Chapter 8

श्रीबहुलाश्व उवाच - केषु केषु तदङ्गेषु किं किं तीर्थं समाश्रितम् ॥ वद देव महादेव त्वं परावरवित्तमः ॥१॥ श्रीनारद उवाच - यत्र यस्य प्रसिद्धिः स्यात्तदंगं परमं विदुः ॥ क्रमतो नास्त्यंगचयो गिरिराजस्य मैथिल ॥२॥ यथा सर्वगतं ब्रह्म सर्वांगानि च तस्य वै ॥ विभूतेर्भावतः शश्वत्तथा वक्ष्यामि मानद ॥३॥ शृङ्गारमण्डलस्याधो मुखं गोवर्धनस्य च ॥ यत्रान्नकूटं कृतवान् भगवान् व्रजवासिभिः ॥४॥ नेत्रे वै मानसी गंगा नासा चन्द्रसरोवरः ॥ गोविन्दकुण्डो ह्यधरश्चिबुकं कृष्णकुण्डकः ॥५॥ राधाकुण्डं तस्य जिह्वा कपोलौ ललितासरः ॥ गोपालकुण्डः कर्णश्च कर्णान्तः कुसुमाकरः ॥६॥ मौलिचिह्ना शीला तस्य ललाटं विद्धि मैथिल ॥ शिरश्चित्रशिला तस्य ग्रीवा वै वादनी शिला ॥७॥ कांदुकं पार्श्वदेशञ्च औष्णिषं कटिरुच्यते ॥ द्रोणतीर्थं पृष्ठदेशे लौकिकं चोदरे स्मृतम् ॥८॥ कदम्बखण्डमुरसि जीवः शृङ्गारमण्डलम् ॥ श्रीकृष्णपादचिह्नं तु मनस्तस्य महात्मनः ॥९॥ हस्तचिह्नं तथा बुद्धिरैरावतपदं पदम् ॥ सुरभेः पादचिह्नेषु पक्षौ तस्य महात्मनः ॥१०॥ पुच्छकुण्डे तथा पुच्छं वत्सकुंडे बलं स्मृतम् ॥ रुद्रकुण्डे तथा क्रोधं कामं शक्रसरोवरे ॥११॥ कुबेरतीर्थे चोद्योगं ब्रह्मतीर्थे प्रसन्नताम् ॥ यमतीर्थे ह्यहंकारं वदन्तीत्थं पुराविदः ॥१२॥ एवमंगानि सर्वत्र गिरिराजस्य मैथिल ॥ कथितानि मया तुभ्यं सर्वपापहराणि च ॥१३॥ गिरिराजविभूतिं च यः शृणोति नरोत्तमः ॥ स गच्छेद्धाम परमं गोलोकं योगिदुर्लभम् ॥१४॥ समुत्थितोऽसौ हरिवक्षसो गिरि- र्गोवर्धनो नाम गिरीन्द्रराजराट् ॥ समागतो ह्यत्र पुलस्त्यतेजसा यद्दर्शनाज्जन्म पुनर्न विद्यते ॥१५॥ इति श्रीगर्गसंहितायां गिरिराजखण्डे श्रीनारदबहुलाश्वसंवादे गिरिराजविभूतीवर्णनं नामाष्टमोऽध्यायः ॥ ८ ॥ हरिः ॐ तत्सच्छ्रीकृष्णार्पणमस्तु ॥

śrībahulāśva uvāca - keṣu keṣu tadaṅgeṣu kiṃ kiṃ tīrthaṃ samāśritam || vada deva mahādeva tvaṃ parāvaravittamaḥ ||1|| śrīnārada uvāca - yatra yasya prasiddhiḥ syāttadaṃgaṃ paramaṃ viduḥ || kramato nāstyaṃgacayo girirājasya maithila ||2|| yathā sarvagataṃ brahma sarvāṃgāni ca tasya vai || vibhūterbhāvataḥ śaśvattathā vakṣyāmi mānada ||3|| śṛṅgāramaṇḍalasyādho mukhaṃ govardhanasya ca || yatrānnakūṭaṃ kṛtavān bhagavān vrajavāsibhiḥ ||4|| netre vai mānasī gaṃgā nāsā candrasarovaraḥ || govindakuṇḍo hyadharaścibukaṃ kṛṣṇakuṇḍakaḥ ||5|| rādhākuṇḍaṃ tasya jihvā kapolau lalitāsaraḥ || gopālakuṇḍaḥ karṇaśca karṇāntaḥ kusumākaraḥ ||6|| maulicihnā śīlā tasya lalāṭaṃ viddhi maithila || śiraścitraśilā tasya grīvā vai vādanī śilā ||7|| kāṃdukaṃ pārśvadeśañca auṣṇiṣaṃ kaṭirucyate || droṇatīrthaṃ pṛṣṭhadeśe laukikaṃ codare smṛtam ||8|| kadambakhaṇḍamurasi jīvaḥ śṛṅgāramaṇḍalam || śrīkṛṣṇapādacihnaṃ tu manastasya mahātmanaḥ ||9|| hastacihnaṃ tathā buddhirairāvatapadaṃ padam || surabheḥ pādacihneṣu pakṣau tasya mahātmanaḥ ||10|| pucchakuṇḍe tathā pucchaṃ vatsakuṃḍe balaṃ smṛtam || rudrakuṇḍe tathā krodhaṃ kāmaṃ śakrasarovare ||11|| kuberatīrthe codyogaṃ brahmatīrthe prasannatām || yamatīrthe hyahaṃkāraṃ vadantītthaṃ purāvidaḥ ||12|| evamaṃgāni sarvatra girirājasya maithila || kathitāni mayā tubhyaṃ sarvapāpaharāṇi ca ||13|| girirājavibhūtiṃ ca yaḥ śṛṇoti narottamaḥ || sa gaccheddhāma paramaṃ golokaṃ yogidurlabham ||14|| samutthito'sau harivakṣaso giri- rgovardhano nāma girīndrarājarāṭ || samāgato hyatra pulastyatejasā yaddarśanājjanma punarna vidyate ||15|| iti śrīgargasaṃhitāyāṃ girirājakhaṇḍe śrīnāradabahulāśvasaṃvāde girirājavibhūtīvarṇanaṃ nāmāṣṭamo'dhyāyaḥ || 8 || hariḥ oṃ tatsacchrīkṛṣṇārpaṇamastu ||