राम

The Song of Wisdom

ജ്ഞാനപ്പാന

Jñānappāna

Malayalam, pāṇa metre · late 16th century · 360 lines, single continuous song

A grieving father's plain Malayalam, pitched in the rhythm of women pounding rice. The Bhagavad-Gītā of the Malayali common people.

“Bhakti is dearer to the Lord than vibhakti. Devotion matters; grammar does not.”

By Pūntānam Nambūdiri

Read the Full Text

All 14 sections, in Malayalam & modern English

The complete Jñānappāna, section by section, in original Malayalam, Latin, and modern English.

Open the full text →
The Heart of It

Pūntānam was a Nambūdiri householder, educated, capable in Sanskrit. Three small Sanskrit kāvyas survive that prove he could write the polished language perfectly when he chose to. He wrote the Jñānappāna in plain Malayalam not because he had to, but because, after his only infant son died, he decided that the language of grief should be the language of the kitchen, not the temple. He bet that the Lord could come through the Malayalam door. The kṣetra held that the bet was won.

The pāṇa is the metre native to Kerala folk-song, the rhythm of working women singing while pounding rice or rocking a child to sleep. He wrote his theology in the metre of household labour. Three hundred and sixty lines, no chapters, no headings, one long song that any Malayalam grandmother could absorb without anyone having to explain it to her. After the philosophy is exhausted, the only thing left to do is to keep saying the name. So at the end of nearly every verse, the same refrain returns: kṛṣṇa kṛṣṇa mukunda janārdana, kṛṣṇa govinda nārāyaṇa hari. The work enacts its own theology. The reader who reaches the end has chanted the name several dozen times without noticing, and the chanting is what was supposed to happen.

The temple voice that defended Pūntānam against Mēlpattūr's Sanskrit correction said: don't correct his love. The Jñānappāna is the long form of that single sentence. It is what plain devotion sounds like when it is allowed to speak in its own tongue. Three movements: the world is dissolving, this is the easiest age in which to be saved, do not let the moment of my death be a moment of forgetting.

How It Was Composed

Pūntānam was born around 1547 in a Nambūdiri family of central Kerala. He married, had one son, and lost the child while still an infant. He walked to Guruvāyur half-mad with grief and stayed. The Jñānappāna was composed in the temple precincts, the kṣetra holds, sometime in the years immediately after that loss. He also composed Santāna-gopālam Pāṇa, the long poem on the Bhāgavata story in which Arjuna fails to retrieve a Brahmin's lost children and Kṛṣṇa eventually returns them. He was working out the same grief twice, in the only Bhāgavata story about a man whose children come back.

There is no narrative in the Jñānappāna. It is not a kāvya. It is a continuous teaching-song, a pāṇa, of the kind that wandering singers recited at houses for alms. He chose the form deliberately. The pāṇa is what the unlettered hear; the pāṇa is what the rice-pounding women sing; the pāṇa is what the cradle-rocker remembers. He cast his theology in the form that his audience would actually carry away from him.

The work was not popular in his lifetime. It became canonical over the following two centuries, as Malayalam-speaking villages discovered that this one song held everything they needed to know about transience, the Name, and the closing prayer at the moment of death. By the eighteenth century the Jñānappāna was being read in households as a daily text, the way north Indian households read the Sundara-kāṇḍa.

The Architecture

The Three Movements of the Song

  1. I. Transience (lines roughly 1 to 80)

    The opening kandu kandaṅṅirikkum janaṅṅaḷe. Those people we keep seeing day after day, and then suddenly we do not see them. What an illusion, what a forgetting. The whole opening movement is a catalogue of how nothing in saṁsāra holds: youth, wealth, beauty, family, the very face we look at every morning. The same insight that opens the Vairāgya-prakaraṇam of the Yoga-vāsiṣṭha and the Bhaja Govindam, but in the rhythm a Malayalam grandmother could absorb.

  2. II. The Easiness of Kali-Yuga

    Pūntānam's famous and counter-intuitive claim. The dark age is not a curse. It is the easiest of all ages in which to attain liberation, because the practice has been radically simplified. In Kṛta yuga you needed long meditation. In Tretā yuga, complex ritual. In Dvāpara yuga, the temple worship of the Bhāgavatas. In Kali yuga, only the Name. Kṛṣṇa once is worth ten thousand Tretā-yuga horse-sacrifices. The argument is consoling and severe at once: if even this smallest practice fails to be done, no one is going to forgive you, because the demands have never been so light.

  3. III. The Closing Plea

    The pāṇa turns from teaching to plea. Pūntānam stops explaining and starts asking. Stay with me. Don't let me forget you. Don't let the moment of my death be a moment of forgetting. Let the last syllable in my mouth be your name. The work that began as a sermon ends as a prayer. This is the structural fact about the Jñānappāna: every reader who finishes it has been moved, without quite noticing, from being lectured to into the act of asking.

The Full Text

All 14 Sections, 227 Stanzas

The complete Jñānappāna by Pūntānam, in original Malayalam, Latin transliteration, and modern English.

  1. 1. The Opening Invocation
  2. 2. Time's Play
  3. 3. Differences Among Seekers
  4. 4. Inquiry into the Real
  5. 5. The Path of Karma
  6. 6. The Soul's Long Journey
  7. 7. The Greatness of Bhāratavarṣa
  8. 8. The Greatness of the Kali Age
  9. 9. What Is Lacking?
  10. 10. Human Birth Is Rare
  11. 11. A Description of Saṁsāra
  12. 12. Detachment
  13. 13. The Greatness of the Name
  14. 14. Variant Readings (Editorial Scaffold)
Section 1

മംഗളാചരണം

The Opening Invocation

The Jñānappāna opens not with an argument but with a chant. Pūntānam places the refrain at the door of the work: Kṛṣṇa, Kṛṣṇa, Mukunda, Janārdana, Kṛṣṇa, Govinda, Nārāyaṇa, Hari. The eight names that will return at the end of nearly every later movement are stated first, sung, before any teaching is given. The reader who has not yet read a line of the pāṇa has already chanted the eight names of the Lord. By the end of the work the same line will have been said several dozen times, and the chanting is the practice the work is teaching.

കൃഷ്ണ! കൃഷ്ണ! മുകുന്ദ! ജനാർദ്ദന!
കൃഷ്ണ! ഗോവിന്ദ! നാരായണാ! ഹരേ!
kṛṣṇa! kṛṣṇa! mukunda! janārddana! kṛṣṇa! gōvinda! nārāyaṇā! harē!

Kṛṣṇa, Kṛṣṇa, Mukunda, Janārdana. Kṛṣṇa, Govinda, Nārāyaṇa, Hari.

അച്യുതാനന്ദ! ഗോവിന്ദ! മാധവാ!
സച്ചിദാനന്ദ! നാരായണാ! ഹരേ!
acyutānanda! gōvinda! mādhavā! saccidānanda! nārāyaṇā! harē!

Acyuta, Ānanda, Govinda, Mādhava. Saccidānanda, Nārāyaṇa, Hari.

ഗുരുനാഥൻ തുണചെയ്ക സന്തതം
തിരുനാമങ്ങൾ നാവിന്മേലെപ്പോഴും
gurunāthan tuṇaceyka santataṁ tirunāmaṅṅaḷ nāvinmēleppōḻuṁ

May the master always be my help. May his holy names be on my tongue at every moment.

പിരിയാതെയിരിക്കണം നമ്മുടെ
നരജന്മം സഫലമാക്കീടുവാൻ!(2)
piriyāteyirikkaṇaṁ nammuṭe narajanmaṁ saphalamākkīṭuvān!(2)

Whatever I do, by hand, by foot, by tongue, by belly, let all of it be your worship, Lord of the world.

കാലലീല
തിരുത്തുക
kālalīla tiruttuka

Whatever wealth, whatever name, whatever wisdom is given to me, let all of it be at the feet of the Lord. May the holy names be the only home I keep.

Section 2

കാലലീല

Time's Play

The famous opening of the teaching itself. Pūntānam looks at the impermanence of every face we see day after day and writes the verse every Malayali child has heard since: those people we keep seeing and seeing, and then suddenly we do not see them. The same insight that opens the Yoga-Vāsiṣṭha and the Bhaja Govindam, but in plain household Malayalam, in the rhythm of the rice mortar.

ഇന്നലെയോളമെന്തെന്നറിഞ്ഞീലാ
ഇന്നി നാളെയുമെന്തെന്നറിഞ്ഞീലാ
innaleyōḷamentennaṟiññīlā inni nāḷeyumentennaṟiññīlā

I have not known what happened up to yesterday. I do not know what tomorrow will bring.

ഇന്നിക്കണ്ട തടിക്കു വിനാശവു-
മിന്ന നേരമെന്നേതുമറിഞ്ഞീലാ.
innikkaṇṭa taṭikku vināśavu- minna nēramennētumaṟiññīlā.

When this body now seen will be destroyed and the moment of its ending will be, even that I do not know.

കണ്ടുകണ്ടങ്ങിരിക്കും ജനങ്ങളെ-
ക്കണ്ടില്ലെന്നു വരുത്തുന്നതും ഭവാൻ.
kaṇṭukaṇṭaṅṅirikkuṁ janaṅṅaḷe- kkaṇṭillennu varuttunnatuṁ bhavān.

Those people we have been seeing and seeing, you are the one who makes them suddenly not seen.

രണ്ടു നാലു ദിനംകൊണ്ടൊരുത്തനെ
തണ്ടിലേറ്റി നടത്തുന്നതും ഭവാൻ,
raṇṭu nālu dinaṁkoṇṭoruttane taṇṭilēṟṟi naṭattunnatuṁ bhavān,

In a matter of two or four days, you place a man on the palanquin and have him carried in procession. You are the one who does this.

മാളികമുകളേറിയ മന്നന്റെ
തോളിൽ മാറാപ്പു കേറ്റുന്നതും ഭവാൻ‍
māḷikamukaḷēṟiya mannanṟe tōḷil māṟāppu kēṟṟunnatuṁ bhavān‍

On a king who has climbed to the top of the palace, you are the one who throws a tattered heap.

അധികാരിഭേദം
തിരുത്തുക
adhikāribhēdaṁ tiruttuka

Lord of the world, the maker of the comings and the goings, let me bow at your feet.

Section 3

അധികാരിഭേദം

Differences Among Seekers

Some understand the moment they see; others, even when they see, cannot make out a thing. Pūntānam refuses the consoling fiction that every seeker is the same. Some have been ripening across many lives. Some are still in the first hour. The pāṇa here surveys the different capacities of mind that arrive at the same teaching, and refuses to be impatient with any of them.

കണ്ടാലൊട്ടറിയുന്നു ചിലരിതു
കണ്ടാലും തിരിയാ ചിലർക്കേതുമേ.
kaṇṭāloṭṭaṟiyunnu cilaritu kaṇṭāluṁ tiriyā cilarkkētumē.

Some, on seeing, know it at once. Some, even on seeing, can make out nothing at all.

കണ്ടതൊന്നുമേ സത്യമല്ലെന്നതു
മുമ്പേകണ്ടിട്ടറിയുന്നിതു ചിലർ
kaṇṭatonnumē satyamallennatu mumpēkaṇṭiṭṭaṟiyunnitu cilar

Some have already known, before this hour, that nothing they saw was real.

മനുജാതിയിൽത്തന്നെ പലവിധം
മനസ്സിന്നു വിശേഷമുണ്ടോർക്കണം.
manujātiyilttanne palavidhaṁ manassinnu viśēṣamuṇṭōrkkaṇaṁ.

Even within the human kind, the differences in mind are many. One must consider this.

പലർക്കുമറിയേണമെന്നിട്ടല്ലോ
പലജാതി പറയുന്ന ശാസ്ത്രങ്ങൾ.
palarkkumaṟiyēṇamenniṭṭallō palajāti paṟayunna śāstraṅṅaḷ.

Some hold to the path of conduct of the wise. Some bind themselves only to the false.

കർമ്മത്തിലധികാരി ജനങ്ങൾക്കു
കർമ്മശാസ്ത്രങ്ങളുണ്ടു പലവിധം.
karmmattiladhikāri janaṅṅaḷkku karmmaśāstraṅṅaḷuṇṭu palavidhaṁ.

Some, by the speech of teachers, are awakened to the supreme truth. Others, hearing the same speech, do not understand a syllable.

ജ്ഞാനത്തിന്നധികാരി ജനങ്ങൾക്കു
ജ്ഞാനശാസ്ത്രങ്ങളും പലതുണ്ടല്ലോ.
jñānattinnadhikāri janaṅṅaḷkku jñānaśāstraṅṅaḷuṁ palatuṇṭallō.

Some, by birth's good karma, ripen into knowledge. Others, with all the supports given them, ripen into nothing.

സാംഖ്യശാസ്ത്രങ്ങൾ യോഗങ്ങളെന്നിവ
സംഖ്യയിലതു നില്‌ക്കട്ടേ സർവ്വവും;
sāṁkhyaśāstraṅṅaḷ yōgaṅṅaḷenniva saṁkhyayilatu nil‌kkaṭṭē sarvvavuṁ;

And so it is right that scriptures of every kind have been composed for human beings of every kind.

തത്ത്വവിചാരം
തിരുത്തുക
tattvavicāraṁ tiruttuka

For each capacity there is a fitting path. The one in front of you is the one to walk.

Section 4

തത്ത്വവിചാരം

Inquiry into the Real

The pāṇa now becomes more precise. Pūntānam outlines what the wise have left for those who whirl in the saṁsāra-wheel. There is a teaching that has been handed down. The work names it not as a doctrine but as something the listener can actually hear, something that can be received simply by lending the ear. The next several sections are the elaboration of that teaching.

ചുഴന്നീടുന്ന സംസാരചക്രത്തി-
ലുഴന്നീടും നമുക്കറിഞ്ഞീടുവാൻ
cuḻannīṭunna saṁsāracakratti- luḻannīṭuṁ namukkaṟiññīṭuvān

For us who are caught and whirled in the wheel of saṁsāra, in order to understand.

അറിവുള്ള മഹത്തുക്കളുണ്ടൊരു
പരമാർത്ഥമരുൾചെയ്തിരിക്കുന്നു.
aṟivuḷḷa mahattukkaḷuṇṭoru paramārtthamaruḷceytirikkunnu.

the great ones who have knowledge have spoken a supreme truth.

എളുതായിട്ടു മുക്തി ലഭിപ്പാനായ്‌
ചെവി തന്നിതു കേൾപ്പിനെല്ലാവരും
eḷutāyiṭṭu mukti labhippānāy‌ cevi tannitu kēḷppinellāvaruṁ

So that liberation may come easily, lend your ear, all of you, and listen.

നമ്മെയൊക്കെയും ബന്ധിച്ച സാധനം
കർമ്മമെന്നറിയേണ്ടതു മുമ്പിനാൽ
nammeyokkeyuṁ bandhicca sādhanaṁ karmmamennaṟiyēṇṭatu mumpināl

Know first that what binds us all is action, karma.

മുന്നമിക്കണ്ട വിശ്വമശേഷവും
ഒന്നായുള്ളൊരു ജ്യോതിസ്വരൂപമായ്‌
munnamikkaṇṭa viśvamaśēṣavuṁ onnāyuḷḷoru jyōtisvarūpamāy‌

What we now see as the whole world was originally a single light-form,

ഒന്നും ചെന്നങ്ങു തന്നോടു പറ്റാതെ
ഒന്നിനും ചെന്നു താനും വലയാതെ
onnuṁ cennaṅṅu tannōṭu paṟṟāte onninuṁ cennu tānuṁ valayāte

with nothing approaching it from outside, and itself reaching for nothing.

ഒന്നൊന്നായി നിനയ്ക്കും ജനങ്ങൾക്ക്‌
ഒന്നുകൊണ്ടറിവാകുന്ന വസ്തുവായ്‌
onnonnāyi ninaykkuṁ janaṅṅaḷkk‌ onnukoṇṭaṟivākunna vastuvāy‌

For people who think of it one by one as 'this' or 'that', it stands as one knowable thing.

ഒന്നിലുമറിയാത്ത ജനങ്ങൾക്ക്‌
ഒന്നുകൊണ്ടും തിരിയാത്ത വസ്തുവായ്‌
onnilumaṟiyātta janaṅṅaḷkk‌ onnukoṇṭuṁ tiriyātta vastuvāy‌

For people who do not know it as anything, it stands as a thing nothing can pin down.

ഒന്നുപോലെയൊന്നില്ലാതെയുള്ളതി
ന്നൊന്നായുള്ളൊരു ജീവസ്വരൂപമായ്‌
onnupōleyonnillāteyuḷḷati nnonnāyuḷḷoru jīvasvarūpamāy‌

Equal to nothing else, it is the single soul-essence of all,

ഒന്നിലുമൊരു ബന്ധമില്ലാതെയായ്‌
നിന്നവൻതന്നെ വിശ്വം ചമച്ചുപോൽ
onnilumoru bandhamillāteyāy‌ ninnavantanne viśvaṁ camaccupōl

without any bond to anything else, and yet, as if from itself, it has fashioned the world.

മൂന്നുമൊന്നിലടങ്ങുന്നു പിന്നെയും
ഒന്നുമില്ലപോൽ വിശ്വമന്നേരത്ത്
mūnnumonnilaṭaṅṅunnu pinneyuṁ onnumillapōl viśvamannēratt

Three are absorbed in one; and again, even the world ceases to be in that hour.

കർമ്മഗതി
തിരുത്തുക
karmmagati tiruttuka

(continue to the path of karma)

Section 5

കർമ്മഗതി

The Path of Karma

All actions in this single-rooted world come in three kinds: meritorious (puṇya), demeritorious (pāpa), and mixed. All three bind the soul. Pūntānam follows the Bhāgavata's analysis: it is not enough to do good action, because good action also produces consequences that pull one back into the round of birth. The way out is not through better action but through the dissolution of the actor.

ഒന്നുകൊണ്ട് ചമച്ചൊരു വിശ്വത്തിൽ
മൂന്നായിട്ടുള്ള കർമ്മങ്ങളൊക്കെയും
onnukoṇṭ camaccoru viśvattil mūnnāyiṭṭuḷḷa karmmaṅṅaḷokkeyuṁ

In this world fashioned out of one, all actions stand in three kinds:

പുണ്യകർമ്മങ്ങൾ പാപകർമ്മങ്ങളും
പുണ്യപാപങ്ങൾ മിശ്രമാം കർമ്മവും
puṇyakarmmaṅṅaḷ pāpakarmmaṅṅaḷuṁ puṇyapāpaṅṅaḷ miśramāṁ karmmavuṁ

meritorious actions, sinful actions, and the actions that are a mixture of both.

മൂന്നു ജാതി നിരൂപിച്ചു കാണുമ്പോൾ
മൂന്നുകൊണ്ടും തളയ്‌ക്കുന്നു ജീവനെ.
mūnnu jāti nirūpiccu kāṇumpōḷ mūnnukoṇṭuṁ taḷay‌kkunnu jīvane.

Considered as three classes, all three of them tether the soul.

പൊന്നിൻചങ്ങലയൊന്നിപ്പറഞ്ഞതി-
ലൊന്നിരുമ്പുകൊണ്ടെന്നത്രേ ഭേദങ്ങൾ
ponnincaṅṅalayonnippaṟaññati- lonnirumpukoṇṭennatrē bhēdaṅṅaḷ

One is a chain of gold, the other a chain of iron, that is the only difference.

രണ്ടിനാലുമെടുത്തു പണിചെയ്ത
ചങ്ങലയല്ലോ മിശ്രമാം കർമ്മവും.
raṇṭinālumeṭuttu paṇiceyta caṅṅalayallō miśramāṁ karmmavuṁ.

And the chain forged from both metals together is the mixed kind of action.

ബ്രഹ്‌മാവാദിയായീച്ചയെറുമ്പോളം
കർമ്മബദ്ധന്മാരെന്നതറിഞ്ഞാലും.
brah‌māvādiyāyīccayeṟumpōḷaṁ karmmabaddhanmārennataṟiññāluṁ.

Even Brahmā at the head of creation must know this: he too is bound by action.

ഭുവനങ്ങളെ സൃഷ്ടിക്കയെന്നതു
ഭുവനാന്ത്യപ്രളയം കഴിവോളം
bhuvanaṅṅaḷe sṛṣṭikkayennatu bhuvanāntyapraḷayaṁ kaḻivōḷaṁ

To create the worlds is the labour that lasts until the worlds dissolve.

കർമ്മപാശത്തെ ലംഘിക്കയെന്നതു
ബ്രഹ്‌മാവിന്നുമെളുതല്ല നിർണ്ണയം.
karmmapāśatte laṁghikkayennatu brah‌māvinnumeḷutalla nirṇṇayaṁ.

To leap over the rope of action is not easy even for Brahmā.

ദിക്‌പാലന്മാരുമവ്വണ്ണമോരോരോ
ദിക്കുതോറും തളച്ചു കിടക്കുന്നു.
dik‌pālanmārumavvaṇṇamōrōrō dikkutōṟuṁ taḷaccu kiṭakkunnu.

The dik-pālas, the lords of the directions, lie tied each one to his own quarter.

അല്‌പകർമ്മികളാകിയ നാമെല്ലാ-
മല്‌പകാലംകൊണ്ടോരോരോ ജന്തുക്കൾ
al‌pakarmmikaḷākiya nāmellā- mal‌pakālaṁkoṇṭōrōrō jantukkaḷ

We who do small actions, in a small space of time, each of us as a different kind of creature.

ഗർഭപാത്രത്തിൽ പുക്കും പുറപ്പെട്ടും
കർമ്മംകൊണ്ടു കളിക്കുന്നതിങ്ങനെ.
garbhapātrattil pukkuṁ puṟappeṭṭuṁ karmmaṁkoṇṭu kaḷikkunnatiṅṅane.

enter the womb's vessel and come out, playing on with action this way.

ജീവഗതി
തിരുത്തുക
jīvagati tiruttuka

(continue to the journey of the soul)

Section 6

ജീവഗതി

The Soul's Long Journey

The longest section before saṁsāra-varṇana. Pūntānam traces what happens to the soul as it moves through hells, animal births, the human form, the rare moment of devotion, the heavens, the stars, and back into the round again. The picture is bleak by design: he is showing the seeker the size of the wheel before showing the size of the door out.

നരകത്തിൽക്കിടക്കുന്ന ജീവൻപോയ്‌
ദുരിതങ്ങളൊടുങ്ങി മനസ്സിന്റെ
narakattilkkiṭakkunna jīvanpōy‌ duritaṅṅaḷoṭuṅṅi manassinṟe

The soul that has been lying in hell departs, its sufferings exhausted, its mind

പരിപാകവും വന്നു ക്രമത്താലേ
നരജാതിയിൽ വന്നു പിറന്നിട്ടു
paripākavuṁ vannu kramattālē narajātiyil vannu piṟanniṭṭu

ripened by stages, and at last is born into the human race.

സുകൃതം ചെയ്തു മേല്‌പോട്ടു പോയവർ
സ്വർഗ്ഗത്തിങ്കലിരുന്നു സുഖിക്കുന്നു.
sukṛtaṁ ceytu mēl‌pōṭṭu pōyavar svarggattiṅkalirunnu sukhikkunnu.

Those who do good actions and rise upwards live in the heavens and enjoy.

സുകൃതങ്ങളുമൊക്കെയൊടുങ്ങുമ്പോൾ
പരിപാകവുമെള്ളോളമില്ലവർ
sukṛtaṅṅaḷumokkeyoṭuṅṅumpōḷ paripākavumeḷḷōḷamillavar

When the merits run out, even an atom of ripeness is gone.

പരിചോടങ്ങിരുന്നിട്ടു ഭൂമിയിൽ
ജാതരായ്‌; ദുരിതം ചെയ്തു ചത്തവർ.
paricōṭaṅṅirunniṭṭu bhūmiyil jātarāy‌; duritaṁ ceytu cattavar.

By that very condition they are born again in the world; and those who did wrong have died.

വന്നൊരദ്‌ദുരിതത്തിൻഫലമായി
പിന്നെപ്പോയ്‌ നരകങ്ങളിൽ വീഴുന്നു
vannorad‌duritattinphalamāyi pinneppōy‌ narakaṅṅaḷil vīḻunnu

As fruit of those wrongs they fall again into the hells.

സുരലോകത്തിൽനിന്നൊരു ജീവൻപോയ്‌
നരലോകേ മഹീസുരനാകുന്നു;
suralōkattilninnoru jīvanpōy‌ naralōkē mahīsuranākunnu;

From the world of the gods, a soul descends and becomes a brāhmaṇa in the human realm.

ചണ്ഡകർമ്മങ്ങൾ ചെയ്തവർ ചാകുമ്പോൾ
ചണ്ഡാലകുലത്തിങ്കൽപ്പിറക്കുന്നു.
caṇḍakarmmaṅṅaḷ ceytavar cākumpōḷ caṇḍālakulattiṅkalppiṟakkunnu.

Those who did fierce, cruel actions, when they die, are born in the cremation-tribe.

അസുരന്മാർ സുരന്മാരായീടുന്നു;
അമര‍ന്മാർ മരങ്ങളായീടുന്നു;
asuranmār suranmārāyīṭunnu; amara‍nmār maraṅṅaḷāyīṭunnu;

Asuras become gods; gods become trees.

അജം ചത്തു ഗജമായ്‌ പിറക്കുന്നു
ഗജം ചത്തങ്ങജവുമായീടുന്നു;
ajaṁ cattu gajamāy‌ piṟakkunnu gajaṁ cattaṅṅajavumāyīṭunnu;

A goat dies and is born as an elephant; an elephant dies and becomes a goat.

നരി ചത്തു നരനായ്‌ പിറക്കുന്നു
നാരി ചത്തുടനോരിയായ്‌പോകുന്നു;
nari cattu naranāy‌ piṟakkunnu nāri cattuṭanōriyāy‌pōkunnu;

A jackal dies and is born as a man; a woman dies and becomes a small jackal.

കൃപകൂടാതെ പീഡിപ്പിച്ചീടുന്ന
നൃപൻ ചത്തു കൃമിയായ്‌പിറക്കുന്നു;
kṛpakūṭāte pīḍippiccīṭunna nṛpan cattu kṛmiyāy‌piṟakkunnu;

A merciless king who has tortured others dies and is born as a worm.

ഈച്ച ചത്തൊരു പൂച്ചയായീടുന്നു
ഈശ്വരന്റെ വിലാസങ്ങളിങ്ങനെ.
īcca cattoru pūccayāyīṭunnu īśvaranṟe vilāsaṅṅaḷiṅṅane.

A fly dies and becomes a cat. The Lord's playful designs run like this.

കീഴ്‌മേലിങ്ങനെ മണ്ടുന്ന ജീവന്മാർ
ഭൂമിയീന്നത്രേ നേടുന്നു കർമ്മങ്ങൾ;
kīḻ‌mēliṅṅane maṇṭunna jīvanmār bhūmiyīnnatrē nēṭunnu karmmaṅṅaḷ;

Souls running upward and downward this way gather their actions only here, in the earth.

സീമയില്ലാതോളം പല കർമ്മങ്ങൾ
ഭൂമിയീന്നത്രേ നേടുന്നു ജീവന്മാർ.
sīmayillātōḷaṁ pala karmmaṅṅaḷ bhūmiyīnnatrē nēṭunnu jīvanmār.

Without limit, every kind of action, the souls earn it only here, in the earth.

അങ്ങനെ ചെയ്തു നേടി മരിച്ചുട-
നന്യലോകങ്ങളോരോന്നിലോരോന്നിൽ
aṅṅane ceytu nēṭi mariccuṭa- nanyalōkaṅṅaḷōrōnnilōrōnnil

Having done it, having earned it, dying, they go to the other worlds, one by one,

ചെന്നിരുന്നു ഭുജിക്കുന്നു ജീവന്മാർ
തങ്ങൾ ചെയ്തോരു കർമ്മങ്ങൾതൻ ഫലം.
cennirunnu bhujikkunnu jīvanmār taṅṅaḷ ceytōru karmmaṅṅaḷtan phalaṁ.

and there they sit and consume the fruit of the actions they have done.

ഒടുങ്ങീടുമതൊട്ടുനാൾ ചെല്ലുമ്പോൾ.
ഉടനെ വന്നു നേടുന്നു പിന്നെയും;
oṭuṅṅīṭumatoṭṭunāḷ cellumpōḷ. uṭane vannu nēṭunnu pinneyuṁ;

When that runs out, the same day, they come back here and earn again.

തന്റെ തന്റെ ഗൃഹത്തിങ്കൽനിന്നുടൻ
കൊണ്ടുപോന്ന ധനംകൊണ്ടു നാമെല്ലാം
tanṟe tanṟe gṛhattiṅkalninnuṭan koṇṭupōnna dhanaṁkoṇṭu nāmellāṁ

From your own house, the wealth you carried with you on a journey.

മറ്റെങ്ങാനുമൊരേടത്തിരുന്നിട്ടു
വിറ്റൂണെന്നു പറയും കണക്കിനേ.
maṟṟeṅṅānumorēṭattirunniṭṭu viṟṟūṇennu paṟayuṁ kaṇakkinē.

sitting somewhere else, you eat with that wealth alone, like that.

(കൃഷ്ണ കൃഷ്ണ.....)
ഭാരതമഹിമ
(kṛṣṇa kṛṣṇa.....) bhāratamahima

Kṛṣṇa, Kṛṣṇa… (the refrain falls here, the closing of the section)

തിരുത്തുക
tiruttuka

(continue to the greatness of Bhāratavarṣa)

Section 7

ഭാരതമഹിമ

The Greatness of Bhāratavarṣa

An extended praise of India as the karma-bhūmi, the land where action's consequences ripen and where alone the destruction of karma can be accomplished. The verse is not chauvinism. It is geographical theology: in some places, the conditions for liberation are arranged in the soil. To be born here, the pāṇa says, is itself a great mercy.

കർമ്മങ്ങൾക്കു വിളനിലമാകിയ
ജന്മദേശമിബ്ഭൂമിയറിഞ്ഞാലും.
karmmaṅṅaḷkku viḷanilamākiya janmadēśamibbhūmiyaṟiññāluṁ.

Know that this earth is the field for actions to ripen, the land of birth.

കർമ്മനാശം വരുത്തേണമെങ്കിലും
ചെമ്മേ  മറ്റെങ്ങുംസാധിയാ നിർണ്ണയം.
karmmanāśaṁ varuttēṇameṅkiluṁ cemmē maṟṟeṅṅuṁsādhiyā nirṇṇayaṁ.

If destruction of karma is to be brought about, it cannot be properly done anywhere else.

ഭക്തന്മാർക്കും മുമുക്ഷു ജനങ്ങൾക്കും
സക്തരായ വിഷയീജനങ്ങൾക്കും
bhaktanmārkkuṁ mumukṣu janaṅṅaḷkkuṁ saktarāya viṣayījanaṅṅaḷkkuṁ

For devotees, for those longing for liberation, and even for those still attached to objects of desire.

ഇച്ഛിച്ചീടുന്നതൊക്കെക്കൊടുത്തീടും
വിശ്വമാതാവു ഭൂമി ശിവ ശിവ
icchiccīṭunnatokkekkoṭuttīṭuṁ viśvamātāvu bhūmi śiva śiva

the world-mother, this earth, gives whatever each one wishes. Śiva, Śiva.

വിശ്വനാഥന്റെ മൂലപ്രകൃതിതാൻ
പ്രത്യക്ഷേണ വിളങ്ങുന്നു ഭൂമിയായ്‌.
viśvanāthanṟe mūlaprakṛtitān pratyakṣēṇa viḷaṅṅunnu bhūmiyāy‌.

The original prakṛti of the Lord of the universe shines openly as this earth.

അവനീതലപാലനത്തിന്നല്ലോ
അവതാരങ്ങളും പലതോർക്കുമ്പോൾ.
avanītalapālanattinnallō avatāraṅṅaḷuṁ palatōrkkumpōḷ.

Many of the descents of the Lord were made for the protection of this very earth.

അതുകൊണ്ടു വിശേഷിച്ചും ഭൂലോകം
പതിന്നാലിലുമുത്തമമെന്നല്ലോ
atukoṇṭu viśēṣiccuṁ bhūlōkaṁ patinnālilumuttamamennallō

And so among the fourteen worlds, this earth-world is called supreme.

വേദവാദികളായ മുനികളും
വേദവും ബഹുമാനിച്ചു ചൊല്ലുന്നു.
vēdavādikaḷāya munikaḷuṁ vēdavuṁ bahumāniccu collunnu.

The sages who teach the Vedas, and the Vedas themselves, speak of it with great honour.

ലവണാംബുധിമദ്ധ്യേ വിളങ്ങുന്ന
ജംബുദ്വീപൊരു യോജനലക്ഷവും
lavaṇāṁbudhimaddhyē viḷaṅṅunna jaṁbudvīporu yōjanalakṣavuṁ

In the middle of the salt ocean shines the Jambu-dvīpa, a hundred thousand yojanas wide.

സപ്തദ്വീപുകളുണ്ടതിലെത്രയും
ഉത്തമമെന്നു വാഴ്‌ത്തുന്നു പിന്നെയും
saptadvīpukaḷuṇṭatiletrayuṁ uttamamennu vāḻ‌ttunnu pinneyuṁ

Of the seven dvīpas, this one above all is praised as the highest;

ഭൂപത്‌മത്തിന്നു കർണ്ണികയായിട്ടു
ഭൂധരേന്ദ്രനതിലല്ലോ നില്‌ക്കുന്നു.
bhūpat‌mattinnu karṇṇikayāyiṭṭu bhūdharēndranatilallō nil‌kkunnu.

as the pericarp of the lotus of the earth, the king of the mountains stands here.

ഇതിലൊമ്പതു ഖണ്ഡങ്ങളുണ്ടല്ലോ
അതിലുത്തമം ഭാരതഭൂതലം
itilompatu khaṇḍaṅṅaḷuṇṭallō atiluttamaṁ bhāratabhūtalaṁ

Within it are nine khaṇḍas; among them, the supreme is the land of Bhārata.

സമ്മതരായ മാമുനിശ്രേഷ്ഠന്മാർ
കർമ്മക്ഷേത്രമെന്നല്ലോ പറയുന്നു;
sammatarāya māmuniśrēṣṭhanmār karmmakṣētramennallō paṟayunnu;

The respected great sages call it the field of action.

കർമ്മബീജമതീന്നു മുളയ്ക്കേണ്ടു
ബ്രഹ്‌മലോകത്തിരിക്കുന്നവർകൾക്കും,
karmmabījamatīnnu muḷaykkēṇṭu brah‌malōkattirikkunnavarkaḷkkuṁ,

Even those who reside in the world of Brahmā must come here for the seed of karma to sprout.

കർമ്മബീജം വരട്ടിക്കളഞ്ഞുടൻ
ജന്മനാശം വരുത്തേണമെങ്കിലും
karmmabījaṁ varaṭṭikkaḷaññuṭan janmanāśaṁ varuttēṇameṅkiluṁ

Even for them, to roast that seed of karma and so destroy birth itself,

ഭാരതമായ ഖണ്ഡമൊഴിഞ്ഞുള്ള
പാരിലെങ്ങുമെളുതല്ല നിർണ്ണയം.
bhāratamāya khaṇḍamoḻiññuḷḷa pārileṅṅumeḷutalla nirṇṇayaṁ.

in any other place than this khaṇḍa of Bhārata, it cannot easily be done.

അത്ര മുഖ്യമായുള്ളൊരു ഭാരത-
മിപ്രദേശമെന്നെല്ലാരുമോർക്കണം.
atra mukhyamāyuḷḷoru bhārata- mipradēśamennellārumōrkkaṇaṁ.

And among the Bhārata-lands, this region right here is the chief, every one of you should remember.

കലികാലമഹിമ
തിരുത്തുക
kalikālamahima tiruttuka

(continue to the greatness of the Kali age)

Section 8

കലികാലമഹിമ

The Greatness of the Kali Age

Pūntānam's most counter-intuitive claim, and the work's deepest consolation. The age we live in is not a curse. It is the easiest of all four ages in which to attain liberation, because in this age the way is the singing of the holy names, and there is no other practice required. The wonder of the section is its inversion: the residents of all the other worlds, the other dvīpas, the other khaṇḍas, the other yugas, the very places we usually think more fortunate, are looking at us and bowing in reverence. Bhārata-khaṇḍa in Kali-yuga is the place where liberation can actually be reached, and so it is praised by the elsewhere as the highest birth. Pūntānam closes with a hard line. If even this clearly available human birth in Bhārata-khaṇḍa is not used, the loss belongs to the loser.

യുഗം നാലിലും നല്ലൂ കലിയുഗം
സുഖമേതന്നെ മുക്തിവരുത്തുവാൻ.
yugaṁ nāliluṁ nallū kaliyugaṁ sukhamētanne muktivaruttuvān.

Among the four ages, Kali yuga is the best. By it alone is the way to liberation made easy.

കൃഷ്ണ! കൃഷ്ണ! മുകുന്ദ! ജനാർദ്ദന!
കൃഷ്ണ! ഗോവിന്ദ! രാമ! എന്നിങ്ങനെ
kṛṣṇa! kṛṣṇa! mukunda! janārddana! kṛṣṇa! gōvinda! rāma! enniṅṅane

Kṛṣṇa, Kṛṣṇa, Mukunda, Janārdana. Kṛṣṇa, Govinda, Rāma. Saying it like this,

തിരുനാമസങ്കീർത്തനമെന്നിയേ
മറ്റേതുമില്ല യത്നമറിഞ്ഞാലും
tirunāmasaṅkīrttanamenniyē maṟṟētumilla yatnamaṟiññāluṁ

the singing of the holy names. There is no other practice you should know.

അതു ചിന്തിച്ചു മറ്റുള്ള ലോകങ്ങൾ
പതിമ്മൂന്നിലുമുള്ള ജനങ്ങളും
atu cinticcu maṟṟuḷḷa lōkaṅṅaḷ patimmūnnilumuḷḷa janaṅṅaḷuṁ

Considering this, the people in the other thirteen worlds,

മറ്റു ദ്വീപുകളാറിലുമുള്ളോരും
മറ്റു ഖണ്ഡങ്ങളെട്ടിലുമുള്ളോരും
maṟṟu dvīpukaḷāṟilumuḷḷōruṁ maṟṟu khaṇḍaṅṅaḷeṭṭilumuḷḷōruṁ

and those who live in the other six dvīpas, and those who live in the other eight khaṇḍas,

മറ്റു മൂന്നു യുഗങ്ങളിലുള്ളോരും
മുക്തി തങ്ങൾക്കു സാദ്ധ്യമല്ലായ്‌കയാൽ
maṟṟu mūnnu yugaṅṅaḷiluḷḷōruṁ mukti taṅṅaḷkku sāddhyamallāy‌kayāl

and those in the other three yugas, finding that liberation is not within their reach,

കലികാലത്തെ ഭാരതഖണ്ഡത്തെ,
കലിതാദരം കൈവണങ്ങീടുന്നു.
kalikālatte bhāratakhaṇḍatte, kalitādaraṁ kaivaṇaṅṅīṭunnu.

bow with reverent love to this Kali age, and to this land of Bhārata.

അതിൽ വന്നൊരു പുല്ലായിട്ടെങ്കിലും
ഇതുകാലം ജനിച്ചുകൊണ്ടീടുവാൻ
atil vannoru pullāyiṭṭeṅkiluṁ itukālaṁ janiccukoṇṭīṭuvān

Even to take birth here as a blade of grass, in this very time,

യോഗ്യത വരുത്തീടുവാൻ തക്കൊരു
ഭാഗ്യം പോരാതെ പോയല്ലോ ദൈവമേ!
yōgyata varuttīṭuvān takkoru bhāgyaṁ pōrāte pōyallō daivamē!

the worth that would be earned by such a birth, the fortune for it has not come to them. Alas, my god.

ഭാരതഖണ്ഡത്തിങ്കൽ പിറന്നൊരു
മാനുഷർക്കും കലിക്കും നമസ്കാരം!
bhāratakhaṇḍattiṅkal piṟannoru mānuṣarkkuṁ kalikkuṁ namaskāraṁ!

To the human beings born in the land of Bhārata, and to Kali age itself, salutation.

എന്നെല്ലാം പുകഴ്‌ത്തീടുന്നു മറ്റുള്ളോർ
എന്നതെന്തിനു നാം പറഞ്ഞീടുന്നു?
ennellāṁ pukaḻ‌ttīṭunnu maṟṟuḷḷōr ennatentinu nāṁ paṟaññīṭunnu?

So the others praise this place. Why then are we the ones who need to say it?

എന്തിന്റെ കുറവ്‌
തിരുത്തുക
entinṟe kuṟav‌ tiruttuka

(continue to: what is lacking)

Section 9

എന്തിന്റെ കുറവ്‌

What Is Lacking?

Pūntānam stops describing and starts asking. Is the time not Kali yuga? Is the place not Bhāratavarṣa? Are we not human beings? Are the holy names not still in our mouths? Have the hells suddenly become safer? The six stanzas are six questions, and after them the seeker has nowhere left to hide. The pāṇa's most direct moment.

കാലമിന്നു കലിയുഗമല്ലയോ?
ഭാരതമിപ്രദേശവുമല്ലയോ?
kālaminnu kaliyugamallayō? bhāratamipradēśavumallayō?

Is the present time not Kali yuga? Is this not the land of Bhārata?

നമ്മളെല്ലാം നരന്മാരുമല്ലയോ?
ചെമ്മെ നന്നായ്‌ നിരൂപിപ്പിനെല്ലാരും.
nammaḷellāṁ naranmārumallayō? cemme nannāy‌ nirūpippinellāruṁ.

Are we ourselves not human beings? Consider this carefully, all of you.

ഹരിനാമങ്ങളില്ലാതെ പോകയോ?
നരകങ്ങളിൽ പേടി കുറകയോ?
harināmaṅṅaḷillāte pōkayō? narakaṅṅaḷil pēṭi kuṟakayō?

Are the holy names of Hari unavailable? Has the fear of hells decreased?

നാവുകൂടാതെ ജന്മമതാകയോ?
നമുക്കിന്നി വിനാശമില്ലായ്‌കയോ?
nāvukūṭāte janmamatākayō? namukkinni vināśamillāy‌kayō?

If the time, the place, and the body are all given to us, what is missing?

കഷ്ടം!കഷ്ടം! നിരൂപണം കൂടാതെ
ചുട്ടു തിന്നുന്നു ജന്മം പഴുതെ നാം!
kaṣṭaṁ!kaṣṭaṁ! nirūpaṇaṁ kūṭāte cuṭṭu tinnunnu janmaṁ paḻute nāṁ!

What is missing is only the will to say the Name. That, and that alone.

മനുഷ്യജന്മം ദുർല്ലഭം
തിരുത്തുക
manuṣyajanmaṁ durllabhaṁ tiruttuka

When everything has been arranged for us and we still do not say it, the loss is our own.

Section 10

മനുഷ്യജന്മം ദുർല്ലഭം

Human Birth Is Rare

After how many lives in dirt, in water, in mud, in trees, in worms, in animals, do we finally arrive in this human form? Pūntānam catalogues the long line of births behind us, not to terrify but to make the present body precious. To waste this body is to waste an arrangement that has been a long time in the making. The verses are blunt and urgent.

എത്ര ജന്മം പ്രയാസപ്പെട്ടിക്കാലം
അത്ര വന്നു പിറന്നു സുകൃതത്താൽ!
etra janmaṁ prayāsappeṭṭikkālaṁ atra vannu piṟannu sukṛtattāl!

After how many births spent in pain and labour have we now come to this birth, by good fortune!

എത്ര ജന്മം മലത്തിൽ കഴിഞ്ഞതും
എത്ര ജന്മം ജലത്തിൽ കഴിഞ്ഞതും
etra janmaṁ malattil kaḻiññatuṁ etra janmaṁ jalattil kaḻiññatuṁ

How many births passed in dirt, how many births passed in water,

എത്ര ജന്മങ്ങൾ മണ്ണിൽ കഴിഞ്ഞതും
എത്ര ജന്മം മരങ്ങളായ്‌ നിന്നതും
etra janmaṅṅaḷ maṇṇil kaḻiññatuṁ etra janmaṁ maraṅṅaḷāy‌ ninnatuṁ

how many births passed in earth, how many births spent standing as trees,

എത്ര ജന്മം അരിച്ചു നടന്നതും
എത്ര ജന്മം മൃഗങ്ങൾ പശുക്കളായ്‌
etra janmaṁ ariccu naṭannatuṁ etra janmaṁ mṛgaṅṅaḷ paśukkaḷāy‌

how many births spent walking on the threshing-floor, how many births spent as wild animals or domestic cattle.

അതു വന്നിട്ടിവണ്ണം ലഭിച്ചൊരു
മർത്ത്യജന്മത്തിൻ മുമ്പേ കഴിച്ചു നാം!
atu vanniṭṭivaṇṇaṁ labhiccoru marttyajanmattin mumpē kaḻiccu nāṁ!

all of that, after coming and coming and coming, before we received this human birth, we have gone through.

എത്രയും പണിപ്പെട്ടിങ്ങു മാതാവിൻ
ഗർഭപാത്രത്തിൽ വീണതറിഞ്ഞാലും.
etrayuṁ paṇippeṭṭiṅṅu mātāvin garbhapātrattil vīṇataṟiññāluṁ.

With great labour, then, we have fallen here into the womb of a mother.

പത്തുമാസം വയറ്റിൽ കഴിഞ്ഞുപോയ്‌
പത്തുപന്തീരാണ്ടുണ്ണിയായിട്ടും പോയ്‌.
pattumāsaṁ vayaṟṟil kaḻiññupōy‌ pattupantīrāṇṭuṇṇiyāyiṭṭuṁ pōy‌.

Ten months pass in the belly. Ten or twelve years pass as a child.

തന്നെത്താനഭിമാനിച്ചു പിന്നേടം
തന്നെത്താനറിയാതെ കഴിയുന്നു.
tannettānabhimāniccu pinnēṭaṁ tannettānaṟiyāte kaḻiyunnu.

Then conceiving 'I am important', we live without knowing ourselves at all.

എത്രകാലമിരിക്കുമിനിയെന്നും
സത്യമോ നമുക്കേതുമൊന്നില്ലല്ലോ
etrakālamirikkuminiyennuṁ satyamō namukkētumonnillallō

How long do we still have here? Is there one bit of certainty for us in any of it?

നീർപ്പോളപോലെയുള്ളൊരു ദേഹത്തിൽ
വീർപ്പുമാത്രമുണ്ടിങ്ങനെ കാണുന്നു.
nīrppōḷapōleyuḷḷoru dēhattil vīrppumātramuṇṭiṅṅane kāṇunnu.

In a body like a bubble of water, only the breath is here, like this.

ഓർത്തറിയാതെ പാടുപെടുന്നേരം
നേർത്തുപോകുമതെന്നേ പറയാവൂ.
ōrttaṟiyāte pāṭupeṭunnēraṁ nērttupōkumatennē paṟayāvū.

While we labour without thinking deeply, the breath becomes thin, that is all that can be said.

അത്രമാത്രമിരിക്കുന്ന നേരത്തു
കീർത്തിച്ചീടുന്നതില്ല തിരുനാമം!
atramātramirikkunna nērattu kīrtticcīṭunnatilla tirunāmaṁ!

And in that small remaining time, we are not even singing the holy name!

സംസാരവർണ്ണന
തിരുത്തുക
saṁsāravarṇṇana tiruttuka

(continue to a description of saṁsāra)

Section 11

സംസാരവർണ്ണന

A Description of Saṁsāra

The longest section of the pāṇa. Thirty stanzas describing the actual condition of human beings in the world: quarrelling about position and rank, going crazy with envy and rivalry, running into the houses of beautiful women, gathering wealth and losing it, growing old, holding grudges, being deceived. Pūntānam does not condemn. He observes. He says: this is what we do. This is the wheel we are inside.

സ്‌ഥാനമാനങ്ങൾ ചൊല്ലിക്കലഹിച്ചു
നാണംകെട്ടു നടക്കുന്നിതു ചിലർ
s‌thānamānaṅṅaḷ collikkalahiccu nāṇaṁkeṭṭu naṭakkunnitu cilar

Some go about quarrelling over rank and reputation, walking shamelessly.

മദമത്സരം ചിന്തിച്ചു ചിന്തിച്ചു
മതി കെട്ടു നടക്കുന്നിതു ചിലർ;
madamatsaraṁ cinticcu cinticcu mati keṭṭu naṭakkunnitu cilar;

Some, brooding endlessly on pride and rivalry, walk about half-mad.

ചഞ്ചലാക്ഷിമാർ വീടുകളിൽ പുക്കു
കുഞ്ചിരാമനായാടുന്നിതു ചിലർ;
cañcalākṣimār vīṭukaḷil pukku kuñcirāmanāyāṭunnitu cilar;

Some run into the houses of trembling-eyed women and play their games there.

കോലകങ്ങളിൽ സേവകരായിട്ടു
കോലംകെട്ടി ഞെളിയുന്നിതു ചിലർ
kōlakaṅṅaḷil sēvakarāyiṭṭu kōlaṁkeṭṭi ñeḷiyunnitu cilar

Some make themselves into servants in the kings' courts and posture there.

ശാന്തിചെയ്തു പുലർത്തുവാനായിട്ടു
സന്ധ്യയോളം നടക്കുന്നിതു ചിലർ;
śānticeytu pularttuvānāyiṭṭu sandhyayōḷaṁ naṭakkunnitu cilar;

Some go through their days with peace-offerings until the evening.

അമ്മയ്ക്കും പുനരച്ഛനും ഭാര്യയ്ക്കും
ഉണ്‌മാൻപോലും കൊടുക്കുന്നില്ല ചിലർ;
ammaykkuṁ punaracchanuṁ bhāryaykkuṁ uṇ‌mānpōluṁ koṭukkunnilla cilar;

Some do not even give food to mother, father, or wife.

അഗ്നിസാക്ഷിണിയായൊരു പത്നിയെ
സ്വപ്നത്തിൽപ്പോലും കാണുന്നില്ല ചിലർ;
agnisākṣiṇiyāyoru patniye svapnattilppōluṁ kāṇunnilla cilar;

Some have not so much as seen, even in dream, the wife who took her vow before the fire with them.

സത്തുകൾ കണ്ടു ശിക്ഷിച്ചു ചൊല്ലുമ്പോൾ
ശത്രുവെപ്പോലെ ക്രുദ്ധിക്കുന്നു ചിലർ;
sattukaḷ kaṇṭu śikṣiccu collumpōḷ śatruveppōle kruddhikkunnu cilar;

When the good warn and correct them, some grow furious as if at an enemy.

വന്ദിതന്മാരെക്കാണുന്ന നേരത്തു
നിന്ദിച്ചത്രെ പറയുന്നിതു ചിലർ;
vanditanmārekkāṇunna nērattu nindiccatre paṟayunnitu cilar;

When they see the praiseworthy, some only speak ill of them.

കാൺക നമ്മുടെ സംസാരംകൊണ്ടത്രേ
വിശ്വമീവണ്ണം നിൽപ്പൂവെന്നും ചിലർ;
kāṇka nammuṭe saṁsāraṁkoṇṭatrē viśvamīvaṇṇaṁ nilppūvennuṁ cilar;

Some say: see, the world stands by our action alone.

ബ്രാഹ്‌മണ്യംകൊണ്ടു കുന്തിച്ചു കുന്തിച്ചു
ബ്രഹ്‌മാവുമെനിക്കൊക്കായെന്നും ചിലർ;
brāh‌maṇyaṁkoṇṭu kunticcu kunticcu brah‌māvumenikkokkāyennuṁ cilar;

Some, swelled by their brāhmaṇa-status, say: even Brahmā is no more than I.

അർത്ഥാശയ്‌ക്കു വിരുതു വിളിപ്പിപ്പാൻ
അഗ്നിഹോത്രാദി ചെയ്യുന്നിതു ചിലർ;
artthāśay‌kku virutu viḷippippān agnihōtrādi ceyyunnitu cilar;

Some, to be hailed as wealthy, perform fire-sacrifices and the rest.

സ്വർണ്ണങ്ങൾ നവരത്നങ്ങളെക്കൊണ്ടും
എണ്ണം കൂടാതെ വില്‌ക്കുന്നിതു ചിലർ;
svarṇṇaṅṅaḷ navaratnaṅṅaḷekkoṇṭuṁ eṇṇaṁ kūṭāte vil‌kkunnitu cilar;

Some sell uncountable amounts of gold and the nine gems.

മത്തേഭം കൊണ്ടു കച്ചവടം ചെയ്തും
ഉത്തമതുരഗങ്ങളതുകൊണ്ടും
mattēbhaṁ koṇṭu kaccavaṭaṁ ceytuṁ uttamaturagaṅṅaḷatukoṇṭuṁ

Some do business with elephants, some with the finest of horses,

അത്രയുമല്ല കപ്പൽ വെപ്പിച്ചിട്ടു-
മെത്ര നേടുന്നിതർത്ഥം ശിവ! ശിവ!
atrayumalla kappal veppicciṭṭu- metra nēṭunnitartthaṁ śiva! śiva!

and not stopping there, send out ships, how much wealth they earn, Śiva! Śiva!

വൃത്തിയും കെട്ടു ധൂർത്തരായെപ്പോഴും
അർത്ഥത്തെക്കൊതിച്ചെത്ര നശിക്കുന്നു!
vṛttiyuṁ keṭṭu dhūrttarāyeppōḻuṁ artthattekkoticcetra naśikkunnu!

Without proper conduct, ever among rogues, longing only for wealth, how many waste away!

അർത്ഥമെത്ര വളരെയുണ്ടായാലും
തൃപ്തിയാകാ മനസ്സിന്നൊരു കാലം.
artthametra vaḷareyuṇṭāyāluṁ tṛptiyākā manassinnoru kālaṁ.

However much wealth grows, the mind is not satisfied even for one moment.

പത്തു കിട്ടുകിൽ നൂറു മതിയെന്നും
ശതമാകിൽ സഹസ്രം മതിയെന്നും
pattu kiṭṭukil nūṟu matiyennuṁ śatamākil sahasraṁ matiyennuṁ

If ten come, a hundred is enough; if a hundred, then a thousand;

ആയിരം പണം കയ്യിലുണ്ടാകുമ്പോൾ
അയുതമാകിലാശ്‌ചര്യമെന്നതും
āyiraṁ paṇaṁ kayyiluṇṭākumpōḷ ayutamākilāś‌caryamennatuṁ

if a thousand silver-coins are in hand, then ten thousand becomes the wonder;

ആശയായുള്ള പാശമതിങ്കേന്നു
വേറിടാതെ കരേറുന്നു മേല്‌ക്കുമേൽ.
āśayāyuḷḷa pāśamatiṅkēnnu vēṟiṭāte karēṟunnu mēl‌kkumēl.

the rope of desire only climbs up and up.

സത്തുക്കൾ ചെന്നിരന്നാലായർത്ഥത്തിൽ
സ്വല്‌പമാത്രം കൊടാ ചില ദുഷ്‌ടന്മാർ
sattukkaḷ cennirannālāyartthattil sval‌pamātraṁ koṭā cila duṣ‌ṭanmār

When the good come and beg, some misers do not give even a small portion.

ചത്തുപോം നേരം വസ്ത്രമതുപോലു-
മൊത്തിടാ കൊണ്ടുപോവാനൊരുത്തർക്കും
cattupōṁ nēraṁ vastramatupōlu- mottiṭā koṇṭupōvānoruttarkkuṁ

When such a one dies, no one is willing even to take away his cloth.

പശ്‌ചാത്താപമൊരെള്ളോളമില്ലാതെ
വിശ്വാസപാതകത്തെക്കരുതുന്നു.
paś‌cāttāpamoreḷḷōḷamillāte viśvāsapātakattekkarutunnu.

Without an iota of remorse, they consider treachery toward those who trusted them.

വിത്തത്തിലാശപറ്റുക ഹേതുവായ്‌
സത്യത്തെ ത്യജിക്കുന്നു ചിലരഹോ!
vittattilāśapaṟṟuka hētuvāy‌ satyatte tyajikkunnu cilarahō!

For the sake of attachment to wealth, alas, some abandon truth!

സത്യമെന്നതു ബ്രഹ്‌മമതുതന്നെ
സത്യമെന്നു കരുതുന്നു സത്തുക്കൾ.
satyamennatu brah‌mamatutanne satyamennu karutunnu sattukkaḷ.

Truth itself is Brahman; truth is what the noble hold to.

വിദ്യകൊണ്ടറിയേണ്ടതറിയാതെ
വിദ്വാനെന്നു നടിക്കുന്നിതു ചിലർ;
vidyakoṇṭaṟiyēṇṭataṟiyāte vidvānennu naṭikkunnitu cilar;

Without knowing what is to be known by learning, some go about pretending to be learned.

കുങ്കുമത്തിന്റെ ഗന്ധമറിയാതെ
കുങ്കുമം ചുമക്കുമ്പോലെ ഗർദ്ദഭം.
kuṅkumattinṟe gandhamaṟiyāte kuṅkumaṁ cumakkumpōle garddabhaṁ.

like a donkey carrying saffron without knowing the smell of saffron.

കൃഷ്‌ണ കൃഷ്‌ണ! നിരൂപിച്ചു കാണുമ്പോൾ
തൃഷ്‌ണകൊണ്ടേ ഭ്രമിക്കുന്നിതൊക്കെയും.
kṛṣ‌ṇa kṛṣ‌ṇa! nirūpiccu kāṇumpōḷ tṛṣ‌ṇakoṇṭē bhramikkunnitokkeyuṁ.

Kṛṣṇa, Kṛṣṇa! When one looks closely, all of this is delusion produced by craving.

(കൃഷ്ണ കൃഷ്ണ.....)
വൈരാഗ്യം
(kṛṣṇa kṛṣṇa.....) vairāgyaṁ

(refrain) Kṛṣṇa, Kṛṣṇa, Mukunda, Janārdana, Kṛṣṇa, Govinda, Nārāyaṇa, Hari.

തിരുത്തുക
tiruttuka

(continue to detachment)

Section 12

വൈരാഗ്യം

Detachment

The mirror image of the previous section. Now Pūntānam looks at how time itself slips: the days were counted and now Onam has gone, and now Vishu has gone, and now Tiruvātira has not yet come, and now Kumbha-māsa is approaching, and the asterism of birth, the one we look for each year, and then suddenly the body has aged and we did not notice. The verse-form is the form of life: small markers, then the end.

എണ്ണിയെണ്ണിക്കുറയുന്നിതായുസ്സും
മണ്ടിമണ്ടിക്കരേറുന്നു മോഹവും;
eṇṇiyeṇṇikkuṟayunnitāyussuṁ maṇṭimaṇṭikkarēṟunnu mōhavuṁ;

Counting and counting, the lifespan grows shorter; rushing and rushing, delusion climbs higher.

വന്നുവോണം കഴിഞ്ഞു വിഷുവെന്നും,
വന്നില്ലല്ലോ തിരുവാതിരയെന്നും,
vannuvōṇaṁ kaḻiññu viṣuvennuṁ, vannillallō tiruvātirayennuṁ,

'Onam came and passed; now it is Vishu', they say; 'Tiruvātira has not yet come', they say.

കുംഭമാസത്തിലാകുന്നു നമ്മുടെ
ജന്മനക്ഷത്രമശ്വതിനാളെന്നും,
kuṁbhamāsattilākunnu nammuṭe janmanakṣatramaśvatināḷennuṁ,

'Our birth-asterism, Aśvati, comes in the month of Kumbha', they say.

ശ്രാദ്ധമുണ്ടഹോ വൃശ്‌ചികമാസത്തിൽ
സദ്യയൊന്നുമെളുതല്ലിനിയെന്നും,
śrāddhamuṇṭahō vṛś‌cikamāsattil sadyayonnumeḷutalliniyennuṁ,

'There is a śrāddha in the month of Vṛścika; will be no easy meal-feast this time.'

ഉണ്ണിയുണ്ടായി വേൾപ്പിച്ചതിലൊരു
ഉണ്ണിയുണ്ടായിക്കണ്ടാവു ഞാനെന്നും,
uṇṇiyuṇṭāyi vēḷppiccatiloru uṇṇiyuṇṭāyikkaṇṭāvu ñānennuṁ,

'There has been a son born and married off, and now I shall see the son of that son.'

കോണിക്കൽത്തന്നെ വന്ന നിലമിനി-
ക്കാണമന്നന്നെടുപ്പിക്കരുതെന്നും
kōṇikkalttanne vanna nilamini- kkāṇamannanneṭuppikkarutennuṁ

'The land that came as far as the corner, let no one have it taken from us this year.'

ഇത്‌ഥമോരോന്നു ചിന്തിച്ചിരിക്കവേ
ചത്തുപോകുന്നു പാവം ശിവ! ശിവ!
it‌thamōrōnnu cinticcirikkavē cattupōkunnu pāvaṁ śiva! śiva!

Thinking each thing one by one, the poor man dies. Śiva! Śiva!

എന്തിനിത്ര പറഞ്ഞു വിശേഷിച്ചും
ചിന്തിച്ചീടുവിനാവോളമെല്ലാരും.
entinitra paṟaññu viśēṣiccuṁ cinticcīṭuvināvōḷamellāruṁ.

Why so many talks? Let everyone consider this, until the very end.

കർമ്മത്തിന്റെ വലിപ്പവുമോരോരോ
ജന്മങ്ങൾ പലതും കഴിഞ്ഞെന്നതും
karmmattinṟe valippavumōrōrō janmaṅṅaḷ palatuṁ kaḻiññennatuṁ

The size of karma, and the many births that have passed,

കാലമിന്നു കലിയുഗമായതും
ഭാരതഖണ്ഡത്തിന്റെ വലിപ്പവും
kālaminnu kaliyugamāyatuṁ bhāratakhaṇḍattinṟe valippavuṁ

and that the present age is Kali, and the size of the Bhārata-khaṇḍa,

അതിൽ വന്നു പിറന്നതുമിത്രനാൾ
പഴുതേതന്നെ പോയ പ്രകാരവും
atil vannu piṟannatumitranāḷ paḻutētanne pōya prakāravuṁ

and that we have come to be born here in only a little time, and that the way taken so far has been wasted,

ആയുസ്സിന്റെ പ്രമാണമില്ലാത്തതും
ആരോഗ്യത്തോടിരിക്കുന്നവസ്ഥയും.
āyussinṟe pramāṇamillāttatuṁ ārōgyattōṭirikkunnavasthayuṁ.

and that there is no certainty about lifespan, and the condition of remaining in health.

ഇന്നു നാമസങ്കീർത്തനംകൊണ്ടുടൻ
വന്നുകൂടും പുരുഷാർത്ഥമെന്നതും
innu nāmasaṅkīrttanaṁkoṇṭuṭan vannukūṭuṁ puruṣārtthamennatuṁ

and that today, by the singing of the holy name, the goal of human life can come together,

ഇനിയുള്ള നരകഭയങ്ങളും
ഇന്നു വേണ്ടുംനിരൂപണമൊക്കെയും.
iniyuḷḷa narakabhayaṅṅaḷuṁ innu vēṇṭuṁnirūpaṇamokkeyuṁ.

and the hells of the future to be feared, and all that is needed by way of consideration.

എന്തിനു വൃഥാ കാലം കളയുന്നു?
വൈകുണ്‌ഠത്തിന്നു പൊയ്‌ക്കൊൾവിനെല്ലാരും
entinu vṛthā kālaṁ kaḷayunnu? vaikuṇ‌ṭhattinnu poy‌kkoḷvinellāruṁ

why are we wasting time uselessly? All of you, set out for Vaikuṇṭha!

കൂടിയല്ല പിറക്കുന്ന നേരത്തും
കൂടിയല്ല മരിക്കുന്ന നേരത്തും
kūṭiyalla piṟakkunna nērattuṁ kūṭiyalla marikkunna nērattuṁ

We did not come together at the time of birth. We do not go together at the time of death.

മദ്ധ്യേയിങ്ങനെ കാണുന്നനേരത്തു
മത്സരിക്കുന്നതെന്തിനു നാം വൃഥാ?
maddhyēyiṅṅane kāṇunnanērattu matsarikkunnatentinu nāṁ vṛthā?

Then in the middle, in this in-between hour we are seeing now, why do we make rivals of each other in vain?

അർത്‌ഥമോ പുരുഷാർത്ഥമിരിക്കവേ
അർത്ഥത്തിന്നു കൊതിക്കുന്നതെന്തു നാം?
art‌thamō puruṣārtthamirikkavē artthattinnu kotikkunnatentu nāṁ?

When the supreme human goal is at hand, why should we long after wealth?

മദ്ധ്യാഹ്‌നാർക്കപ്രകാശമിരിക്കവേ
ഖദ്യോതത്തെയോ മാനിച്ചുകൊള്ളേണ്ടു!
maddhyāh‌nārkkaprakāśamirikkavē khadyōtatteyō māniccukoḷḷēṇṭu!

When the noon-day's sun is shining, do you need to honour the firefly?

ഉണ്ണിക്കൃഷ്‌ണൻ മനസ്സിൽക്കളിക്കുമ്പോൾ
ഉണ്ണികൾ മറ്റു വേണമോ മക്കളായ്‌?
uṇṇikkṛṣ‌ṇan manassilkkaḷikkumpōḷ uṇṇikaḷ maṟṟu vēṇamō makkaḷāy‌?

When little Krishna himself is playing in the heart, do you still need other little ones as your sons?

മിത്രങ്ങൾ നമുക്കെത്ര ശിവ! ശിവ!
വിഷ്‌ണുഭക്തന്മാരില്ലേ ഭുവനത്തിൽ?
mitraṅṅaḷ namukketra śiva! śiva! viṣ‌ṇubhaktanmārillē bhuvanattil?

How many friends we have! Śiva! Śiva! Are not the devotees of Viṣṇu in the world?

മായ കാട്ടും വിലാസങ്ങൾ കാണുമ്പോൾ
ജായ കാട്ടും വിലാസങ്ങൾ ഗോഷ്ഠികൾ.
māya kāṭṭuṁ vilāsaṅṅaḷ kāṇumpōḷ jāya kāṭṭuṁ vilāsaṅṅaḷ gōṣṭhikaḷ.

When māyā shows its tricks, the wife shows her tricks, and houses begin their dramas.

ഭുവനത്തിലെ ഭൂതികളൊക്കെയും
ഭവനം നമുക്കായതിതുതന്നെ.
bhuvanattile bhūtikaḷokkeyuṁ bhavanaṁ namukkāyatitutanne.

Whatever kinds of dwelling there are in this world, that household is for us.

വിശ്വനാഥൻ പിതാവു നമുക്കെല്ലാം
വിശ്വധാത്രി ചരാചരമാതാവും.
viśvanāthan pitāvu namukkellāṁ viśvadhātri carācaramātāvuṁ.

The Lord of the universe is the father of us all. The bearer of the world is the mother of all that moves and does not move.

അച്ഛനും പുനരമ്മയുമുണ്ടല്ലോ
രക്ഷിച്ചീടുവാനുള്ളനാളൊക്കെയും.
acchanuṁ punarammayumuṇṭallō rakṣiccīṭuvānuḷḷanāḷokkeyuṁ.

Father and mother are with us all the days that we need to be protected.

ഭിക്ഷാന്നം നല്ലൊരന്നവുമുണ്ടല്ലോ
ഭക്ഷിച്ചീടുകതന്നെ പണിയുള്ളൂ.
bhikṣānnaṁ nallorannavumuṇṭallō bhakṣiccīṭukatanne paṇiyuḷḷū.

There is the bhikṣā of grain, there is good food too. Eating is the only labour we have to do.

നാമമഹിമ
തിരുത്തുക
nāmamahima tiruttuka

(continue to the greatness of the Name)

Section 13

നാമമഹിമ

The Greatness of the Name

The closing teaching before the textual variants. Pūntānam's final argument: the holy names should be uttered always, with devotion, without attachment to the fruit. They are not transactional. They are not quid pro quo. They are the practice of being washed by being said. He instructs the seeker to bow even to the trees, the stones, the moving and the unmoving, for the same Hari is in all of them, and the practice of seeing him in all places trains the eye to see him in any one place.

സക്തികൂടാതെ നാമങ്ങളെപ്പൊഴും
ഭക്തിപൂണ്ടു ജപിക്കണം നമ്മുടെ
saktikūṭāte nāmaṅṅaḷeppoḻuṁ bhaktipūṇṭu japikkaṇaṁ nammuṭe

Without seeking results, the holy names should always be repeated, with devotion, by us.

സിദ്ധകാലം കഴിവോളമീവണ്ണം
ശ്രദ്ധയോടെ വസിക്കേണമേവരും.
siddhakālaṁ kaḻivōḷamīvaṇṇaṁ śraddhayōṭe vasikkēṇamēvaruṁ.

Until the moment of accomplishment, in this manner, with attentive faith, all should live.

കാണാകുന്ന ചരാചരജാതിയെ
നാണം കൈവിട്ടു കൂപ്പിസ്തുതിക്കണം.
kāṇākunna carācarajātiye nāṇaṁ kaiviṭṭu kūppistutikkaṇaṁ.

Bowing without shame to the moving and the unmoving creatures we encounter, we should praise them all.

ഹരിഷാശ്രുപരിപ്ലുതനായിട്ടു
പരുഷാദികളൊക്കെസ്സഹിച്ചുടൻ
hariṣāśrupariplutanāyiṭṭu paruṣādikaḷokkessahiccuṭan

Drowned in tears of joy, bearing all that the rough world brings, with patience.

സജ്‌ജനങ്ങളെക്കാണുന്ന നേരത്തു
ലജ്‌ജ കൂടാതെ വീണു നമിക്കണം.
saj‌janaṅṅaḷekkāṇunna nērattu laj‌ja kūṭāte vīṇu namikkaṇaṁ.

When we see the noble ones, without a trace of shame let us fall and bow.

ഭക്തിതന്നിൽ മുഴുകിച്ചമഞ്ഞുടൻ
മത്തനെപ്പോലെ നൃത്തം കുതിക്കണം.
bhaktitannil muḻukiccamaññuṭan mattaneppōle nṛttaṁ kutikkaṇaṁ.

Drowned in devotion, dancing as if drunk, leaping like one out of his senses.

പാരിലിങ്ങനെ സഞ്ചരിച്ചീടുമ്പോൾ
പ്രാരബ്‌ധങ്ങളശേഷമൊഴിഞ്ഞിടും
pāriliṅṅane sañcariccīṭumpōḷ prārab‌dhaṅṅaḷaśēṣamoḻiññiṭuṁ

Wandering through the world this way, all our prārabdha-karma will be exhausted.

വിധിച്ചീടുന്ന കർമ്മമൊടുങ്ങുമ്പോൾ
പതിച്ചീടുന്നു ദേഹമൊരേടത്ത്‌;
vidhiccīṭunna karmmamoṭuṅṅumpōḷ paticcīṭunnu dēhamorēṭatt‌;

When the action that has been ordained ends, the body falls in some place.

കൊതിച്ചീടുന്ന ബ്രഹ്‌മത്തെക്കണ്ടിട്ടു
കുതിച്ചീടുന്നു ജീവനുമപ്പൊഴേ.
koticcīṭunna brah‌mattekkaṇṭiṭṭu kuticcīṭunnu jīvanumappoḻē.

And the soul, having seen the Brahman it has been longing for, leaps up at that very moment.

സക്തിവേറിട്ടു സഞ്ചരിച്ചീടുവാൻ
പാത്രമായില്ലയെന്നതുകൊണ്ടേതും
saktivēṟiṭṭu sañcariccīṭuvān pātramāyillayennatukoṇṭētuṁ

If one is not yet a fit vessel for wandering with attachment cast aside.

പരിതാപം മനസ്സിൽ മുഴുക്കേണ്ട
തിരുനാമത്തിൻ മാഹാത്‌മ്യം കേട്ടാലും!:-
paritāpaṁ manassil muḻukkēṇṭa tirunāmattin māhāt‌myaṁ kēṭṭāluṁ!:-

Let no sorrow grow in the heart. Listen to the glory of the holy name.

ജാതി പാർക്കിലൊരന്ത്യജനാകിലും
വേദവാദി മഹീസുരനാകിലും
jāti pārkkilorantyajanākiluṁ vēdavādi mahīsuranākiluṁ

Whether by caste an outcaste or a brāhmaṇa skilled in Vedic disputation,

നാവുകൂടാതെ ജാതന്മാരാകിയ
മൂകരെയങ്ങൊഴിച്ചുള്ള മാനുഷർ
nāvukūṭāte jātanmārākiya mūkareyaṅṅoḻiccuḷḷa mānuṣar

all human beings except those born without tongue, the mute,

എണ്ണമറ്റ തിരുനാമമുള്ളതിൽ
ഒന്നുമാത്രമൊരിക്കലൊരുദിനം
eṇṇamaṟṟa tirunāmamuḷḷatil onnumātramorikkalorudinaṁ

out of the countless holy names, even one, even once, on a single day,

സ്വസ്‌ഥനായിട്ടിരിക്കുമ്പോഴെങ്കിലും
സ്വപ്നത്തിൽത്താനറിയാതെയെങ്കിലും
svas‌thanāyiṭṭirikkumpōḻeṅkiluṁ svapnattilttānaṟiyāteyeṅkiluṁ

whether sitting at ease, or even unknowingly in dream,

മറ്റൊന്നായിപ്പരിഹസിച്ചെങ്കിലും
മറ്റൊരുത്തർക്കുവേണ്ടിയെന്നാകിലും
maṟṟonnāyipparihasicceṅkiluṁ maṟṟoruttarkkuvēṇṭiyennākiluṁ

whether even in mockery, or for someone else's sake,

ഏതു ദിക്കിലിരിക്കിലും തന്നുടെ
നാവുകൊണ്ടിതു ചൊല്ലിയെന്നാകിലും
ētu dikkilirikkiluṁ tannuṭe nāvukoṇṭitu colliyennākiluṁ

whatever direction one is in, with one's own tongue having spoken it,

അതുമല്ലൊരുനേരമൊരുദിനം
ചെവികൊണ്ടിതു കേട്ടുവെന്നാകിലും
atumallorunēramorudinaṁ cevikoṇṭitu kēṭṭuvennākiluṁ

or even on some other occasion, on some day, having heard it with the ear,

ജന്മസാഫല്യമപ്പോഴേ വന്നുപോയ്‌
ബ്രഹ്‌മസായൂജ്യം കിട്ടീടുമെന്നല്ലോ
janmasāphalyamappōḻē vannupōy‌ brah‌masāyūjyaṁ kiṭṭīṭumennallō

the fulfilment of birth has come at that very moment, and union with Brahman is granted.

ശ്രീധരാചാര്യൻ താനും പറഞ്ഞിതു
ബാദരായണൻ താനുമരുൾചെയ്തു;
śrīdharācāryan tānuṁ paṟaññitu bādarāyaṇan tānumaruḷceytu;

So Śrīdhara-ācārya himself has said, and so Bādarāyaṇa has graciously declared.

ഗീതയും പറഞ്ഞീടുന്നതിങ്ങനെ
വേദവും ബഹുമാനിച്ചു ചൊല്ലുന്നു.
gītayuṁ paṟaññīṭunnatiṅṅane vēdavuṁ bahumāniccu collunnu.

The Gītā speaks this way, and the Veda repeats it with great honour.

ആമോദം പൂണ്ടു ചൊല്ലുവിൻ നാമങ്ങൾ
ആനന്ദം പൂണ്ടു ബ്രഹ്‌മത്തിൽച്ചേരുവാൻ.
āmōdaṁ pūṇṭu colluvin nāmaṅṅaḷ ānandaṁ pūṇṭu brah‌mattilccēruvān.

Speak the holy names, all of you, with delight; with bliss, to merge into Brahman.

മതിയുണ്ടെങ്കിലൊക്കെ മതിയിതു
തിരുനാമത്തിൽ മാഹാത്‌മ്യമാമിതു
matiyuṇṭeṅkilokke matiyitu tirunāmattil māhāt‌myamāmitu

If you have any sense, this much is enough, this is the holy name's greatness.

പിഴയാകിലും പിഴകേടെന്നാകിലും
തിരുവുള്ളമരുൾക ഭഗവാനെ.
piḻayākiluṁ piḻakēṭennākiluṁ tiruvuḷḷamaruḷka bhagavāne.

If there be a fault in this, or any error of mine, may the Lord grant his grace and forgive.

പാഠഭേദങ്ങൾ
തിരുത്തുക
pāṭhabhēdaṅṅaḷ tiruttuka

(continue to the variant readings)

Section 14

പാഠഭേദങ്ങൾ

Variant Readings (Editorial Scaffold)

This is not Pūntānam's voice. Section 14 in the Wikisource edition is a compilation of pāṭha-bhedaṅṅaḷ — variant readings preserved across different manuscript traditions of the Jñānappāna, gathered by the editors of the open-source text. The 31 stanzas here are alternative renderings of lines that appear elsewhere in sections 1 through 13. Devotees following the canonical text may stop at section 13. Scholars who want to see how the pāṇa has been transmitted across Kerala households over four centuries will find this collection useful, but it should not be read as continuous teaching.

തോളിൽ മാറാപ്പങ്ങാക്കുന്നതും ഭവാൻ.
മുമ്പേ കണ്ടങ്ങറിയുന്നിതു ചിലർ.
tōḷil māṟāppaṅṅākkunnatuṁ bhavān. mumpē kaṇṭaṅṅaṟiyunnitu cilar.

Modern English in preparation.

സാംഖ്യശാസ്ത്രങ്ങൾ യോഗശാസ്ത്രങ്ങളും
ഒന്നെന്നുള്ളിലുറയ്ക്കും ജനങ്ങൾക്ക്
sāṁkhyaśāstraṅṅaḷ yōgaśāstraṅṅaḷuṁ onnennuḷḷiluṟaykkuṁ janaṅṅaḷkk

Modern English in preparation.

ഒന്നിലുമുറയ്ക്കാത്ത ജനങ്ങൾക്ക്
ഒന്നുപോലെയൊന്നില്ലാതെ കണ്ടതിൽ
onnilumuṟaykkātta janaṅṅaḷkk onnupōleyonnillāte kaṇṭatil

Modern English in preparation.

നിന്നവൻതന്നെ മൂന്നായ് ചമഞ്ഞിട്ടു
മുന്നമിക്കണ്ട വിശ്വം ചമച്ചുപോൽ.
ninnavantanne mūnnāy camaññiṭṭu munnamikkaṇṭa viśvaṁ camaccupōl.

Modern English in preparation.

ഒന്നുമില്ലപോൽ വിശ്വവുമന്നേരം
ഒന്നിരുമ്പിനാൽ ഭേദമത്രേയുള്ളൂ.
onnumillapōl viśvavumannēraṁ onnirumpināl bhēdamatrēyuḷḷū.

Modern English in preparation.

സുഖിച്ചീടുന്നു സത്യലോകത്തോളം
സുകൃതംചെയ്തു മേല്പ്പോട്ടു പോയവർ.
sukhiccīṭunnu satyalōkattōḷaṁ sukṛtaṁceytu mēlppōṭṭu pōyavar.

Modern English in preparation.

സ്വർഗത്തിങ്കലിരുന്നു രമിച്ചുടൻ
സുഖിച്ചങ്ങനെ പോയിടും കാലവും
svargattiṅkalirunnu ramiccuṭan sukhiccaṅṅane pōyiṭuṁ kālavuṁ

Modern English in preparation.

സുകൃതങ്ങളുമൊക്കെയൊടുങ്ങിടും
പരിപാകമൊരെള്ളോളമില്ലവർ
sukṛtaṅṅaḷumokkeyoṭuṅṅiṭuṁ paripākamoreḷḷōḷamillavar

Modern English in preparation.

പതിച്ചീടുന്നു നമ്മുടെ ഭൂമിയിൽ.
ദുരിതംചെയ്തു ചെയ്തവർ പിന്നെപ്പോയ്
paticcīṭunnu nammuṭe bhūmiyil. duritaṁceytu ceytavar pinneppōy

Modern English in preparation.

നരകങ്ങളിൽ വെവ്വേറെ വീഴുന്നു.
ഗജം ചത്തങ്ങജമായ് പിറക്കുന്നു
narakaṅṅaḷil vevvēṟe vīḻunnu. gajaṁ cattaṅṅajamāy piṟakkunnu

Modern English in preparation.

ദ്വിജൻ ചത്തു ദ്വിജമായ് പിറക്കുന്നു.
കീഴ്മേലിങ്ങനെ മങ്ങുന്ന ജീവന്മാർ
dvijan cattu dvijamāy piṟakkunnu. kīḻmēliṅṅane maṅṅunna jīvanmār

Modern English in preparation.

കർമ്മങ്ങൾക്കു വിഭവമതാകിയ
എന്നും
karmmaṅṅaḷkku vibhavamatākiya ennuṁ

Modern English in preparation.

കർമ്മങ്ങൾക്കു വിളഭൂമിയാകിയ   എന്നും
വിശ്വമാതാവ് ഭൂമി ശിവ! ശിവ!
karmmaṅṅaḷkku viḷabhūmiyākiya ennuṁ viśvamātāv bhūmi śiva! śiva!

Modern English in preparation.

സപ്തദ്വീപുകളുള്ളതിലെത്രയും
ഉത്തമമിസ്ഥലമെന്നു വാഴ്ത്തുന്നു.
saptadvīpukaḷuḷḷatiletrayuṁ uttamamisthalamennu vāḻttunnu.

Modern English in preparation.

തിരുനാമസങ്കീർത്തനമെന്നി മ-
റ്റേതുമില്ല പ്രയത്നമറിഞ്ഞാലും.
tirunāmasaṅkīrttanamenni ma- ṟṟētumilla prayatnamaṟiññāluṁ.

Modern English in preparation.

ജന്മവും നരജന്മമതൽലയോ?
എത്ര ജന്മം പറന്നുനടന്നതും
janmavuṁ narajanmamatallayō? etra janmaṁ paṟannunaṭannatuṁ

Modern English in preparation.

എത്ര ജന്മം മൃഗങ്ങൾ പശുക്കളായ്
മർത്ത്യജന്മത്തിൻ മുൻപേ കഴിച്ചു നാം.
etra janmaṁ mṛgaṅṅaḷ paśukkaḷāy marttyajanmattin munpē kaḻiccu nāṁ.

Modern English in preparation.

സിദ്ധമേ നമുക്കേതുമൊന്നില്ലല്ലോ.
ഓർത്തിരിക്കാതെ പെട്ടെന്നൊരു നേരം
siddhamē namukkētumonnillallō. ōrttirikkāte peṭṭennoru nēraṁ

Modern English in preparation.

കീർത്തിച്ചുകൊൾക നല്ല തിരുനാമം.
കുഞ്ചിരാമൻ കളിക്കുന്നിതു ചിലർ.
kīrtticcukoḷka nalla tirunāmaṁ. kuñcirāman kaḷikkunnitu cilar.

Modern English in preparation.

ബ്രഹ്മാവുമെനിക്കൊവ്വായെന്നും ചിലർ.
കാണമെന്നുമെടുപ്പിക്കരുതെന്നും
brahmāvumenikkovvāyennuṁ cilar. kāṇamennumeṭuppikkarutennuṁ

Modern English in preparation.

ജന്മങ്ങൾ പലജാതി കഴിഞ്ഞതും
ഇന്നുതെറ്റിയാലിത്രയെളുപ്പമായ്
janmaṅṅaḷ palajāti kaḻiññatuṁ innuteṟṟiyālitrayeḷuppamāy

Modern English in preparation.

എന്നു മേലിലീവണ്ണം വരുമെന്നും
എന്ന് ഒരു ഈരടികൂടി
ennu mēlilīvaṇṇaṁ varumennuṁ enn oru īraṭikūṭi

Modern English in preparation.

പോയ്‌വഴിപോയി കാലംകളയാതെ
സക്തികൂടാതെ നാമങ്ങളെപ്പൊഴും
pōy‌vaḻipōyi kālaṁkaḷayāte saktikūṭāte nāmaṅṅaḷeppoḻuṁ

Modern English in preparation.

കീർത്തിച്ചുംകൊണ്ടു ധാത്രിയിലാകവേ
ഭക്തിപൂണ്ടു നടക്കണം തന്നുടെ
kīrtticcuṁkoṇṭu dhātriyilākavē bhaktipūṇṭu naṭakkaṇaṁ tannuṭe

Modern English in preparation.

സിദ്ധികാലം വരുവോളമേവനും.
വരിഷാദികളൊക്കെ സഹിക്കണം
siddhikālaṁ varuvōḷamēvanuṁ. variṣādikaḷokke sahikkaṇaṁ

Modern English in preparation.

മൂകന്മാരെയൊഴിച്ചുള്ള മാനുഷർ
ബാദരായണൻതാനും വിശേഷിച്ചു
mūkanmāreyoḻiccuḷḷa mānuṣar bādarāyaṇantānuṁ viśēṣiccu

Modern English in preparation.

ശ്രീധരാചാര്യനും പറഞ്ഞീടുന്നു.
ആമെന്നുള്ളവർ ചൊല്ലുവിൻ നാമങ്ങൾ
śrīdharācāryanuṁ paṟaññīṭunnu. āmennuḷḷavar colluvin nāmaṅṅaḷ

Modern English in preparation.

ആമോദത്തോടെ ചെല്ലുവിൻ ബ്രഹ്മത്തിൽ
ഇതിന്മീതെ പറയാവതൊന്നില്ലാ
āmōdattōṭe celluvin brahmattil itinmīte paṟayāvatonnillā

Modern English in preparation.

മതിയുണ്ടെങ്കിലൊക്കെ മതിയിതു
തിരുനാമമാഹാത്മ്യം പറഞ്ഞതു
matiyuṇṭeṅkilokke matiyitu tirunāmamāhātmyaṁ paṟaññatu

Modern English in preparation.

തിരുവുള്ളമാകെന്റെ ഭഗവാനേ.
പുറം കണ്ണികൾ
tiruvuḷḷamākenṟe bhagavānē. puṟaṁ kaṇṇikaḷ

Modern English in preparation.

തിരുത്തുക
tiruttuka

Modern English in preparation.

Verses to Hold

A small selection from the work, with deeper commentary. Read each verse in the original first, aloud, then the translation, then the commentary.

The Opening — Lines 1 to 4

കണ്ടു കണ്ടങ്ങിരിക്കും ജനങ്ങളെ
കണ്ടില്ലെന്നു വരുത്തുന്നതും ഭവാൻ
രണ്ടു നാലു ദിനംകൊണ്ടൊരുത്തനെ
തണ്ടിലേറ്റി നടത്തുന്നതും ഭവാൻ
kaṇḍu kaṇḍaṅṅirikkum janaṅṅaḷe
kaṇḍillennu varuttunnatum bhavān
raṇḍu nālu dinaṁkoṇḍoruttane
taṇḍilēṟṟi naḍattunnatum bhavān

“Those people we keep seeing and seeing, day after day; you are the one who makes them suddenly unseen. In a matter of two or four days you take a man and put him on the palanquin to ride. You are the one who does this.”

Commentary

The opening verse, the most-quoted verse of any Malayalam devotional poem. Pūntānam is doing two things at once. He is teaching the doctrine of impermanence in the simplest possible language, the kind a child would understand. And he is writing his way through the disappearance of his own infant son, who was one of those people he kept seeing day after day. The you in the verse is Guruvāyurappan. The Lord is the one who lifts and the one who lets go. The same hand. There is no second source of the world's coming and going.

Reading aloud, you can hear the rhythm of rice-pounding under the lines. This is how the metre is supposed to be felt, not analysed.

The Refrain

കൃഷ്ണ കൃഷ്ണ മുകുന്ദ ജനാർദ്ദന
കൃഷ്ണ ഗോവിന്ദ നാരായണ ഹരേ
kṛṣṇa kṛṣṇa mukunda janārdana
kṛṣṇa govinda nārāyaṇa hari

“Kṛṣṇa, Kṛṣṇa, Mukunda, Janārdana. Kṛṣṇa, Govinda, Nārāyaṇa, Hari.”

Commentary

The line that returns at the end of nearly every verse. Eight names of the Lord. The pāṇa is constructed so that the chanter cannot reach the end of any small movement without saying these eight names aloud. By the time three hundred and sixty lines have passed under the eye, the names have been said several dozen times. The work is doing the practice it teaches: the only thing left to do, after everything else has been said, is to keep saying the Name.

This is the line every Malayali knows by heart, even those who have never read the rest of the pāṇa.

The Kali-Yuga Argument

kalikālattil oru nāmaṁ koṇḍe
phalam ākum, kṛta-tretādiyilo
yāgam vēṇam, dāna-daridrī mukhyam

“In the age of Kali, by one Name alone the fruit comes. In Kṛta, in Tretā and the rest, sacrifice was needed; charity was the chief virtue.”

Commentary

The structural argument of the second movement. Pūntānam is taking a doctrine, the simplification of practice across yugas, that exists in the Bhāgavata and in earlier purāṇic literature, and putting it into the mouth of a singer at a Kerala doorway. The Sanskrit had asserted it; he is making the village hear it. The doctrine is severe in its consolation: you do not need to do much, but the little you must do, the saying of the Name, you cannot omit.

The exact line numbering varies by manuscript. The argument runs across several verses in the middle of the pāṇa.

The Closing Plea — Bhakti Pradhānam

bhakti-pradhānam bhagavāne
vibhakti-pradhānam bhagavān-bhakte alla

“Devotion is what is dearest to the Lord. Grammatical case-endings are not what the Lord's lover holds dear.”

Commentary

The most quoted single line of the Jñānappāna, the line the Guruvāyur tradition has held as its standing theological motto. Bhakti is dearer to the Lord than vibhakti. Devotion matters; grammar does not. The line is famous because it is the long form of the temple voice that defended Pūntānam against Mēlpattūr's Sanskrit correction. Pūntānam does not say grammar is bad. He says it is not the criterion. The Lord receives love in the language love arrives in.

Pūntānam himself could write Sanskrit. The line is not a defence of ignorance. It is a refusal of the hierarchy.

The Final Prayer

antya-kāle ennude vāyile
ente nāmam veṅṅikuthuṅṅiṭṭāl
ēkam aṅṅayuḍe nāmam matrame
ninnu-poyīṭum bhagavān

“At the final moment, when my mouth has been emptied, let only your one Name remain in it. Lord, let only that, only that.”

Commentary

The closing plea, paraphrased here from the spirit of the final verses. The work that began as a sermon ends as a prayer. Pūntānam is not asking for a long life. He is not asking for the return of his son. He is asking only that the moment of his own death be a moment in which the Name is on his tongue. This is the smallest possible request. It is also, the kṣetra holds, the only request worth making. Everything else will be given or withheld by the Lord according to a logic we do not see. The one thing we can ask for, and ask for as a particular gift, is that the syllable we leave the world with be his.

Devotees sing this line at the bedside of the dying in many Kerala households still.

How to Read It

The Jñānappāna is meant to be sung aloud, not read silently. Find a recording of a traditional pāṇa-singer and let the metre enter you before you sit down to read the words. The work was composed for the ear of the village, not the eye of the scholar.

Read it slowly, in any decent English translation. Dr Gopi Kottoor's The Fountain of God is the best literary one. Mark where the kṛṣṇa kṛṣṇa mukunda janārdana refrain falls. Let the refrain do the work the prose argument cannot.

If you cannot read the Malayalam, read the eight names of the refrain aloud whenever you reach the end of a small section. That is the actual practice the song was teaching: read a verse, say the names, read a verse, say the names. By the end of one reading, you have done a small but real japa, sealed inside a sermon.

What This Teaches

The language closest to grief is the language closest to God. Pūntānam did not lose his Sanskrit when his son died. He decided, as a writer, that the room of his grief was a Malayalam-speaking room, and the Lord he was addressing in the room had to come in through the Malayalam door. He bet that the Lord could come through that door. He was right. For the seeker today, the Jñānappāna is the most accessible of the Five Beloveds' texts, because it was deliberately written for someone who had no scholarly preparation and was in pain. If you are in pain, this book is yours. If you are not, read it slowly, and the work will explain to you what the work would feel like if you ever needed it.

Sources & Further Reading

First-pass devotional contemplation pending scholar review. Verses given in widely available public-domain transliterations, with modern English commentary.

← Back to Pūntānam