ॥ निष्किंचनाः स्वकृतकर्मफलैर्विरागा यत्तत्पदं हरिजना मुनयो महांतः । भक्ता जुषन्ति हरिपादरजःप्रसक्ता अन्ये वदन्ति न सुखं किल नैरपेक्ष्यम् ॥ १६ ॥ इति श्रीगर्गसंहितायां माधुर्यखण्डे श्रीनारदबहुलाश्वसंवादे पुलिन्दकोपाख्यानं नाम दशमोऽध्यायः ॥ १० ॥ हरिः ॐ तत्सच्छ्रीकृष्णार्पणमस्तु ॥

śrīnārada uvāca - puliṃdakānāṃ gopīnāṃ kariṣye varṇanaṃ hyataḥ | sarvapāpaharaṃ puṇyamad‌bhutaṃ bhaktivarddhanam || 1 || pulindā ūd‌bhaṭāḥ kecid‌viṃdhyādri vanavāsinaḥ | viluṃpaṃto rājavasu dīnānāṃ na kadācana || 2 || kupitasteṣu balavān vindhyadeśādhipo balī | akṣauhiṇībhyāṃ tānsarvān puliṃdānsa rurodha ha || 3 || yuyudhuste'pi khaḍgaiśca kuntaiḥ śūlaiḥ paraśvadhaiḥ | śaktyarṣṭibhirbhṛśuṇḍībhiḥ śaraiḥ kati dināni ca || 4 || patraṃ te preṣayāmāsuḥ kaṃsāya yadubhūbhṛte | kaṃsapraṇodito daityaḥ pralaṃbo balavāṃstadā || 5 || yojanadvayamuccāṃgaṃ kālameghasamadyutim | kirīṭakuṃḍaladharaṃ sarpahāravibhūṣitam || 6 || pādayoḥ śṛṅkhalāyuktaṃ gadāpāṇiṃ kṛtāṃtavat | lalajjihvaṃ ghorarūpaṃ pātayantaṃ girīndrumān || 7 || kaṃpayaṃtaṃ bhuvaṃ vegātpralambaṃ yuddhadurmadam | dṛṣṭvā pradharṣito rājā sasainyo raṇamaṃḍalam || 8 || tyaktvā dudrāva sahasā siṃhaṃ vīkṣya gajo yathā | pralaṃbastān samānīya mathurāmāyayau punaḥ || 9 || pulindāste'pi kaṃsasya bhṛtyatvaṃ samupāgatāḥ | sakuṭuṃbāḥ kāmagirau vāsaṃ cakrurnṛpeśvara || 10 || teṣāṃ gṛheṣu saṃjātāḥ śrīrāmasya varātparāt | puliṃdyaḥ kanyakā divyā rūpiṇyaḥ śrīrivārcitāḥ || 11 || taddarśanasmararujaḥ puliṃdyaḥ premavihvalāḥ | śrīmatpādarajo dhṛtvā dhyāyaṃtyastamaharniśam || 12 || tāścāpi rāse saṃprāptāḥ śrīkṛṣṇaṃ parameśvaram | paripūrṇatamaṃ sākṣād‌‌golokādhipatiṃ prabhum || 13 || śrīkṛṣṇacaraṇāmbhojarajo devaiḥ sudurlabham | aho bhāgyaṃ puliṃdīnāṃ tāsāṃ prāptaṃ viśeṣataḥ || 14 || yaḥ pārameṣṭhyamakhilaṃ na mahendradhiṣṇyaṃ no sārvabhaumamaniśaṃ na rasādhipatyam | no yogasiddhimabhito na punarbhavaṃ vā vāñchatyalaṃ paramapādarajaḥ sa bhaktaḥ || 15 || niṣkiṃcanāḥ svakṛtakarmaphalairvirāgā yattatpadaṃ harijanā munayo mahāṃtaḥ | bhaktā juṣanti haripādarajaḥprasaktā anye vadanti na sukhaṃ kila nairapekṣyam || 16 || iti śrīgargasaṃhitāyāṃ mādhuryakhaṇḍe śrīnāradabahulāśvasaṃvāde pulindakopākhyānaṃ nāma daśamo'dhyāyaḥ || 10 || hariḥ oṃ tatsacchrīkṛṣṇārpaṇamastu ||