Second Night · Chapter 4
Sourceचतुर्थो ऽध्यायः अथ राधा-प्रश्न-कथनम् श्री-नारद उवाच— मन्त्रोपयुक्तꣳ ध्यानꣳ च तथा पूजा-विधानकम् । स्तवनꣳ कवचꣳ चैव वद वेद-विदाꣳ वर ॥१॥ श्री-भगवान् उवाच— ध्यानꣳ च श्रूयताꣳ वत्स साम-वेदोक्तम् एव च । श्री-कृष्णेन कृतꣳ पूर्वꣳ सर्वेषाम् अभिवाञ्छितम् ॥२॥ श्वेत-चम्पक-वर्णाभाꣳ चन्द्र-कोटि-सम-प्रभाम् । बिभ्रतीꣳ कवरी-भारꣳ मालती-माल्य-भूषितम् ॥३॥ वह्नि-शुद्धाꣳशुकाधानाꣳ रत्न-भूषण-भूषितम् । ईषद्धास्य-प्रसन्नास्याꣳ भक्तानुग्रह-कारिकाम् ॥४॥ ब्रह्म-स्वरूपाꣳ परमाꣳ कृष्ण-रामाꣳ मनोहराम् । कृष्ण-प्राणाधिकाꣳ देवीꣳ कृष्ण-वक्षः-स्थल-स्थिताम् ॥५॥ कृष्ण-स्तुताꣳ कृष्ण-कान्ताꣳ शान्ताꣳ सर्व-प्रदाꣳ सतीम् । निर्लिप्ताꣳ निर्गुणाꣳ नित्याꣳ सत्याꣳ शुद्धाꣳ सनातनीम् ॥६॥ गोलोक-वासिनीꣳ गोप्त्रीꣳ विधात्रीꣳ धातुर् एव ताम् । वृन्दाꣳ वृन्दावन-चरीꣳ वृन्दावन-विनोदिनीम् ॥७॥ तुलस्य्-अधिष्ठातृ-देवीꣳ गङ्गार्चित-पदाम्बुजाम् । सर्व-सिद्धि-प्रदाꣳ सिद्धाꣳ सिद्धेशीꣳ सिद्ध-योगिनीꣳ ॥८॥ सुयज्ञ-यज्ञाधिष्ठात्रीꣳ सुयज्ञाय महात्मने । वर-दात्रीꣳ च वरदाꣳ सर्व-सम्पत्-प्रदाꣳ सताम् ॥९॥ गोपीभिः सुप्रियाभिश् च सेविताꣳ श्वेत-चामरैः । रत्न-सिꣳहासन-स्थाꣳ च रत्न-दर्पण-धारिणीम् ॥१०॥ क्रीडा-पङ्कज-हस्ताभ्याꣳ पराꣳ कृष्ण-प्रियाꣳ भजे । ध्यात्वा शिरसि पुष्पꣳ च दात्वा प्रक्षाल्य हस्तकम् ॥११॥ पुनर् ध्यात्वा च भक्त्या च दद्यात् तस्यै प्रसूनकम् । ताꣳ षोडशोपचरेण सꣳपूज्य परमेश्वरीम् ॥१२॥ पुष्पाञ्जलि-त्रयꣳ दत्वा स्तुत्वा च कवचꣳ पठेत् । पूजा-क्रमꣳ परीहारꣳ वत्स मत्तो निशामय ॥१३॥ मन्त्रꣳ समुप-चाराणाꣳ शृण्व् अनुक्रमणेन च । पुनर् ध्यात्वा यथा देवी पुष्पाञ्जलि-युतो भवेत् ॥१४॥ इमꣳ मन्त्रꣳ परीहारꣳ कुरुते भक्ति-पूर्वकम् । नारायणि महा-माये विष्णु-माये सनातनि ॥१५॥ प्राणाधिदेवि कृष्णस्य माम् उद्धार भवार्णवात् । सꣳसार-सागरे घोरे भीतꣳ माꣳ शरणागतम् ॥१६॥ प्रपन्नꣳ पतितꣳ मातर् माꣳ उद्धार हरि-प्रिये । असꣳख्या-योनि-भ्रमणाद् अज्ञानान्ध-तमो ऽन्वितम् ॥१७॥ ज्वलद्भिर् ज्ञान-दीपैश् च माꣳ सुवर्त्म प्रदर्शय । सर्वेभ्यो ऽपि विनिर्मुक्तꣳ कुरु राधे सुरेश्वरि ॥१८॥ माꣳ भक्तानुरक्तꣳ च कातरꣳ यम-ताडनात् । त्वत्-पाद-पद्म-युगले पाद-पद्मालयार्चिते ॥१९॥ देहि मह्यꣳ पराꣳ भक्तिꣳ कृष्णेन परिसेविते । स्निग्ध-दूर्वाङ्कुरैः शुक्ल-पुष्पैः कुसुम-चन्दनैः ॥२०॥ कृष्ण-दत्तार्घ्य-शोभाढ्ये भक्ति-माध्वीक-सꣳकुले । आसनꣳ भास्वद्-उत्तुङ्गम-मूल्यꣳ रत्न-निर्मितम् ॥२१॥ मया निवेदितꣳ भक्त्या गृहाण परमेश्वरि । नाना-तीर्थोद्भवꣳ पुण्यꣳ शीतलꣳ च सुनिर्मलम् ॥२२॥ मया निवेदितꣳ भक्त्या पाद्यꣳ च प्रतिगृह्यताम् । स्निग्ध-दूर्वाक्षतꣳ शुक्ल-पुष्प-कुꣳकुम-चन्दनम् ॥२३॥ तीर्थ-तोयान्वितꣳ देवि गृहणार्घ्यꣳ सुरेश्वरि । वह्नि-शुद्धꣳ वस्त्र-युग्मम् अमूल्यम् अतुलꣳ परम् ॥२४॥ मया निवेदितꣳ भक्त्या गृहाण जगद्-अम्बिके । ग्रथितꣳ सूक्ष्म-सूत्रेण पारिजात-विनिर्मितम् ॥२५॥ जन्म-मृत्यु-जरा-व्याधि-हरे माल्यꣳ गृहाण मे । कस्तूरी-कुꣳकुमाक्तꣳ च सुगन्धि स्निग्ध-चन्दनम् ॥२६॥ राधे मातर् निराबोधे मद्-गृहाणानुलेपनम् । शुक्ल-पुष्प-समूहꣳ च सुगन्धि चन्दनान्वितम् ॥२७॥ मया निवेदितꣳ भक्त्या पुष्पꣳ देवि प्रतिगृह्यताम् । वनस्पति-रसो दिव्यो गन्ध-वस्तुभिर् अन्वितः ॥२८॥ मया निवेदितो भक्त्या धूतोपꣳ प्रतिगृह्यताम् । अन्ध-कार-भय-ध्वꣳसी माङ्गल्यो विश्व-पावनः ॥२९॥ मया निवेदितो भक्त्या दीपो ऽयꣳ प्रतिगृह्यताम् । सुधा-पूर्नꣳ रत्न-कुम्भꣳ शतकꣳ च सुदुर्लभम् ॥३०॥ माध्वीक-कुम्भ-लक्षꣳ च नैवेद्यꣳ देवि गृह्यताम् । मिष्टान्न-स्वस्तिकानाꣳ च लक्ष-पुञ्जꣳ मनोहरम् ॥३१॥ शर्करा-राशि-लक्षꣳ च नैवेद्यꣳ देवि गृह्यताꣳ । सꣳस्कृतꣳ पायसꣳ पिष्ठꣳ शाल्यन्नꣳ व्यञ्जनान्वितम् ॥३२॥ शर्करा-दधि-दुग्धाक्तꣳ नैवेद्यꣳ देवि गृह्यताम् । फलानाꣳ च सुपक्वानाम् आम्रादीनाꣳ त्रि-लक्षम् ॥३३॥ राशीनाꣳ च मया दत्तꣳ भक्त्या च देवि गृह्यताम् ॥ दधि-कुल्या-शतꣳ चैव मधु-कुल्याशतꣳ तथा ॥३४॥ घृत-कुल्या-शतꣳ चैव गृहाण परमेश्वरि । दुग्ध-कुल्या-शतꣳ रम्यꣳ गुड-कुल्या-शतꣳ तथा ॥३५॥ मया निवेदितꣳ भक्त्या गृहाण परमेश्वरि । नाना-तीर्थोद्भवꣳ रम्यꣳ सुगन्धि-वस्तु-वासितम् ॥३६॥ मया निवेदितꣳ भक्त्या शीत-तोयꣳ गृहाण मे । पयः-फेन-निभा शय्या रत्नेन्द्र-सार-निर्मिता ॥३७॥ मया निवेदिता भक्त्या ताꣳ गृहाण सुरेश्वरि । भूषणानि च रम्याणि सद्-रत्न-निर्मितानि च ॥३८॥ मया निवेदितानि भक्त्या गृहाण परमेश्वरि । ताम्बूलꣳ च परꣳ रम्यꣳ कर्पूरादि-सुवासितम् ॥३९॥ मया निवेदितꣳ भक्त्या गृहाण परमेश्वरि । सिन्दूरꣳ शोभनꣳ राधे योषिताꣳ सुप्रियꣳ सदा ॥४०॥ मया निवेदितꣳ भक्त्या सिन्दूरꣳ प्रतिगृह्यताम् । परꣳ सुपक्व-तैलꣳ च सुगन्धि-वस्तु-सꣳस्कृतम् ॥४१॥ मया निवेदितꣳ भक्त्या तैलꣳ च प्रतिगृह्यताम् । पुष्पाञ्जलि-त्रयꣳ दत्वा दासी-वर्गꣳ प्रपूजयेत् ॥४२॥ पाद्यादिकꣳ पृथग् दत्वा प्रणमेद् दण्डवद् भुवि । मालतीꣳ माधवीꣳ रक्ताꣳ रत्न-मालावतीꣳ सतीम् ॥४३॥ चम्पावतीꣳ मधुमतीꣳ सुशीलाꣳ वन-मालिकाम् । चन्द्र-वालीꣳ चन्द्र-मुखीꣳ पद्माꣳ पद्म-मुखीꣳ शुभाꣳ ॥४४॥ कमलाꣳ कालिकाꣳ कृष्ण-प्रियाꣳ विद्माधरीꣳ तथा । सम्पूज्य भक्त्या सर्वास् ता बटु-वर्गꣳ प्रपूजयेत् ॥४५॥ सानन्दꣳ परमानन्दꣳ सुमित्रꣳ सन्तनुꣳ तथा । एतान् सꣳपूज्य प्रत्येकꣳ स्तोत्रꣳ च कवचꣳ पठेत् ॥४६॥ जपेत् षड्-अक्षरीꣳ विद्याꣳ श्री-कृष्णेनैव सेविताम् । यथा-शक्ति भक्ति-युक्तो दण्डवत् प्रणमेत् सदा ॥४७॥ स्तोत्रꣳ च साम-वेदोक्तꣳ प्रपठेद् भक्ति-सम्युतः । राधा रसेश्वरी रम्या रामा च परमात्मनः ॥४८॥ रासोद्भवा कृष्ण-कान्ता कृष्ण-वक्षः-स्थल-स्थिता । कृष्ण-प्राणाधिदेवी च महा-विष्णोः प्रसूर् अपि ॥४९॥ सर्वाद्या विष्णु-माया च सत्या नित्या सनातनी । ब्रह्म-स्वरूपा परमा निर्लिप्ता निर्गुणा परा ॥५०॥ वृन्दा वृन्दावने सा च विरजा-तट-वासिनी । गोलोक-वासिनी गोपी गोपीशा गोप-मातृका ॥५१॥ सानन्दा परमानन्दा नन्द-नन्दन-कामिनी । वृषभानु-सुता शान्ता कान्ता पूर्णतमा च सा ॥५२॥ काम्या कलावती कन्या तीर्थ-पूता सती शुभा । सप्त-त्रिशच् च नामानि वेदोक्तानि शुभानि च ॥५३॥ सार-भुतानि पुण्यानि सर्व-नामसु नारद । यः पठेत् सꣳयुतः शुद्धो विष्णु-भक्तो जितेन्द्रियः ॥५४॥ इहैव निश्चलाꣳ लक्ष्मीꣳ लब्ध्वा याति हरेः पदम् । हरि-भक्तिꣳ हरेर् दास्यꣳ लभते नात्र सꣳशयः ॥५५॥ भक्तो लक्ष-जपेनैव स्तोत्र-सिद्धो भवेद् ध्रुवम् । सिद्ध-स्तोत्रो यदि भवेत् सर्व-सिद्धेश्वरो भवेत् ॥५६॥ वह्नि-स्तम्भꣳ जल-स्तम्भꣳ मन-स्तम्भꣳ ह्रदस् तथा । मनोयायित्वम् इष्टꣳ च लभते नात्र सꣳशयः ॥५७॥ स्तोत्र-स्मरण-मात्रेण जीवन्-मुक्तो भवेन् नरः । पदे पदे ऽश्व-मेधस्य लभते निश्चितꣳ फलम् ॥५८॥ कोटि-जन्मार्जितात् पापात् ब्रह्म-हत्या-शताद् अपि । स्तोत्र-स्मरण-मात्रेण मुच्यते नात्र सꣳशयः ॥५९॥ मृत-वत्सा काक-बन्ध्या महा-बन्ध्या प्रसूयते । शृणोति वर्षम् एकꣳ या शुद्धा स्विन्नन्न-भोजिनी ॥६०॥ शृणोति मासम् एकꣳ यः सर्वाभीष्टꣳ लभेन् नरः । साम-वेद-कुमारꣳ तम् इत्य् आह कमलोद्भवः ॥६१॥ इति श्री-नारद-पञ्च-रात्रे ज्ञानामृत-सारे द्वितीय-रात्रे हरि-भक्ति-ज्ञान-कथने राधा-प्रश्न-कथनꣳ नाम चतुर्थो ऽध्यायः ॥४॥ …
caturtho 'dhyāyaḥ atha rādhā-praśna-kathanam śrī-nārada uvāca— mantropayuktaṁ dhyānaṁ ca tathā pūjā-vidhānakam | stavanaṁ kavacaṁ caiva vada veda-vidāṁ vara ||1|| śrī-bhagavān uvāca— dhyānaṁ ca śrūyatāṁ vatsa sāma-vedoktam eva ca | śrī-kṛṣṇena kṛtaṁ pūrvaṁ sarveṣām abhivāñchitam ||2|| śveta-campaka-varṇābhāṁ candra-koṭi-sama-prabhām | bibhratīṁ kavarī-bhāraṁ mālatī-mālya-bhūṣitam ||3|| vahni-śuddhāṁśukādhānāṁ ratna-bhūṣaṇa-bhūṣitam | īṣaddhāsya-prasannāsyāṁ bhaktānugraha-kārikām ||4|| brahma-svarūpāṁ paramāṁ kṛṣṇa-rāmāṁ manoharām | kṛṣṇa-prāṇādhikāṁ devīṁ kṛṣṇa-vakṣaḥ-sthala-sthitām ||5|| kṛṣṇa-stutāṁ kṛṣṇa-kāntāṁ śāntāṁ sarva-pradāṁ satīm | nirliptāṁ nirguṇāṁ nityāṁ satyāṁ śuddhāṁ sanātanīm ||6|| goloka-vāsinīṁ goptrīṁ vidhātrīṁ dhātur eva tām | vṛndāṁ vṛndāvana-carīṁ vṛndāvana-vinodinīm ||7|| tulasy-adhiṣṭhātṛ-devīṁ gaṅgārcita-padāmbujām | sarva-siddhi-pradāṁ siddhāṁ siddheśīṁ siddha-yoginīṁ ||8|| suyajña-yajñādhiṣṭhātrīṁ suyajñāya mahātmane | vara-dātrīṁ ca varadāṁ sarva-sampat-pradāṁ satām ||9|| gopībhiḥ supriyābhiś ca sevitāṁ śveta-cāmaraiḥ | ratna-siṁhāsana-sthāṁ ca ratna-darpaṇa-dhāriṇīm ||10|| krīḍā-paṅkaja-hastābhyāṁ parāṁ kṛṣṇa-priyāṁ bhaje | dhyātvā śirasi puṣpaṁ ca dātvā prakṣālya hastakam ||11|| punar dhyātvā ca bhaktyā ca dadyāt tasyai prasūnakam | tāṁ ṣoḍaśopacareṇa saṁpūjya parameśvarīm ||12|| puṣpāñjali-trayaṁ datvā stutvā ca kavacaṁ paṭhet | pūjā-kramaṁ parīhāraṁ vatsa matto niśāmaya ||13|| mantraṁ samupa-cārāṇāṁ śṛṇv anukramaṇena ca | punar dhyātvā yathā devī puṣpāñjali-yuto bhavet ||14|| imaṁ mantraṁ parīhāraṁ kurute bhakti-pūrvakam | nārāyaṇi mahā-māye viṣṇu-māye sanātani ||15|| prāṇādhidevi kṛṣṇasya mām uddhāra bhavārṇavāt | saṁsāra-sāgare ghore bhītaṁ māṁ śaraṇāgatam ||16|| prapannaṁ patitaṁ mātar māṁ uddhāra hari-priye | asaṁkhyā-yoni-bhramaṇād ajñānāndha-tamo 'nvitam ||17|| jvaladbhir jñāna-dīpaiś ca māṁ suvartma pradarśaya | sarvebhyo 'pi vinirmuktaṁ kuru rādhe sureśvari ||18|| māṁ bhaktānuraktaṁ ca kātaraṁ yama-tāḍanāt | tvat-pāda-padma-yugale pāda-padmālayārcite ||19|| dehi mahyaṁ parāṁ bhaktiṁ kṛṣṇena parisevite | snigdha-dūrvāṅkuraiḥ śukla-puṣpaiḥ kusuma-candanaiḥ ||20|| kṛṣṇa-dattārghya-śobhāḍhye bhakti-mādhvīka-saṁkule | āsanaṁ bhāsvad-uttuṅgama-mūlyaṁ ratna-nirmitam ||21|| mayā niveditaṁ bhaktyā gṛhāṇa parameśvari | nānā-tīrthodbhavaṁ puṇyaṁ śītalaṁ ca sunirmalam ||22|| mayā niveditaṁ bhaktyā pādyaṁ ca pratigṛhyatām | snigdha-dūrvākṣataṁ śukla-puṣpa-kuṁkuma-candanam ||23|| tīrtha-toyānvitaṁ devi gṛhaṇārghyaṁ sureśvari | vahni-śuddhaṁ vastra-yugmam amūlyam atulaṁ param ||24|| mayā niveditaṁ bhaktyā gṛhāṇa jagad-ambike | grathitaṁ sūkṣma-sūtreṇa pārijāta-vinirmitam ||25|| janma-mṛtyu-jarā-vyādhi-hare mālyaṁ gṛhāṇa me | kastūrī-kuṁkumāktaṁ ca sugandhi snigdha-candanam ||26|| rādhe mātar nirābodhe mad-gṛhāṇānulepanam | śukla-puṣpa-samūhaṁ ca sugandhi candanānvitam ||27|| mayā niveditaṁ bhaktyā puṣpaṁ devi pratigṛhyatām | vanaspati-raso divyo gandha-vastubhir anvitaḥ ||28|| mayā nivedito bhaktyā dhūtopaṁ pratigṛhyatām | andha-kāra-bhaya-dhvaṁsī māṅgalyo viśva-pāvanaḥ ||29|| mayā nivedito bhaktyā dīpo 'yaṁ pratigṛhyatām | sudhā-pūrnaṁ ratna-kumbhaṁ śatakaṁ ca sudurlabham ||30|| mādhvīka-kumbha-lakṣaṁ ca naivedyaṁ devi gṛhyatām | miṣṭānna-svastikānāṁ ca lakṣa-puñjaṁ manoharam ||31|| śarkarā-rāśi-lakṣaṁ ca naivedyaṁ devi gṛhyatāṁ | saṁskṛtaṁ pāyasaṁ piṣṭhaṁ śālyannaṁ vyañjanānvitam ||32|| śarkarā-dadhi-dugdhāktaṁ naivedyaṁ devi gṛhyatām | phalānāṁ ca supakvānām āmrādīnāṁ tri-lakṣam ||33|| rāśīnāṁ ca mayā dattaṁ bhaktyā ca devi gṛhyatām || dadhi-kulyā-śataṁ caiva madhu-kulyāśataṁ tathā ||34|| ghṛta-kulyā-śataṁ caiva gṛhāṇa parameśvari | dugdha-kulyā-śataṁ ramyaṁ guḍa-kulyā-śataṁ tathā ||35|| mayā niveditaṁ bhaktyā gṛhāṇa parameśvari | nānā-tīrthodbhavaṁ ramyaṁ sugandhi-vastu-vāsitam ||36|| mayā niveditaṁ bhaktyā śīta-toyaṁ gṛhāṇa me | payaḥ-phena-nibhā śayyā ratnendra-sāra-nirmitā ||37|| mayā niveditā bhaktyā tāṁ gṛhāṇa sureśvari | bhūṣaṇāni ca ramyāṇi sad-ratna-nirmitāni ca ||38|| mayā niveditāni bhaktyā gṛhāṇa parameśvari | tāmbūlaṁ ca paraṁ ramyaṁ karpūrādi-suvāsitam ||39|| mayā niveditaṁ bhaktyā gṛhāṇa parameśvari | sindūraṁ śobhanaṁ rādhe yoṣitāṁ supriyaṁ sadā ||40|| mayā niveditaṁ bhaktyā sindūraṁ pratigṛhyatām | paraṁ supakva-tailaṁ ca sugandhi-vastu-saṁskṛtam ||41|| mayā niveditaṁ bhaktyā tailaṁ ca pratigṛhyatām | puṣpāñjali-trayaṁ datvā dāsī-vargaṁ prapūjayet ||42|| pādyādikaṁ pṛthag datvā praṇamed daṇḍavad bhuvi | mālatīṁ mādhavīṁ raktāṁ ratna-mālāvatīṁ satīm ||43|| campāvatīṁ madhumatīṁ suśīlāṁ vana-mālikām | candra-vālīṁ candra-mukhīṁ padmāṁ padma-mukhīṁ śubhāṁ ||44|| kamalāṁ kālikāṁ kṛṣṇa-priyāṁ vidmādharīṁ tathā | sampūjya bhaktyā sarvās tā baṭu-vargaṁ prapūjayet ||45|| sānandaṁ paramānandaṁ sumitraṁ santanuṁ tathā | etān saṁpūjya pratyekaṁ stotraṁ ca kavacaṁ paṭhet ||46|| japet ṣaḍ-akṣarīṁ vidyāṁ śrī-kṛṣṇenaiva sevitām | yathā-śakti bhakti-yukto daṇḍavat praṇamet sadā ||47|| stotraṁ ca sāma-vedoktaṁ prapaṭhed bhakti-samyutaḥ | rādhā raseśvarī ramyā rāmā ca paramātmanaḥ ||48|| rāsodbhavā kṛṣṇa-kāntā kṛṣṇa-vakṣaḥ-sthala-sthitā | kṛṣṇa-prāṇādhidevī ca mahā-viṣṇoḥ prasūr api ||49|| sarvādyā viṣṇu-māyā ca satyā nityā sanātanī | brahma-svarūpā paramā nirliptā nirguṇā parā ||50|| vṛndā vṛndāvane sā ca virajā-taṭa-vāsinī | goloka-vāsinī gopī gopīśā gopa-mātṛkā ||51|| sānandā paramānandā nanda-nandana-kāminī | vṛṣabhānu-sutā śāntā kāntā pūrṇatamā ca sā ||52|| kāmyā kalāvatī kanyā tīrtha-pūtā satī śubhā | sapta-triśac ca nāmāni vedoktāni śubhāni ca ||53|| sāra-bhutāni puṇyāni sarva-nāmasu nārada | yaḥ paṭhet saṁyutaḥ śuddho viṣṇu-bhakto jitendriyaḥ ||54|| ihaiva niścalāṁ lakṣmīṁ labdhvā yāti hareḥ padam | hari-bhaktiṁ harer dāsyaṁ labhate nātra saṁśayaḥ ||55|| bhakto lakṣa-japenaiva stotra-siddho bhaved dhruvam | siddha-stotro yadi bhavet sarva-siddheśvaro bhavet ||56|| vahni-stambhaṁ jala-stambhaṁ mana-stambhaṁ hradas tathā | manoyāyitvam iṣṭaṁ ca labhate nātra saṁśayaḥ ||57|| stotra-smaraṇa-mātreṇa jīvan-mukto bhaven naraḥ | pade pade 'śva-medhasya labhate niścitaṁ phalam ||58|| koṭi-janmārjitāt pāpāt brahma-hatyā-śatād api | stotra-smaraṇa-mātreṇa mucyate nātra saṁśayaḥ ||59|| mṛta-vatsā kāka-bandhyā mahā-bandhyā prasūyate | śṛṇoti varṣam ekaṁ yā śuddhā svinnanna-bhojinī ||60|| śṛṇoti māsam ekaṁ yaḥ sarvābhīṣṭaṁ labhen naraḥ | sāma-veda-kumāraṁ tam ity āha kamalodbhavaḥ ||61|| iti śrī-nārada-pañca-rātre jñānāmṛta-sāre dvitīya-rātre hari-bhakti-jñāna-kathane rādhā-praśna-kathanaṁ nāma caturtho 'dhyāyaḥ ||4|| …
English translation
CHAPTER IV
ON DESCRIBING THE GLORIES OF RADHA [IN COURSE OF HARIBHAKTI JNANA
Sri Narada said :—“O Chief of the knowers of the Vedas! Now describe the dhydn (meditation) requisite for the mantra, mode of worship, chanting hymns and Kavaca. (1)
Sri Mahadeva said :—First listen to the dhyan (meditation) as ordained before by Krsna, stated in the Sima Veda, and desired by all.
“I meditate on the most beloved of Krsna, whose colour is like white champaka, illustrious like a crore of moons, having the braid of hair on the head decked with a garland of Malati flowers. She is wearing silken cloth, pure like fire, and ornaments composed of jewels. Her face is smiling and gracious as if ready to shew favour to Her devotees. Her nature is that of Brahma, the highest ; She is the consort of Krsna, exceedingly beautiful, dearer than even the prana of Krgna, and residing in the heart of Krsna. She is the beloved of Krsna quiet, bestower of all, chaste, unattached, eternal, true, pure and holy, and eternal. She resides in the region of Go-loka, she is the Protectress, Creator of even the Vidhata—Brahma ; she is Vrnda; she roams in Vrndavana ; she delights everything in Vrndavana. She is the presiding Deity of Tulasi Devi; Her lotus feet have been worshipped by Ganga ; She is the bestower of all siddhbis ; She is Siddha, the Lady of Siddhi, and She is Siddhayogini. She is the Presiding Deity in the yajiia of Suyajfia ; She granted boons to the high souled Suyajiia ; She is the bestower of boons and giver of all wealth to the Sadhus. She is served with_white chowries by the Gopis (cowherdesses) who are very beloved to Her. She is Seating on the jewel throne ; She is holding jewel mirror. She holds by both hands lotuses for play. Thus I meditate and worship Radha. After meditating on Her thus, the devotee should put
Second Night, Ch. IV 137
flower on his own head and wash his hands. The devotee is to meditate again and offer flowers to the Devi and worship Her, the Paramesvari with sixteen upaharas (kind of materials). (2-12)
After offering puspafijalis (holding flowers on one’s hands and then offering that after reciting proper formulae) three times, the devotee is to read kavacam. Now listen the order of worship and the method of giving away the articles and atoning for any improper action. (13)
Lada hear the mantras, in order, with which articles are offered. Meditate again on the Devi and hold flowers in your palm. (14)
Now recite with devotion the following parihara (atonement) mantra. O Narayani O Mahamaye !o Visnumaye ! O Eternal one ! Oh! dearer than life even to Sri Krsna ! This terrible ocean like Samsara has made me very much afraid. | take refuge unto Thee. Deliver me from this ocean, (15-16)
O Mother, Beloved of Hari! I have travelled yonis (wombs) due to ignorance and blind delusion. SO thus fallen. Shew me the good path by holding out t torch of knowledge. O Suresvari Radhe! Free me troubles and dangers. (18)
innumerable deliver me,
e chastisements of Yama ch tired I turn unto
lotus feet that have that hava been
Iam very feartul on account of th (the God of Death) and becoming ve Thee. Kindly give me the best devotion to Thy been served by Sri Krsna, Brahma and Laksmi and adorned by the offerings cf cool Durva grass, white flowers, and sandalpaste and arghya ‘rice and flowers) offered by Krsua. Be gracious to grant me pure devotion towards Thy Jotus feet. (19-20)
O Paramesvari! I offer with dovotio Asana (seat) made of jewels, to Thee. Kindly accept this. (21)
L offer with devotion this pady4 (water for washing Thy feet) holy water, cool and clear, brought from various tirt has. Kindly accept it. (22)
O Sureégvari ! I offer this
n this precious brilliant
arghya, made up of table rice, clean
138 Narada Paficaratram
Durva grass, white flowers, saffron and sandalpaste with waters. brought from the tirthas, Accept it. (23)
This pair of principal clothings pure like fire, precious unequalled, offered by me with devotion, O World mother, be pleased to accept. (24)
This garland of P&rijita flowers, strung with fine thread, O Destroyer of birth, death and old age!O World mother! be Pleased to accept. (25)
Kindly take this unguent of this sandalpaste, cooling, sweet scented, with musk and saffron, O Mother, having no obstructions. (26)
Kindly accept the flowers scented with sandalpaste offered by me with devotion. Also this wonderful resinous exudation from. trees mixed with scented articles, this dhup is being offered by me with devotion ; Kindly accept. (27-28)
I am offering devotedly this dipa (light) which destroys dark-
ness and fear, is the Most auspicious, and sanctifier of the world. Be pleased to accept. (29)
Please accept these hundred Pitchers made of jewel and filled with sudha (nectar) and that are so verey rare. (30)
O Devi! Kindly accept these one lakh jars filled with juices of flowers. I am Offereing also a lakh of nice Sweetmeats and svastiks etc. Kindly accept. (31)
O Devi. This Naivedyam of one lakh sugar heaps is offered by me. Kindly accept. The refined Payasa with Pistaka, boiled rice with curries, sweet curds, milk mixed with Sugar, be pleased to accept. Three lakhs of Tipe mangoes and other fruits are being Offered. Kindly accept. One hu-dred measures of curds, one hundred measures of honey, one hundred measures of ghee are being offered. O Paramesvari ! Kindly accept. Accept also
hundred offering of nice milk and gur, that are being offered with greatest devotion. (32-36)
I am offering devotedly this cool and clean water, nicely scented and brought from various tirthas. Kindly accept. I am offering.
Second Night, Ch. IV 139
with devotion excellent bedding, decked with precious and rare gems. Kindly accept. (37)
I am offering these excellent ornaments made of pure gems and jewels. Kindly accept. Now I am offering scented betels with camphor etc. Be pleased to accept. Now this sindira (red powder), most beloved of the ladies, O Radhe ! is being offered by me with devotion. Be pleased to accept. (38-40)
1 am offering oil, refined and nicely boiled with sweet scents. Be pleased to accept. After offering all these, offer puspaiijalis (flowers with folded plams) thrice and worship the maids. (41-42)
Offering them separately padyas etc., bow to them, falling
prostrate on the ground. (43)
Worship devotedly Campavati, Madhumati, modest Vanamalika, Candravati, Candramukhi, Padma, Kalyani, and Padmamukhi, Kamali, Kalika, Vidyadhari, beloved of Krsna
After worshipping these, worship the Vatus. (44-45) Worship each of these viz Sananda, Paonia Sumitra,. ‘4
and Sintanu. Recite the stotras and kavacamwith devotion the six syllabled-
Mutter, as far as possible, falling prostate on the
mantra vidya and bow down always, ground. (47)
Then recite the stotr devotion. (48)
O Narada ! one who is a devotee of Visnu, and who recites the following names with devotion and self-control, will get steady wealth here, and in the next, the position of Hari, devotion and servitude to Hari. There is no doubt in this.
hese are the names: Radha, Rasesvari, Ramya, the consort of Paramatma, Rasodbhava, Krsnakanta, Krsna vakgasthalasthita, Krsna pranadhidevi, Mahavisnu-prasava-kartri, Sarvadya, Visnumaya, Satya Nitya, Sanatani, Brahmasvarupa, Parama, Nirlipta, Nirguna, Para, Vrnda in Vrndavana, Virajatata-Vasini, Golokavasini, Gopi, Gopisa, Gopamatrka, Sananda, Paramananda, Nanda-
a as stated in the Sama Vedas with
140 Narada-Pajicaratram
nandana-Kamini Vrka-bhinusuta, Atiramaniya, Purnatama, Kamya, Kalavati, Kanya, Tirthapita, Sati, Subha, These are 37 very holy names and more meritorious than other names and the essence of names, (49-55)
A devotee becomes siddha if he mutters the above stotra one lakh times. And when he becomes siddha in this stotra, he becomes the Lord of all siddhis. (56)
He undoubtedly gets Vahnistambha, Jalastambha, Hrstambha, Manastambha, manoyayittva and all other desired things. (57)
Notes: He acquires power over fire, water, heart, mind etc.
Men become Jivanmuktas no sooner they remember the Stotras. At every step, he acquires the fruits of performing horse sacrifice. (58)
On remembering the above stotra,
freed of sins, acquired in crore births a hatyas, (59)
he undoubtedly becomes nd one-hundred Brahma-
A women who gives birth to dead children, a woman who bears only a single child, or who bears no child, if she bears the
above stotra for one year, without eating cooked things, delivers children. (60)
_ Any man hearing the above stotra for one month, gets a!! his desires fulfilled, Brahma calls him Sadmaveda Kumira. (6'} Here ends the Fourth Chapter of the 2nd answering questions about Radha in cours Bhakti jana in the dialogue between Siva and Narada in Sri Narada Paticaratram.
night on e of
Complete chapter-aligned witnesses. Sanskrit/IAST is the GGM complete amended text, version 1.1, based on Vijñānānanda’s 1997 edition; the displayed Devanagari is transliterated directly from that proofread IAST witness. English is Swami Vijñānānanda’s complete translation, printed pages 136–140 (scan pages 153–157). It was extracted with Tesseract 5 English OCR from the 200 ppi published scan, with chapter boundaries controlled against the printed contents. No unsupported verse-by-verse equivalence is asserted.