राम

Krishna enters the city 74 of 100

Mathurā at Mid-day

10 verses

Having reached Mathurā when the half-day was passing, taking food in a garden in the inner part of the city, gone with the friend-people to see the city, you entered the royal road, the daśaka tells the entry into Mathurā.

Daśaka 74, Verse 1
सम्प्राप्तो मथुरां दिनार्धविगमे तत्रान्तरस्मिन्वस
न्नारामे विहिताशनः सखिजनैर्यातः पुरीमीक्षितुम् ।
प्रापो राजपथं चिरश्रुतिधृतव्यालोककौतूहल
स्त्रीपुंसोद्यदगण्यपुण्यनिगळैराकृष्यमाणो नु किम्

samprāpto mathurāṁ dinārdhavigame tatrāntarasminvasa nnārāme vihitāśanaḥ sakhijanairyātaḥ purīmīkṣitum prāpo rājapathaṁ ciraśrutidhṛtavyālokakautūhala strīpuṁsodyadagaṇyapuṇyanigaḻairākṛṣyamāṇo nu kim

Reaching Mathurā when the half-day was passing, taking food in a garden in the inner part of the city, going with the friend-people to see the city, you entered the royal road.

Daśaka 74, Verse 2
त्वत्पादद्दुतिवत्सरागसुभगास्त्वन्मूर्तिवद्योषितः
सम्प्राप्ता विलसत्पयोधररुचो लोला भवद्दृष्टिवत् ।
हारिण्यस्त्वदुरस्स्थलीवदयि ते मन्दस्मितप्रौढिव
न्नैर्मल्योल्लसिताः कचौघरुचिवद्राजत्कलापाश्रिताः

tvatpādaddutivatsarāgasubhagāstvanmūrtivadyoṣitaḥ samprāptā vilasatpayodhararuco lolā bhavaddṛṣṭivat hāriṇyastvadurassthalīvadayi te mandasmitaprauḍhiva nnairmalyollasitāḥ kacaugharucivadrājatkalāpāśritāḥ

By the limb-glow-equal-passion-charming, your-form-equal-fortune-and women-arrived, with shining breast-loads, your-glance-comparable, and beauty-of-form: when by them on you...

Daśaka 74, Verse 3
तासामाकलयन्नपाङ्गवलनैर्मोदं प्रहर्षाद्भुत
व्यालोलेषु जनेषु तत्र रजकं कञ्चित्पटीं प्रार्थयन् ।
कस्ते दास्यति राजकीयवसनं याहीति तेनोदितः
सद्यस्तस्य करेण शीर्षमहृथाः सोऽप्याप पुण्यां गतिम्

tāsāmākalayannapāṅgavalanairmodaṁ praharṣādbhuta vyāloleṣu janeṣu tatra rajakaṁ kañcitpaṭīṁ prārthayan kaste dāsyati rājakīyavasanaṁ yāhīti tenoditaḥ sadyastasya kareṇa śīrṣamahṛthāḥ so'pyāpa puṇyāṁ gatim

The women of Mathurā, seeing you for the first time, fell into a love unknown to them before. Some left their work; some stood at windows; some ran into the street.

Daśaka 74, Verse 4
भूयो वायकमेकमायतमतिं तोषेण वेषोचितं
दाश्वांसं स्वपदं निनेथ सुकृतं को वेद जीवात्मनाम् ।
मालाभिः स्तबकैः स्तवैरपि पुनर्मालाकृता मानितो
भक्तिं तेन वृतां दिदेशिथ परां लक्ष्मीं च लक्ष्मीपते

bhūyo vāyakamekamāyatamatiṁ toṣeṇa veṣocitaṁ dāśvāṁsaṁ svapadaṁ ninetha sukṛtaṁ ko veda jīvātmanām mālābhiḥ stabakaiḥ stavairapi punarmālākṛtā mānito bhaktiṁ tena vṛtāṁ dideśitha parāṁ lakṣmīṁ ca lakṣmīpate

On the road, the king's washerman came with garments for Kaṁsa. You asked for a garment; he refused with mockery. You struck him; he died. You took the garments.

Daśaka 74, Verse 5
कुब्जामब्जविलोचनां पथि पुनर्दृष्ट्वाङ्गरागे तया
दत्ते साधु किलाङ्गरागमददास्तस्या महान्तं हृदि ।
चित्तस्थामृजुतामथ प्रथयितुं गात्रेऽपि तस्याः स्फुटं
गृह्णन्मञ्जु करेण तामुदनयस्तावज्जगत्सुन्दरीम्

kubjāmabjavilocanāṁ pathi punardṛṣṭvāṅgarāge tayā datte sādhu kilāṅgarāgamadadāstasyā mahāntaṁ hṛdi cittasthāmṛjutāmatha prathayituṁ gātre'pi tasyāḥ sphuṭaṁ gṛhṇanmañju kareṇa tāmudanayastāvajjagatsundarīm

On the road, a flower-seller offered you garlands; in return, you blessed him. On the road, a hunchbacked maid (Trivakrā/Kubjā) offered you sandal-paste; in return, you straightened her body.

Daśaka 74, Verse 6
तावन्निश्चितवैभवास्तव विभो नात्यन्तपापा जना
यत्किञ्चिद्ददते स्म शक्त्यनुगुणं ताम्बूलमाल्यादिकम् ।
गृह्णानः कुसुमादि किञ्चन तदा मार्गे निबद्धाञ्जलि
र्नातिष्ठं बत यतोऽद्य विपुलामार्तिं व्रजामि प्रभो

tāvanniścitavaibhavāstava vibho nātyantapāpā janā yatkiñciddadate sma śaktyanuguṇaṁ tāmbūlamālyādikam gṛhṇānaḥ kusumādi kiñcana tadā mārge nibaddhāñjali rnātiṣṭhaṁ bata yato'dya vipulāmārtiṁ vrajāmi prabho

Then to the bow-sacrifice hall, where the great bow of Kaṁsa stood. You broke it across your knee; the city heard the crack like thunder.

Daśaka 74, Verse 7
एष्यामिति विमुक्तयापि भगवन्नालेपदात्र्या तया
दूरात्कातरया निरीक्षितगतिस्त्वं प्राविशो गोपुरम् ।
आघोषानुमितत्वदागममहाहर्षोल्ललद्देवकी
वक्षोजप्रगलत्पयोरसमिषात्त्वत्कीर्तिरन्तर्गता

eṣyāmiti vimuktayāpi bhagavannālepadātryā tayā dūrātkātarayā nirīkṣitagatistvaṁ prāviśo gopuram āghoṣānumitatvadāgamamahāharṣollaladdevakī vakṣojapragalatpayorasamiṣāttvatkīrtirantargatā

By the breaking of the bow, the news of you reached Kaṁsa. He knew now that the foretold killer was inside the city walls.

Daśaka 74, Verse 8
आविष्टो नगरीं महोत्सववतीं कोदण्डशालां व्रजन्
माधुर्येण नु तेजसा नु पुरुषैर्दूरेण दत्तान्तरः ।
स्रग्भिर्भूषितमर्चितं वरधनुर्मामेति वादात्पुरः
प्रागृह्णाः समरोपयः किल समाक्राङ्क्षीरभाङ्क्षीरपि

āviṣṭo nagarīṁ mahotsavavatīṁ kodaṇḍaśālāṁ vrajan mādhuryeṇa nu tejasā nu puruṣairdūreṇa dattāntaraḥ sragbhirbhūṣitamarcitaṁ varadhanurmāmeti vādātpuraḥ prāgṛhṇāḥ samaropayaḥ kila samākrāṅkṣīrabhāṅkṣīrapi

He could not sleep that night. The night before the wrestling-match was the longest night of his life. The next dawn would be his last.

Daśaka 74, Verse 9
श्वः कंसक्षपणोत्सवस्य पुरतः प्रारम्भतूर्योपम
श्चापध्वंसमहाध्वनिस्तव विभो देवानरोमाञ्चयत् ।
कंसस्यापि च वेपथुस्तदुदितः कोदण्डखण्डद्वयी
चण्डाभ्याहतरक्षिपूरुषरवैरुत्कूलितोऽभूत्त्वया

śvaḥ kaṁsakṣapaṇotsavasya purataḥ prārambhatūryopama ścāpadhvaṁsamahādhvanistava vibho devānaromāñcayat kaṁsasyāpi ca vepathustaduditaḥ kodaṇḍakhaṇḍadvayī caṇḍābhyāhatarakṣipūruṣaravairutkūlito'bhūttvayā

Lord, by such deliberate entry into the foretold final hour, you teach the courage of stepping into one's appointed time.

Daśaka 74, Verse 10
शिष्टैर्दुष्टजनैश्च दृष्टमहिमा प्रीत्या च भीत्या ततः
संपश्यन्पुरसम्पदं प्रविवरन्सायं गतो वाटिकाम् ।
श्रीदाम्ना सह राधिकाविरहजं खेदं वदन्प्रस्वप
न्नानन्दन्नवतारकार्यघटनाद्वातेश संरक्ष माम्

śiṣṭairduṣṭajanaiśca dṛṣṭamahimā prītyā ca bhītyā tataḥ saṁpaśyanpurasampadaṁ pravivaransāyaṁ gato vāṭikām śrīdāmnā saha rādhikāvirahajaṁ khedaṁ vadanprasvapa nnānandannavatārakāryaghaṭanādvāteśa saṁrakṣa mām

Lord of the wind-house, save me from postponing the appointed hour out of fear.