Chapter 3

गायत्रीमन्त्रकवचवर्णनम् नारद उवाच स्वामिन्सर्वजगन्नाथ संशयोऽस्ति मम प्रभो । चतुःषष्टिकलाभिज्ञ पातकाद्योगविद्वर ॥ १ ॥ मुच्यते केन पुण्येन ब्रह्मरूपः कथं भवेत् । देहश्च देवतारूपो मन्त्ररूपो विशेषतः ॥ २ ॥ कर्म तच्छ्रोतुमिच्छामि न्यासं च विधिपूर्वकम् । ऋषिश्छन्दोऽधिदैवं च ध्यानं च विधिवद्विभो ॥ ३ ॥ श्रीनारायण उवाच अस्त्येकं परमं गुह्यं गायत्रीकवचं तथा । पठनाद्धारणान्मर्त्यः सर्वपापैः प्रमुच्यते ॥ ४ ॥ सर्वान्कामानवाप्नोति देवीरूपश्च जायते । गायत्रीकवचस्यास्य ब्रह्मविष्णुमहेश्वराः ॥ ५ ॥ ऋषयो ऋग्यजुःसामाथर्वश्छन्दांसि नारद । ब्रह्मरूपा देवतोक्ता गायत्री परमा कला ॥ ६ ॥ तद्‌बीजं भर्ग इत्येषा शक्तिरुक्ता मनीषिभिः । कीलकं च धियः प्रोक्तं मोक्षार्थे विनियोजनम् ॥ ७ ॥ चतुर्भिर्हृदयं प्रोक्तं त्रिभिर्वर्णेः शिरः स्मृतम् । चतुर्भिः स्याच्छिखा पश्चात् त्रिभिस्तु कवचं स्मृतम् ॥ ८ ॥ चतुर्भिर्नेत्रमुद्दिष्टं चतुर्भिः स्यात्तदस्त्रकम् । अथ ध्यानं प्रवक्ष्यामि साधकाभीष्टदायकम् ॥ ९ ॥ मुक्ताविद्रुमहेमनीलधवलच्छायैर्मुखैस्त्रीक्षणै- र्युक्तामिन्दुनिबद्धरत्‍नमुकुटां तत्त्वार्थवर्णात्मिकाम् । गायत्रीं वरदाभयाङ्‌कुशकशाः शुभ्रं कपालं गुणं शङ्‌खं चक्रमथारविन्दयुगलं हस्तैर्वहन्तीं भजे ॥ १० ॥ गायत्री पूर्वतः पातु सावित्री पातु दक्षिणे । ब्रह्मसन्ध्या तु मे पश्चादुत्तरायां सरस्वती ॥ ११ ॥ पार्वती मे दिशं रक्षेत्पावकीं जलशायिनी । यातुधानी दिशं रक्षेद्‌यातुधानभयङ्‌करी ॥ १२ ॥ पावमानी दिशं रक्षेत्पवमानविलासिनी । दिशं रौद्री च मे पातु रुद्राणी रुद्ररूपिणी ॥ १३ ॥ ऊर्ध्वं ब्रह्माणी मे रक्षेदधस्ताद्वैष्णवी तथा । एवं दश दिशो रक्षेत्सर्वाङ्‌गं भुवनेश्वरी ॥ १४ ॥ तत्पदं पातु मे पादौ जङ्‌घे मे सवितुः पदम् । वरेण्यं कटिदेशे तु नाभिं भर्गस्तथैव च ॥ १५ ॥ देवस्य मे तद्धृदयं धीमहीति च गल्लयोः । धियः पदं च मे नेत्रे यः पदं मे ललाटकम् ॥ १६ ॥ नः पातु मे पदं मूर्ध्नि शिखायां मे प्रचोदयात् । तत्पदं पातु मूर्धानं सकारः पातु भालकम् ॥ १७ ॥ चक्षुषी तु विकारार्णस्तुकारस्तु कपोलयोः । नासापुटं वकारार्णो रेकारस्तु मुखे तथा ॥ १८ ॥ णिकार ऊर्ध्वमोष्ठं तु यकारस्त्वधरोष्ठकम् । आस्यमध्ये भकारार्णो र्गोकारश्चिबुके तथा ॥ १९ ॥ देकारः कण्ठदेशे तु वकारः स्कन्धदेशकम् । स्यकारो दक्षिणं हस्तं धीकारो वामहस्तकम् ॥ २० ॥ मकारो हृदयं रक्षेद्धिकार उदरे तथा । धिकारो नाभिदेशे तु योकारस्तु कटिं तथा ॥ २१ ॥ गुह्यं रक्षतु योकार ऊरू द्वौ नः पदाक्षरम् । प्रकारो जानुनी रक्षेच्चोकारो जङ्‌घदेशकम् ॥ २२ ॥ दकारं गुल्फदेशे तु यकारः पदयुग्मकम् । तकारव्यञ्जनं चैव सर्वाङ्‌गं मे सदावतु ॥ २३ ॥ इदं तु कवचं दिव्यं बाधाशतविनाशनम् । चतुःषष्टिकलाविद्यादायकं मोक्षकारकम् ॥ २४ ॥ मुच्यते सर्वपापेभ्यः परं ब्रह्माधिगच्छति । पठनाच्छ्रवणाद्वापि गोसहस्रफलं लभेत् ॥ २५ ॥ इति श्रीमद्देवीभागवते महापुराणेऽष्टादशसाहस्र्यां सहितायां द्वादशस्कन्धे गायत्रीमन्त्रकवचवर्णनं नाम तृतीयोऽध्यायः ॥ ३ ॥

gāyatrīmantrakavacavarṇanam nārada uvāca svāminsarvajagannātha saṃśayo'sti mama prabho | catuḥṣaṣṭikalābhijña pātakādyogavidvara || 1 || mucyate kena puṇyena brahmarūpaḥ kathaṃ bhavet | dehaśca devatārūpo mantrarūpo viśeṣataḥ || 2 || karma tacchrotumicchāmi nyāsaṃ ca vidhipūrvakam | ṛṣiśchando'dhidaivaṃ ca dhyānaṃ ca vidhivadvibho || 3 || śrīnārāyaṇa uvāca astyekaṃ paramaṃ guhyaṃ gāyatrīkavacaṃ tathā | paṭhanāddhāraṇānmartyaḥ sarvapāpaiḥ pramucyate || 4 || sarvānkāmānavāpnoti devīrūpaśca jāyate | gāyatrīkavacasyāsya brahmaviṣṇumaheśvarāḥ || 5 || ṛṣayo ṛgyajuḥsāmātharvaśchandāṃsi nārada | brahmarūpā devatoktā gāyatrī paramā kalā || 6 || tad‌bījaṃ bharga ityeṣā śaktiruktā manīṣibhiḥ | kīlakaṃ ca dhiyaḥ proktaṃ mokṣārthe viniyojanam || 7 || caturbhirhṛdayaṃ proktaṃ tribhirvarṇeḥ śiraḥ smṛtam | caturbhiḥ syācchikhā paścāt tribhistu kavacaṃ smṛtam || 8 || caturbhirnetramuddiṣṭaṃ caturbhiḥ syāttadastrakam | atha dhyānaṃ pravakṣyāmi sādhakābhīṣṭadāyakam || 9 || muktāvidrumahemanīladhavalacchāyairmukhaistrīkṣaṇai- ryuktāmindunibaddharat‍namukuṭāṃ tattvārthavarṇātmikām | gāyatrīṃ varadābhayāṅ‌kuśakaśāḥ śubhraṃ kapālaṃ guṇaṃ śaṅ‌khaṃ cakramathāravindayugalaṃ hastairvahantīṃ bhaje || 10 || gāyatrī pūrvataḥ pātu sāvitrī pātu dakṣiṇe | brahmasandhyā tu me paścāduttarāyāṃ sarasvatī || 11 || pārvatī me diśaṃ rakṣetpāvakīṃ jalaśāyinī | yātudhānī diśaṃ rakṣed‌yātudhānabhayaṅ‌karī || 12 || pāvamānī diśaṃ rakṣetpavamānavilāsinī | diśaṃ raudrī ca me pātu rudrāṇī rudrarūpiṇī || 13 || ūrdhvaṃ brahmāṇī me rakṣedadhastādvaiṣṇavī tathā | evaṃ daśa diśo rakṣetsarvāṅ‌gaṃ bhuvaneśvarī || 14 || tatpadaṃ pātu me pādau jaṅ‌ghe me savituḥ padam | vareṇyaṃ kaṭideśe tu nābhiṃ bhargastathaiva ca || 15 || devasya me taddhṛdayaṃ dhīmahīti ca gallayoḥ | dhiyaḥ padaṃ ca me netre yaḥ padaṃ me lalāṭakam || 16 || naḥ pātu me padaṃ mūrdhni śikhāyāṃ me pracodayāt | tatpadaṃ pātu mūrdhānaṃ sakāraḥ pātu bhālakam || 17 || cakṣuṣī tu vikārārṇastukārastu kapolayoḥ | nāsāpuṭaṃ vakārārṇo rekārastu mukhe tathā || 18 || ṇikāra ūrdhvamoṣṭhaṃ tu yakārastvadharoṣṭhakam | āsyamadhye bhakārārṇo rgokāraścibuke tathā || 19 || dekāraḥ kaṇṭhadeśe tu vakāraḥ skandhadeśakam | syakāro dakṣiṇaṃ hastaṃ dhīkāro vāmahastakam || 20 || makāro hṛdayaṃ rakṣeddhikāra udare tathā | dhikāro nābhideśe tu yokārastu kaṭiṃ tathā || 21 || guhyaṃ rakṣatu yokāra ūrū dvau naḥ padākṣaram | prakāro jānunī rakṣeccokāro jaṅ‌ghadeśakam || 22 || dakāraṃ gulphadeśe tu yakāraḥ padayugmakam | takāravyañjanaṃ caiva sarvāṅ‌gaṃ me sadāvatu || 23 || idaṃ tu kavacaṃ divyaṃ bādhāśatavināśanam | catuḥṣaṣṭikalāvidyādāyakaṃ mokṣakārakam || 24 || mucyate sarvapāpebhyaḥ paraṃ brahmādhigacchati | paṭhanācchravaṇādvāpi gosahasraphalaṃ labhet || 25 || iti śrīmaddevībhāgavate mahāpurāṇe'ṣṭādaśasāhasryāṃ sahitāyāṃ dvādaśaskandhe gāyatrīmantrakavacavarṇanaṃ nāma tṛtīyo'dhyāyaḥ || 3 ||