राम

Appendix I · Section §33

Inserts at HV 108 (adhyāya-level)

43 lines

Editorial note: “After the ref. of adhy. 108, all Mss. (ex. Ś1 Ñ1) ins.:

Line 1

अथ द्वारवतीं प्राप्य स्थिता सा भवनान्तिके

atha dvāravatīṃ prāpya sthitā sā bhavanāntike

Line 2

प्रवृत्तिहरणार्थाय चित्रलेखा व्यचिन्तयत्

pravṛttiharaṇārthāya citralekhā vyacintayat

Line 3

अथ चिन्तयती सा तु बुद्धिम् वृत्तिविनिश्चिताम्

atha cintayatī sā tu buddhim vṛttiviniścitām

Line 4

नारदं ददृशे तत्र ध्यायन्तम् उदके मुनिम्

nāradaṃ dadṛśe tatra dhyāyantam udake munim

Line 5

तं दृष्ट्वा चित्रलेखा तु हर्षेणोत्फुल्ललोचना

taṃ dṛṣṭvā citralekhā tu harṣeṇotphullalocanā

Line 6

उपसृत्याभिवाद्याथ तत्र चाधोमुखी स्थिता

upasṛtyābhivādyātha tatra cādhomukhī sthitā

Line 7

नारदस् त्व् आशिषं दत्त्वा चित्रलेह्काम् अथाब्रवीत्

nāradas tv āśiṣaṃ dattvā citralehkām athābravīt

Line 8

किम् अर्थम् इह संप्राप्ता श्रोतुम् इच्छामि तत्त्वतः

kim artham iha saṃprāptā śrotum icchāmi tattvataḥ

Line 9

देवर्षिम् अथ तं दिव्यं नारदं लोकपूजितम्

devarṣim atha taṃ divyaṃ nāradaṃ lokapūjitam

Line 10

कृताञ्जलिपुटा भूत्वा चित्रलेखाब्रवीद् वचः

kṛtāñjalipuṭā bhūtvā citralekhābravīd vacaḥ

Line 11

भगवञ् श्रूयतां वाक्यं दौत्येनाहम् इहागता

bhagavañ śrūyatāṃ vākyaṃ dautyenāham ihāgatā

Line 12

अनिरुद्धं मुने नेतुं यदर्थं च शृणुष्व मे

aniruddhaṃ mune netuṃ yadarthaṃ ca śṛṇuṣva me

Line 13

नगरे शोणितपुरे बाणो नाम महासुरः

nagare śoṇitapure bāṇo nāma mahāsuraḥ

Line 14

तस्य कन्या वरारोहा नाम्ना चोषेति विश्रुता

tasya kanyā varārohā nāmnā coṣeti viśrutā

Line 15

भगवन् सानुरक्ता च प्राद्युम्नौ पुरुषोत्तमे

bhagavan sānuraktā ca prādyumnau puruṣottame

Line 16

देव्या वरातिसर्गेण तस्या भर्ता विनिर्मितः

devyā varātisargeṇa tasyā bhartā vinirmitaḥ

Line 17

तं च नेतुं समायाता तत्र सिद्धिं विधत्स्व मे

taṃ ca netuṃ samāyātā tatra siddhiṃ vidhatsva me

Line 18

मया नीते ऽनिरुद्धे तु नगरं शोणिताह्वयम्

mayā nīte 'niruddhe tu nagaraṃ śoṇitāhvayam

Line 19

प्रव्र्त्तिः पुण्डरीकाक्षे त्वयाख्येया महामुने

praVrttiḥ puṇḍarīkākṣe tvayākhyeyā mahāmune

Line 20

अवश्यं भविता चैव कृष्णेन सह संगमः

avaśyaṃ bhavitā caiva kṛṣṇena saha saṃgamaḥ

Line 21

बाणस्य सुमहान् संख्ये दिव्यो हि स महासुरः

bāṇasya sumahān saṃkhye divyo hi sa mahāsuraḥ

Line 22

न च शक्तो ऽनिरुद्धस् तं जेतुं युद्धे महासुरम्

na ca śakto 'niruddhas taṃ jetuṃ yuddhe mahāsuram

Line 23

सहस्रबाहुम् आयान्तं जयेत् कृष्णो महाभुजः

sahasrabāhum āyāntaṃ jayet kṛṣṇo mahābhujaḥ

Line 24

भगवत् संनिकर्षेण सिद्धं मे कार्यम् ईहितम्

bhagavat saṃnikarṣeṇa siddhaṃ me kāryam īhitam

Line 25

कथं हि पुण्डरीकाक्षो ज्ञापितो ऽसौ भवेद् इदम्

kathaṃ hi puṇḍarīkākṣo jñāpito 'sau bhaved idam

Line 26

त्वत् प्रसादाच् च भगवन् न मे कृष्णाद् भयं भवेत्

tvat prasādāc ca bhagavan na me kṛṣṇād bhayaṃ bhavet

Line 27

स हि तत्त्वार्थदृष्टिस् तु अनिरुद्धः कथं ह्रियेत्

sa hi tattvārthadṛṣṭis tu aniruddhaḥ kathaṃ hriyet

Line 28

क्रुद्धो हि स महाबाहुस् त्रैलोक्यम् अपि निर्दहेत्

kruddho hi sa mahābāhus trailokyam api nirdahet

Line 29

पौत्रशोकाभिसंतप्तः शापेन स दहेत माम्

pautraśokābhisaṃtaptaḥ śāpena sa daheta mām

Line 30

एताव् अर्थौ हि भगवंश् चिन्तितुं वै त्वम् अर्हसि

etāv arthau hi bhagavaṃś cintituṃ vai tvam arhasi

Line 31

यथा ह्य् उषा लभेत् कान्तं मम चैवाभयं भवेत्

yathā hy uṣā labhet kāntaṃ mama caivābhayaṃ bhavet

Line 32

इत्य् एवम् उक्तो भगवांश् चित्रलेखां स नारदः

ity evam ukto bhagavāṃś citralekhāṃ sa nāradaḥ

Line 33

उवाच च शुभं वाक्यं मा भैस् त्वं समयं शृणु

uvāca ca śubhaṃ vākyaṃ mā bhais tvaṃ samayaṃ śṛṇu

Line 34

त्वया नीते ऽनिरुद्धे तु कन्यावेश्म प्रवेशिते

tvayā nīte 'niruddhe tu kanyāveśma praveśite

Line 35

यदि युद्धं भवेत् तत्र स्मर्तव्यो ऽहं शुचिस्मिते

yadi yuddhaṃ bhavet tatra smartavyo 'haṃ śucismite

Line 36

ममैष परमः कामो युद्धं द्रष्टुं मनोरमे

mamaiṣa paramaḥ kāmo yuddhaṃ draṣṭuṃ manorame

Line 37

यद् दृष्ट्वा च भवेत् प्रीतिः प्रवृत्तिश् च दृढा भवेत्

yad dṛṣṭvā ca bhavet prītiḥ pravṛttiś ca dṛḍhā bhavet

Line 38

गृह्यतां तामसी विद्या सर्वलोकप्रमोहिनी

gṛhyatāṃ tāmasī vidyā sarvalokapramohinī

Line 39

कृतकृत्या ततो देवि एष विद्यां ददाम्य् अहम्

kṛtakṛtyā tato devi eṣa vidyāṃ dadāmy aham

Line 40

एवम् उक्ते तु वचने नारदेन महर्षिणा

evam ukte tu vacane nāradena maharṣiṇā

Line 41

तथेति वचनं प्राह चित्रलेखा मनोजवा

tatheti vacanaṃ prāha citralekhā manojavā

Line 42

अभिवाद्य महात्मानम् ऋषीणां नारदं वरम्

abhivādya mahātmānam ṛṣīṇāṃ nāradaṃ varam

Line 43

निरैक्षतानिरुद्धस्य गृहं गत्वान्तरिक्षगा

niraikṣatāniruddhasya gṛhaṃ gatvāntarikṣagā

GRETIL Zurich Apparatus I (Peter Schreiner et al.), based on Vaidya 1969 critical edition. Distributed under CC BY-NC-SA 4.0.