Corpus leaves 381–400

३६६ विद्यापति । अङ्कुर तपन तापे यदि जाव कि करवे वारिद मेहे । इह नव यौवन विरहे गमाव कि करव से पिया नेहे ॥८॥ भनइ विद्यापति सुन वरयुवति अव नहि होत निराश । से ब्रजनन्दन हृदय आनन्दन झटिते मिलव तुय पास ।।१०।। राधा । जखने माधव पयाने करल उगय से सब बोल । दुहुक हृदय करुनी वाढल नयन गरय नोर ॥२॥ करे कर धरि सिर परसल निअर अायोल कान । अवधि कइए सपथ करल से सव भइ गेल अनि ॥४॥ सखि हे अबहु न आयल नाह ।। दोसर बसन्त अगुसरे भेल के सह मदनक दाह ।।६।। पथ निहारइत चूत मञ्जुल फुटल माधवि लता । नविन कोकिल पञ्चम गावए गुजर भमर जता ॥८॥ अवधि पूरल अबहु न आयल नागर पड़ि गेल भोर । कौन गुनवति कि गुने बॉधल मुगुध माधव मोर ॥१०॥ 47

366 vidyāpati | aṅkura tapana tāpe yadi jāva ki karave vārida mehe | iha nava yauvana virahe gamāva ki karava se piyā nehe ||8|| bhanai vidyāpati suna varayuvati ava nahi hota nirāśa | se brajanandana hṛdaya ānandana jhaṭite milava tuya pāsa ||10|| rādhā | jakhane mādhava payāne karala ugaya se saba bola | duhuka hṛdaya karunī vāḍhala nayana garaya nora ||2|| kare kara dhari sira parasala niara aāyola kāna | avadhi kaie sapatha karala se sava bhai gela ani ||4|| sakhi he abahu na āyala nāha || dosara basanta agusare bhela ke saha madanaka dāha ||6|| patha nihāraita cūta mañjula phuṭala mādhavi latā | navina kokila pañcama gāvae gujara bhamara jatā ||8|| avadhi pūrala abahu na āyala nāgara par̤i gela bhora | kauna gunavati ki gune baॉdhala mugudha mādhava mora ||10|| 47

विद्यापति ।। हम छल ने टुटव नेहा । सुपुरुख वचन पपाणक रेहा ॥ ६ ॥ भनइ विद्यापति सीइ । न कर विषाद मने मिलव मधाइ ॥ ८॥ । राधा । कत दिन रव कपल कर लाय । रविक अछइत कमलनि कुम्भिलाय ॥ २ ॥ कब निअ उगुति जुगुति परचार। आव नइ जिउति धनि तोहरि पियारि ॥ ४ ॥ अभरण भूखन हलु छिड़िआय । कमक लता सन फुल झड़ि जाय ॥ ६ ॥ वसन उघारि हेरल भरि दीठि । गरि नड़ाओल कुसुमक सीठि ॥८॥ भनइ विद्यापति सुन वजनारि । धैरज धय रह मिलत मुरारि ॥१०॥ राधा । सजनि के कह आओव मधाइ । विरह पयोधि पार किये पाओव भभु मने नहि पतियाइ ॥२॥ एखन तखन कर दिवस गमाओल दिवस दिवस करि मासा । मास मास करि बरस गमाओल छोडले जीवनक आशी ॥४॥ बरस बरस करि समय गमाओल खोयतुं तनुक आसे । हिमकर किरण नलिनि यदि जारव कि करव माधवी मासे ॥६॥

vidyāpati || hama chala ne ṭuṭava nehā | supurukha vacana papāṇaka rehā || 6 || bhanai vidyāpati sīi | na kara viṣāda mane milava madhāi || 8|| | rādhā | kata dina rava kapala kara lāya | ravika achaita kamalani kumbhilāya || 2 || kaba nia uguti juguti paracāra| āva nai jiuti dhani tohari piyāri || 4 || abharaṇa bhūkhana halu chir̤iāya | kamaka latā sana phula jhar̤i jāya || 6 || vasana ughāri herala bhari dīṭhi | gari nar̤āola kusumaka sīṭhi ||8|| bhanai vidyāpati suna vajanāri | dhairaja dhaya raha milata murāri ||10|| rādhā | sajani ke kaha āova madhāi | viraha payodhi pāra kiye pāova bhabhu mane nahi patiyāi ||2|| ekhana takhana kara divasa gamāola divasa divasa kari māsā | māsa māsa kari barasa gamāola choḍale jīvanaka āśī ||4|| barasa barasa kari samaya gamāola khoyatuṃ tanuka āse | himakara kiraṇa nalini yadi jārava ki karava mādhavī māse ||6||

विद्यापति । ३६६. अङ्कुर तपन तापे यदि जारव कि करव वारिद मेहे । इह नव यौवन विरहे गमाग्रोव कि करव से पिया नेहे ॥८॥ भनइ विद्यापति सुन वरयुवति अब नहि होत निराश ।। से व्रजनन्दन हृदय नन्दन झटिते मिलव तुय पास ॥१०॥ राधा । जखने माधव पयान करल उगय से सच बोल । दुहुक हृदय करुना बाढल नयन गरय नोर ॥२॥ करे कर धरि सिर परसल निअर आहोल कान । अवधि कइए सपथ केरल से सव भइ गेल अनि ।।४।। सखि हे अबहु न आयल नाह । दोसर बसन्त अगुसर भेल के सह मदनक दाह ।।६।। पथ निहारइत चूत मञ्जुल फुटल माधवि लता । नविन कोकिल पञ्चम गावए गुजर भमर जता ॥८॥ अवधि पूरल अवहु न आयल नागर पडि गेल भोर । कौन गुनवति कि गुने बॉधल मुगुध माधव मोर ॥१०॥

vidyāpati | 366. aṅkura tapana tāpe yadi jārava ki karava vārida mehe | iha nava yauvana virahe gamāgrova ki karava se piyā nehe ||8|| bhanai vidyāpati suna varayuvati aba nahi hota nirāśa || se vrajanandana hṛdaya nandana jhaṭite milava tuya pāsa ||10|| rādhā | jakhane mādhava payāna karala ugaya se saca bola | duhuka hṛdaya karunā bāḍhala nayana garaya nora ||2|| kare kara dhari sira parasala niara āhola kāna | avadhi kaie sapatha kerala se sava bhai gela ani ||4|| sakhi he abahu na āyala nāha | dosara basanta agusara bhela ke saha madanaka dāha ||6|| patha nihāraita cūta mañjula phuṭala mādhavi latā | navina kokila pañcama gāvae gujara bhamara jatā ||8|| avadhi pūrala avahu na āyala nāgara paḍi gela bhora | kauna gunavati ki gune baॉdhala mugudha mādhava mora ||10||

विद्यापति । राधा । आज मोझे जानल हरि बड़ मन्द । बोल वदन तोर पुनिमक चन्द ॥ २ ॥ एके दिने पुरित दिनहु दिने खीन । ती सजे तुलना हरि हमे दीन । ४ ।। वइसाल अधोमुखि चिते गुन दन्द । एके विरहिनि हे दोसरे दह चन्द ।। ६ ।। नयन नीर ढर पानि कपोल । खने खने मुरुछि भरम कत बोल ॥ ८ ॥ साख चेताउलि अवधिक आस । रिपु ऋतुराज तेज घन सॉस ॥१०॥ राधा । “७३७ जखने आव हरि रहव चरण धरि चान्दे पुजव अरविन्दा | कुसुम सेज भलि करव सुरत केलि दुहु मन होएत सानन्दा ॥२॥ साए साए हमर पराननाय कने विरमाओल कृत जिव देव विसवासे ॥३॥ दिवस रहओं हर रअनि वइरिनि भेलि विसम कुसुम सर भावे ।। नयन नीर गल मुरछि धरनि पल निरदए कन्त नहि आवे ॥५॥ समय माधव मास पिआ परदेश वस ताहि देस वसन्त न भेला । फुलल कदव गछि हाट वाट सेहो अछ मोरे पिआ, सेओ न देखला ॥७॥ भनइ विद्यापति सुन वर जउवति अछ तोकें जीवन अधारे ।, राजा सिवसिंह रूप नरायन एकादस अवतारे ॥६॥

vidyāpati | rādhā | āja mojhe jānala hari bar̤a manda | bola vadana tora punimaka canda || 2 || eke dine purita dinahu dine khīna | tī saje tulanā hari hame dīna | 4 || vaisāla adhomukhi cite guna danda | eke virahini he dosare daha canda || 6 || nayana nīra ḍhara pāni kapola | khane khane muruchi bharama kata bola || 8 || sākha cetāuli avadhika āsa | ripu ṛturāja teja ghana saॉsa ||10|| rādhā | “737 jakhane āva hari rahava caraṇa dhari cānde pujava aravindā | kusuma seja bhali karava surata keli duhu mana hoeta sānandā ||2|| sāe sāe hamara parānanāya kane viramāola kṛta jiva deva visavāse ||3|| divasa rahaoṃ hara raani vairini bheli visama kusuma sara bhāve || nayana nīra gala murachi dharani pala niradae kanta nahi āve ||5|| samaya mādhava māsa piā paradeśa vasa tāhi desa vasanta na bhelā | phulala kadava gachi hāṭa vāṭa seho acha more piā, seo na dekhalā ||7|| bhanai vidyāpati suna vara jauvati acha tokeṃ jīvana adhāre |, rājā sivasiṃha rūpa narāyana ekādasa avatāre ||6||

३७१ विद्यापति । • • • » »»»» राधा । कत दिने घुचव इह हाहाकार । कत दिने घुचव गरुय दुखभार ॥ २ ॥ कत दिने चोद कुमुदे हव मेलि । कृत दिने भ्रमरा कमले करु केलि ॥ ४ ॥ कत दिने पिया मोरे पुछव बात । कबहुँ पयोधरे देव हात ॥ ६ ॥ कत दिने करे धार वइसाव कोर । कन दिन मनोरथ पुरव मार ॥ ८ ॥ विद्यापति कह सुन वरनारि । भागउ सकले दुख मिलव मुरारि ॥ १० ॥ सखी । ७३६ ए सखि काहे कहसि अनुयोगे । कानु से अवहि करवि प्रेमभोगे ॥ २ ॥ कोरे लेयव सखि तुहुँक पिया | हम चलल तुहुँ थिर कर हिंया ॥ ४ ॥ एत कहि कानु पाशे मिलल से सखी । प्रेमक रीत कहले सब दुखी ॥ ६ ॥ सुनतहि माधव मिलल धनि पास । विद्यापति कह अधिक उलास ॥ ८ ॥ सखी । चानन भेल विषम सर रे भूषन भेल भारी । सपनहुँ नहि हरि हरि आयल रे गोकुल गिरिधारी ।।२।।

371 vidyāpati | • • • » »»»» rādhā | kata dine ghucava iha hāhākāra | kata dine ghucava garuya dukhabhāra || 2 || kata dine coda kumude hava meli | kṛta dine bhramarā kamale karu keli || 4 || kata dine piyā more puchava bāta | kabahu~ payodhare deva hāta || 6 || kata dine kare dhāra vaisāva kora | kana dina manoratha purava māra || 8 || vidyāpati kaha suna varanāri | bhāgau sakale dukha milava murāri || 10 || sakhī | 736 e sakhi kāhe kahasi anuyoge | kānu se avahi karavi premabhoge || 2 || kore leyava sakhi tuhu~ka piyā | hama calala tuhu~ thira kara hiṃyā || 4 || eta kahi kānu pāśe milala se sakhī | premaka rīta kahale saba dukhī || 6 || sunatahi mādhava milala dhani pāsa | vidyāpati kaha adhika ulāsa || 8 || sakhī | cānana bhela viṣama sara re bhūṣana bhela bhārī | sapanahu~ nahi hari hari āyala re gokula giridhārī ||2||

विद्यापति । एकसरि ठाडि कदमतर रे पथ हेरथि मुरारी ।। हरि बिनु हृदय दगध भेल रे झामर भैल सारी ॥४॥ जाह जाह तोहे उधव हे तोंहे मधुपुर जाहे ।। चन्द्रवदनि नहि जिउति रे बध लागत काहे ॥६॥ भनइ विद्यापति तन मन रे सुनु गुनमति नारी । । आजु आहोत हरि गोकुल के पथ चलु झटझारी ॥८॥ दूती । ७४१ माधव विधुवदना । कबहुं न जानइ विरहक वेदना ॥ २ ॥ तुहुँ परदेश ते भेलि क्षीणा । प्रेम परतापे चेतन हरु दीना ॥ ४ ॥ किशलय तेज सुतलि आयासे । कोकिल कलरवें उठइ' तसे ॥ ६ ॥ नोरहि कुचकुङ्कुम दुर गेल । कृश भुज भूषण खितितल मेल ॥ ८ ॥ अवनत वयने हेरत गौम । क्षिति लिखइते भेल अलि छीन ॥ १० ॥ कहई विद्यापति उचित चरीत । से सब गणइते भेलि मुरळीत ।। १२ ।' ---१०---- दूती । माधव सुन्दर नयनक वारि । पीन पयोधर रचल झारि ॥ ३ ॥ | नीचे अछल उचे चल धाए । कनक भूधर ,गेल, दहाए ॥ ४ ॥

vidyāpati | ekasari ṭhāḍi kadamatara re patha herathi murārī || hari binu hṛdaya dagadha bhela re jhāmara bhaila sārī ||4|| jāha jāha tohe udhava he toṃhe madhupura jāhe || candravadani nahi jiuti re badha lāgata kāhe ||6|| bhanai vidyāpati tana mana re sunu gunamati nārī | | āju āhota hari gokula ke patha calu jhaṭajhārī ||8|| dūtī | 741 mādhava vidhuvadanā | kabahuṃ na jānai virahaka vedanā || 2 || tuhu~ paradeśa te bheli kṣīṇā | prema paratāpe cetana haru dīnā || 4 || kiśalaya teja sutali āyāse | kokila kalaraveṃ uṭhai' tase || 6 || norahi kucakuṅkuma dura gela | kṛśa bhuja bhūṣaṇa khititala mela || 8 || avanata vayane herata gauma | kṣiti likhaite bhela ali chīna || 10 || kahaī vidyāpati ucita carīta | se saba gaṇaite bheli muraḻīta || 12 |' ---10---- dūtī | mādhava sundara nayanaka vāri | pīna payodhara racala jhāri || 3 || | nīce achala uce cala dhāe | kanaka bhūdhara ,gela, dahāe || 4 ||

विद्यापति । ३७३ त्रिवली अछलि, तरङ्गिण भैलि । जनि बढियाइ उपटि चलि गेलि ॥ ६ ॥ सहजहि सङ्कट परवस पेम् । पातकभीत परापति जेम ॥ ८ ॥ तोहरि पिरित रीति दुरहि गेलि । कुल सञकुलमतिकुलटाभेल ॥ १० ॥ ७४३ दूती। नदि वह नयनक नीर। पडलि रहए तहि तीर ॥ २ ॥ सब खन भरम गेन । अनि पुछि कह न ॥ ४ ॥ माधव अनुदिने खिनि भेलि राहि । चौदसि चान्दहु चाहि ॥ ६ ।। केओ साख रहलि उपेखि । केयो सिर धुनि धुनि दोख ॥ ८ ॥ केओ कर ससिकर आस | मझे धउलिहु तुअ पास ॥१०॥ विद्यापति कवि भानि । एत सुनि सारङ्ग पानि ॥१२॥ हरसि चलल हरि गेह । सुमरिए पुरुवं सिनेह ॥१४॥ दूती । ७४४ लोचन नौर तटिनी निरमान । ततहि कमलमुखि करत सिनान ॥ २ ॥ वेरि एकु माधव तुय राइ जीवइ । जो तुय रूप नयन भरि पीवइ ॥ ४ ॥ फुयल कवरी'उलटि उर परइ । जनि कनयागिरि चामीर : चरइ ॥ ६ ॥

vidyāpati | 373 trivalī achali, taraṅgiṇa bhaili | jani baḍhiyāi upaṭi cali geli || 6 || sahajahi saṅkaṭa paravasa pem | pātakabhīta parāpati jema || 8 || tohari pirita rīti durahi geli | kula sañakulamatikulaṭābhela || 10 || 743 dūtī| nadi vaha nayanaka nīra| paḍali rahae tahi tīra || 2 || saba khana bharama gena | ani puchi kaha na || 4 || mādhava anudine khini bheli rāhi | caudasi cāndahu cāhi || 6 || keo sākha rahali upekhi | keyo sira dhuni dhuni dokha || 8 || keo kara sasikara āsa | majhe dhaulihu tua pāsa ||10|| vidyāpati kavi bhāni | eta suni sāraṅga pāni ||12|| harasi calala hari geha | sumarie puruvaṃ sineha ||14|| dūtī | 744 locana naura taṭinī niramāna | tatahi kamalamukhi karata sināna || 2 || veri eku mādhava tuya rāi jīvai | jo tuya rūpa nayana bhari pīvai || 4 || phuyala kavarī'ulaṭi ura parai | jani kanayāgiri cāmīra : carai || 6 ||

। ३७४ विद्यापति ।' तुय गुण गणइते निन्द न होइ । अवनत अनने धनि कत रोई ॥ ८॥ भनइ विद्यापति सुन वरकान । बुझल तुय हिया दारुण पसान ॥१०॥ दूती । ७४५ माधव अबला पेखलु मतिहीना । सारङ्ग शवदे मदन अधिकाओल तेञि दिने दिने भेल क्षीणा ॥२॥ गेल विदेश सन्देश न पठओल कैसे जीयत ब्रजबाला । तो, विनु सुन्दरी ऐसनि भेलहि जइसे नलिनी पर पाला ॥४॥ , सकल रजनी धनी रोइ गमावय सपने न देखय तोय । धैरज कइसे धरव वर कामिनी विपरीत काम विमोय ॥६॥ विद्यापति भन सुन वर माधव हम आओल तुय पास । चोके चलह अब धैरज न सह ऐसन विरह हुताश ॥८॥ दूती ।। , ७४६ । । । माधव से अब सुन्दर बाला । । । । । अविरत नयने वारि झरु निझर जनि घन-साङ्ण माला ॥२॥ । ।

| 374 vidyāpati |' tuya guṇa gaṇaite ninda na hoi | avanata anane dhani kata roī || 8|| bhanai vidyāpati suna varakāna | bujhala tuya hiyā dāruṇa pasāna ||10|| dūtī | 745 mādhava abalā pekhalu matihīnā | sāraṅga śavade madana adhikāola teñi dine dine bhela kṣīṇā ||2|| gela videśa sandeśa na paṭhaola kaise jīyata brajabālā | to, vinu sundarī aisani bhelahi jaise nalinī para pālā ||4|| , sakala rajanī dhanī roi gamāvaya sapane na dekhaya toya | dhairaja kaise dharava vara kāminī viparīta kāma vimoya ||6|| vidyāpati bhana suna vara mādhava hama āola tuya pāsa | coke calaha aba dhairaja na saha aisana viraha hutāśa ||8|| dūtī || , 746 | | | mādhava se aba sundara bālā | | | | | avirata nayane vāri jharu nijhara jani ghana-sāṅṇa mālā ||2|| | |

विद्यापति । ३७५ पुणमिक इन्दु निन्दि मुख सुन्दर से भेल अब शशि-रेहा । कलेवर कमलकॉति जिनि कामिनी दिने दिने खाण भेल देहा ।।४।। उपवन हेरि मुरछि पडु भूतले चिन्तित सखीगण सङ्ग ।। पद अड्गुलि देइ क्षिति पर लिखइ पण कपोल अवलम्ब ।।६।। ऐसन हेरि तुरिते हम आयल अब तुहुँ करह विचार । विद्यापति कह निकरुण माधव बुझल कुलिशक सार ॥८॥ दूती । ७४७ कि कह्व माधव कि कहव काजे । पखल कलावत प्रिय सखी माझे ॥२॥ आगे सोइ अछल कञ्चन पुतला । त्रिभुवने अनुपम रूपे गुणे कुशला ॥ ४ ॥ आवे भेल विपरित झामर देहा ( दिवसे मलिन जनि चॉदक रेहा ॥ ६ ॥ वामकरे कपोल लोलित केश भारा । कर नखे लिखु महि ऑखि जलधारा ॥ ८॥ विद्यापति भने सुन वरकान्हे । राजा शिवसिंह इथे परमाने ॥ १० ॥ दूती। ७४८ माधव कठिन हृदय परवासी । तुझ पेयसि मौजे देखील वराकिनि अबहु पलट घर जासी ॥२॥

vidyāpati | 375 puṇamika indu nindi mukha sundara se bhela aba śaśi-rehā | kalevara kamalakaॉti jini kāminī dine dine khāṇa bhela dehā ||4|| upavana heri murachi paḍu bhūtale cintita sakhīgaṇa saṅga || pada aḍguli dei kṣiti para likhai paṇa kapola avalamba ||6|| aisana heri turite hama āyala aba tuhu~ karaha vicāra | vidyāpati kaha nikaruṇa mādhava bujhala kuliśaka sāra ||8|| dūtī | 747 ki kahva mādhava ki kahava kāje | pakhala kalāvata priya sakhī mājhe ||2|| āge soi achala kañcana putalā | tribhuvane anupama rūpe guṇe kuśalā || 4 || āve bhela viparita jhāmara dehā ( divase malina jani caॉdaka rehā || 6 || vāmakare kapola lolita keśa bhārā | kara nakhe likhu mahi ऑkhi jaladhārā || 8|| vidyāpati bhane suna varakānhe | rājā śivasiṃha ithe paramāne || 10 || dūtī| 748 mādhava kaṭhina hṛdaya paravāsī | tujha peyasi mauje dekhīla varākini abahu palaṭa ghara jāsī ||2||

। विद्यापति । हिमकर हेरि अवनत कर आनन कर करुणापथ, हेरी ।। । 'नयन काजर लए लिखए विधुन्तुद भए रह ताहेरि सेरी ॥४॥ दखिण पवन वह से कइसे जुवति सह कर कवलित तसे अन । गेल पराण आश दए राखए दश नखे लिखए भुअङ्गे ॥६॥ मीनकेतन भए शिव शिव कए धरनि लोटावए गेहा । । । । । करे रे कमल लए कुच सिरिफल दए शिव पूजए निज देहा ॥८॥ परभृत के डरे पास लए करे वीएस निकट पुकारे । राजा शिवसिंह रूपनरायन करथु विरह उपचारे ॥१०॥ दूती । ७४६ माधव देखील वियोगिनि वामे । । अधर न हास विलास सखि मङ्ग अहोनिश जप तुय नामे ॥२॥ आनन शरद सुधीकर सम तसु बोलइ मधुर धुनि वानी । कोमल अरुन कमल कुम्भिलायल देखि मन अइलहु जानि ॥४॥ हृदयक हार भार भेल सुवदनि नयन न होय निरोधे । सखी सब आय खेलाल रङ्ग करि तसे मन किछुओ न वोधे ॥६॥ रगड़ल चानन मृगमद कुङ्कुम सभ तेजलि तुय लागि । जनि, जलहीन मीन :जक फिरइछ अहोनिश रहइछ, जागि ॥८॥

| vidyāpati | himakara heri avanata kara ānana kara karuṇāpatha, herī || | 'nayana kājara lae likhae vidhuntuda bhae raha tāheri serī ||4|| dakhiṇa pavana vaha se kaise juvati saha kara kavalita tase ana | gela parāṇa āśa dae rākhae daśa nakhe likhae bhuaṅge ||6|| mīnaketana bhae śiva śiva kae dharani loṭāvae gehā | | | | | kare re kamala lae kuca siriphala dae śiva pūjae nija dehā ||8|| parabhṛta ke ḍare pāsa lae kare vīesa nikaṭa pukāre | rājā śivasiṃha rūpanarāyana karathu viraha upacāre ||10|| dūtī | 746 mādhava dekhīla viyogini vāme | | adhara na hāsa vilāsa sakhi maṅga ahoniśa japa tuya nāme ||2|| ānana śarada sudhīkara sama tasu bolai madhura dhuni vānī | komala aruna kamala kumbhilāyala dekhi mana ailahu jāni ||4|| hṛdayaka hāra bhāra bhela suvadani nayana na hoya nirodhe | sakhī saba āya khelāla raṅga kari tase mana kichuo na vodhe ||6|| ragar̤ala cānana mṛgamada kuṅkuma sabha tejali tuya lāgi | jani, jalahīna mīna :jaka phiraicha ahoniśa rahaicha, jāgi ||8||

विद्यापति । ३७७ दूति उपदेश सुनि गुनि सुमिरल तइखन चलला धाई। मोदवती पति राघव सिंह गति कवि विद्यापति गाई ॥१०॥ दूती । ७५० माधव हेरि आयलॉ राहि ।। विरह विपति न दय समति रहल वदन चाहि ॥२॥ मरकतथलि शुतलि अलि विरहे से खीन देही । निकष पाषाणे जनि पाँचवायो कपल कनक रेहा ॥४॥ वयान मण्डल लुठय भुतल ताहे से अधिक शाहे । राहु भये शशी भुमे पडु खसि ऐसे उपजल मोहे ॥६॥ विरह वेदन कि तोहे कव सुनह निठुर कान ।। भन विद्यापति से जे कुलवती जीवन संशय जान ॥८॥ दूती । ७५१ माधव पेखलॅ से धनी राहि । चित पुतलि जनि एक दिठे चाहि ॥ २ ॥ वेढल सकल सखी चौपाशा । अति खीण सास बहत तसे नासा ॥ ४ ॥ अति खीण तनुजनि काञ्चन रेहा। हेरइते कोइ न धरु निज देहा ॥ ६ ॥ 48

vidyāpati | 377 dūti upadeśa suni guni sumirala taikhana calalā dhāī| modavatī pati rāghava siṃha gati kavi vidyāpati gāī ||10|| dūtī | 750 mādhava heri āyalaॉ rāhi || viraha vipati na daya samati rahala vadana cāhi ||2|| marakatathali śutali ali virahe se khīna dehī | nikaṣa pāṣāṇe jani pā~cavāyo kapala kanaka rehā ||4|| vayāna maṇḍala luṭhaya bhutala tāhe se adhika śāhe | rāhu bhaye śaśī bhume paḍu khasi aise upajala mohe ||6|| viraha vedana ki tohe kava sunaha niṭhura kāna || bhana vidyāpati se je kulavatī jīvana saṃśaya jāna ||8|| dūtī | 751 mādhava pekhalaॅ se dhanī rāhi | cita putali jani eka diṭhe cāhi || 2 || veḍhala sakala sakhī caupāśā | ati khīṇa sāsa bahata tase nāsā || 4 || ati khīṇa tanujani kāñcana rehā| heraite koi na dharu nija dehā || 6 || 48

विद्यापति। हिमकर हेरि अवनत कर आनन कर करुणापथ, हेरी । । । । नयन-काजर लए लिखए विधुन्तुद भए रह ताहेर सेरी ।।४।। देखिण पवन बह से कइसे जुवति सह कर कवलित तंसु अनड़े। गेल पराण आश दए राखए दश नखे लिखए,भुअङ्गे ॥६।। । मीनकेतन भए शिव शिव कए धरनि लोटावए गेहा ।। ।। करे रे कमल लए कुच सिरिफल दृए शिवपूजए निज देहा ॥८॥ परभृत के डरे पाअस लए करे वीएस निकट पुकारे । राजा शिवसिंह रूपनरायन करथु विरह उपचारे ॥१०॥ - -- दूती। ७४६ माधव देखल वियोगिनि वामे ।। अधर न हास विलास सखि मङ्ग अहोनिश जप तुय नामे ॥२॥ आनन शरद सुधाकर सम तसु बोलइ मधुर धुनि वानी । । कोमल अरुन कमल कुम्भिलायल देखि मने अइलहु जानि ॥४॥ हृदयक हार भार भेल सुवदनि नयन न होय निरोधे । सखी सब आय खेलाल रङ्ग 'करि तसु मन किछुओ न वोधे ॥६॥ रगडल चानन मृगमद कुङ्कुम सभ तेजलि तुय लागि । जनि, जलहीन मीन जक फिरइछ अहोनिश रइछ जागिः॥८॥

vidyāpati| himakara heri avanata kara ānana kara karuṇāpatha, herī | | | | nayana-kājara lae likhae vidhuntuda bhae raha tāhera serī ||4|| dekhiṇa pavana baha se kaise juvati saha kara kavalita taṃsu anar̤e| gela parāṇa āśa dae rākhae daśa nakhe likhae,bhuaṅge ||6|| | mīnaketana bhae śiva śiva kae dharani loṭāvae gehā || || kare re kamala lae kuca siriphala dṛe śivapūjae nija dehā ||8|| parabhṛta ke ḍare pāasa lae kare vīesa nikaṭa pukāre | rājā śivasiṃha rūpanarāyana karathu viraha upacāre ||10|| - -- dūtī| 746 mādhava dekhala viyogini vāme || adhara na hāsa vilāsa sakhi maṅga ahoniśa japa tuya nāme ||2|| ānana śarada sudhākara sama tasu bolai madhura dhuni vānī | | komala aruna kamala kumbhilāyala dekhi mane ailahu jāni ||4|| hṛdayaka hāra bhāra bhela suvadani nayana na hoya nirodhe | sakhī saba āya khelāla raṅga 'kari tasu mana kichuo na vodhe ||6|| ragaḍala cānana mṛgamada kuṅkuma sabha tejali tuya lāgi | jani, jalahīna mīna jaka phiraicha ahoniśa raicha jāgiḥ||8||

विद्यापति । ३७६. चिकुरवरहिरे समर करे लेअइ । फल उपहार पयोधर देअइ ॥१०॥ भनइ विद्यापति सुनह मुरारी । तुय पथ हेरइते अछ वरनारी ।।१२।। दूती । ७५४ फूजले चिकुर राहुक जोर । रोए सुधाकर कामिनि कोर ॥ २ ॥ अरे कन्हु अरे कन्हु देखह आए । वडिअ मधय देअ वाद छडाए ॥ ४ ॥ दुहु अजुलि भरि दुइ पुज शीव । कामदहन मोर राखह जीव ॥ ६ ॥ जदि न जाएव तोहे अपजस भेल । सलधर कला गगन चलि गेल ॥ ८ ॥ भनइ विद्यापति हरि मन हास । राहु छडाए चॉद दिय बास ॥१०॥ दूती । ७५५ अकामिक मन्दिर भलि वहार । चउदिस सुनलक भमर झंकार ॥ २ ॥ मुरुछ खसल महिन रहलि थार । न चेतए चिकुर न चैतए चीर ॥ ४ ॥ केओसखि गावए केओ कर चार । केओ चान्दन गदे करय सँभार ॥ ६ ॥ के बोल मते कान तर जोलि । के केमिकल खेदडाकिनी वालि ॥ ८ ॥ अरे अरे अरे कान्हुकिरहसि वोरि। मदन भुअङ्गे डसु वालहि तोरि ॥ १० ॥ भनइ विद्यापति एहो रस भान । एहि विपगारुड़ एक पय कान्ह ॥ १२ ॥

vidyāpati | 376. cikuravarahire samara kare leai | phala upahāra payodhara deai ||10|| bhanai vidyāpati sunaha murārī | tuya patha heraite acha varanārī ||12|| dūtī | 754 phūjale cikura rāhuka jora | roe sudhākara kāmini kora || 2 || are kanhu are kanhu dekhaha āe | vaḍia madhaya dea vāda chaḍāe || 4 || duhu ajuli bhari dui puja śīva | kāmadahana mora rākhaha jīva || 6 || jadi na jāeva tohe apajasa bhela | saladhara kalā gagana cali gela || 8 || bhanai vidyāpati hari mana hāsa | rāhu chaḍāe caॉda diya bāsa ||10|| dūtī | 755 akāmika mandira bhali vahāra | caudisa sunalaka bhamara jhaṃkāra || 2 || murucha khasala mahina rahali thāra | na cetae cikura na caitae cīra || 4 || keosakhi gāvae keo kara cāra | keo cāndana gade karaya sa~bhāra || 6 || ke bola mate kāna tara joli | ke kemikala khedaḍākinī vāli || 8 || are are are kānhukirahasi vori| madana bhuaṅge ḍasu vālahi tori || 10 || bhanai vidyāpati eho rasa bhāna | ehi vipagārur̤a eka paya kānha || 12 ||

विद्यापति । कङ्कण वलया गलित दुहु हात । फुयल कवरी न सम्वरि माय ॥ ८॥ चेतन मूरछन बुझइ न पारि । अनुखन घोर विरह जर जारि ॥१०॥ विद्यापति कहे निरदय देह । तेजल अव जगजन अनुलेह ॥१२॥ दुती । ७५२ एके गोरि पातरि ताहे दुख कातरि अरु दुख विरहक जाला । कतय पराण पानि दए राखव गरासय मनमथ वाला ॥२॥ माधव भल नह तुअ अनुरागे । अपन पराण पिआ जा सझे वाटल हिआ ताहि दुख तोहे नहि लागे ॥४ करे धरि सिर गहि काहु किछु नहि कहि विरह विखिन घन रोइ । विरह वेयाधि भेलि सुन्दर तो विनु औखध कोई ॥६॥ दूती । ७५३ लोचन नीर तटिनि निरमाने । करए कमलमुखि तयिहि सनाने ।। २ ।। सरस मृणाल कइए जपमाली । अहनिस जप हरि नाम तोहारी ॥ ४ ॥ वृन्दावन कान्हु धनि तप करई । हृदयवेदि मदनानल , वरई ।। ६ ।। जिव कर समिध समर करे आगी । करति होम वध होएवह भागी ॥ ८ ॥

vidyāpati | kaṅkaṇa valayā galita duhu hāta | phuyala kavarī na samvari māya || 8|| cetana mūrachana bujhai na pāri | anukhana ghora viraha jara jāri ||10|| vidyāpati kahe niradaya deha | tejala ava jagajana anuleha ||12|| dutī | 752 eke gori pātari tāhe dukha kātari aru dukha virahaka jālā | kataya parāṇa pāni dae rākhava garāsaya manamatha vālā ||2|| mādhava bhala naha tua anurāge | apana parāṇa piā jā sajhe vāṭala hiā tāhi dukha tohe nahi lāge ||4 kare dhari sira gahi kāhu kichu nahi kahi viraha vikhina ghana roi | viraha veyādhi bheli sundara to vinu aukhadha koī ||6|| dūtī | 753 locana nīra taṭini niramāne | karae kamalamukhi tayihi sanāne || 2 || sarasa mṛṇāla kaie japamālī | ahanisa japa hari nāma tohārī || 4 || vṛndāvana kānhu dhani tapa karaī | hṛdayavedi madanānala , varaī || 6 || jiva kara samidha samara kare āgī | karati homa vadha hoevaha bhāgī || 8 ||

विद्यापति । ३७६ चिकुरवरहिरे समर करे लेअइ । फल उपहार पयोधर देअइ ॥१०॥ भनइ विद्यापति सुनह मुरारी । तुय पथ हेरइते अछ वरनारी ॥१२॥ दूती । ७५४ फूजलेश्रो चिकुर राहुक जोर । रोअए सुधाकर कामिनि कोर ॥ २ ॥ अरे कन्हु अरे कन्हु देखह आए । वडिअ मधय देअ वाद छुडाए ॥ ४ ॥ दुहु अञ्जुलि भरि दुहु पुज शीव । कामदहन मोर राखह जीव ॥ ६ ॥ जदि न जाए तोहे अपजस भेल । ससधर कला गगन चलि गेल ।। ८॥ भनइ विद्यापति हरि मन होस । राहु छडाए चॉद दि वास ॥१०॥ ----१०---- दूती । ७५५ अकामिक मन्दिर भलिवहार । चउदिस सुनलक भमर फेंकार ।। २ ।। मुरुछि खसल महिन रहलि थर। न चैतए चिकुर न चैतए चीर ॥ ४ ॥ के सखि गावए केओ कर चार । केओ चान्दन गंदे करय सँभार ॥ ६ ॥ केओ वील मते कान तर जोलि । केओ केकिल खेदडाकिनी वाल ॥ ८ ॥ अरे अरे अरे कान्हुकिरहसि वोरि। मदन भुङ्गे डसु वालहि तोरि ॥ १० ॥ भुनइ विद्यापति एहो रस भान । एहि विपगारुड़ एक पय कान्ह ॥ १२ ।।

vidyāpati | 376 cikuravarahire samara kare leai | phala upahāra payodhara deai ||10|| bhanai vidyāpati sunaha murārī | tuya patha heraite acha varanārī ||12|| dūtī | 754 phūjaleśro cikura rāhuka jora | roae sudhākara kāmini kora || 2 || are kanhu are kanhu dekhaha āe | vaḍia madhaya dea vāda chuḍāe || 4 || duhu añjuli bhari duhu puja śīva | kāmadahana mora rākhaha jīva || 6 || jadi na jāe tohe apajasa bhela | sasadhara kalā gagana cali gela || 8|| bhanai vidyāpati hari mana hosa | rāhu chaḍāe caॉda di vāsa ||10|| ----10---- dūtī | 755 akāmika mandira bhalivahāra | caudisa sunalaka bhamara pheṃkāra || 2 || muruchi khasala mahina rahali thara| na caitae cikura na caitae cīra || 4 || ke sakhi gāvae keo kara cāra | keo cāndana gaṃde karaya sa~bhāra || 6 || keo vīla mate kāna tara joli | keo kekila khedaḍākinī vāla || 8 || are are are kānhukirahasi vori| madana bhuṅge ḍasu vālahi tori || 10 || bhunai vidyāpati eho rasa bhāna | ehi vipagārur̤a eka paya kānha || 12 ||

३७८ विद्यापति । • ••••••••••••• ••• कङ्कण वलया गलित दुहु हात । फुयल कवरी न सम्बरि माथ ॥ ६ ॥ चेतन मूरछन वुझइ न पारि । अनुखन घोर विरह जर जारि ॥१०॥ विद्यापति कहे निरदय देह । तेजल अव जगजन अनुलेह ॥१२॥ दूती । ७५२ । एके गोरि पातरि ताहे दुख कातरि अरु दुख विरहक जाला । कतय पराण पानि दए राखव गरासय मनमथ वाला ॥२॥ माधव भल नह तुअ अनुरागे । अपन पराण पिआ जा सजे वाटल हिआ ताहि दुख तेहे नहि लागे ॥४॥ करे धरि सिर गहि काहु किछु नहि कहि विरह विखिन घन रोइ । । विरह वेयाधि भेलि सुन्दरि तो विनु औखध कोइ ॥६॥ दूती । ७५३ लोचन नीर तटिनि निरमाने । करए कमलमुखि तथिहि सनाने ॥ २ ॥ सरस मृणाल कइए जपमाली । अहानस जप 'हरि नाम तोहारी ॥ ४ ॥ वृन्दावन कान्हु धनि तप करई । हृदयवेदि मदनानल वरई ॥ ६ ॥ ।। जिव कर समिध समर करे आगी। करति होम वध होएवह भागी ॥८॥

378 vidyāpati | • ••••••••••••• ••• kaṅkaṇa valayā galita duhu hāta | phuyala kavarī na sambari mātha || 6 || cetana mūrachana vujhai na pāri | anukhana ghora viraha jara jāri ||10|| vidyāpati kahe niradaya deha | tejala ava jagajana anuleha ||12|| dūtī | 752 | eke gori pātari tāhe dukha kātari aru dukha virahaka jālā | kataya parāṇa pāni dae rākhava garāsaya manamatha vālā ||2|| mādhava bhala naha tua anurāge | apana parāṇa piā jā saje vāṭala hiā tāhi dukha tehe nahi lāge ||4|| kare dhari sira gahi kāhu kichu nahi kahi viraha vikhina ghana roi | | viraha veyādhi bheli sundari to vinu aukhadha koi ||6|| dūtī | 753 locana nīra taṭini niramāne | karae kamalamukhi tathihi sanāne || 2 || sarasa mṛṇāla kaie japamālī | ahānasa japa 'hari nāma tohārī || 4 || vṛndāvana kānhu dhani tapa karaī | hṛdayavedi madanānala varaī || 6 || || jiva kara samidha samara kare āgī| karati homa vadha hoevaha bhāgī ||8||

विद्यापति । ३७६ चिकुरवरहिरे समरि करे लेअइ । फल उपहार पयोधर देअइ ॥१०|| भनइ विद्यापति सुनह मुरारी । तुय पथ हेरइते अछ वरनारी ॥१३॥ दूती । फूजतेको चिकुर राहुक जोर । रोए सुधाकर कामिनि कोर ॥ २ ॥ अरे कन्हु अरे कन्हु देखह आए । वडिअ मधथ देअ वाद छडाए ॥ ४ ॥ दुइ अञ्जुलि भरि दुहु पुज शीव । कामदहन मोर राखह जीव ॥ ६ ॥ जदि न जाएव तोहे अपजस भेल । ससधर कला गगन चलि गेल ।। ६॥ भनइ विद्यापति हरि मन हास । राहु छुड़ाए चॉद दिग्र वास ॥१०॥ दूती । अकामिक मन्दिर भाल वहार । चउदिस सुनलक भमर फेंकार ॥ २ ॥ मुरुछि खसल महिन रहलि थीर । न चेतए चिकुर ने चेतए चीर ॥ ४ ॥ केश्रो सखि गावए केओ कर चार । केश्रो चान्दन गदे करय सँभार ॥ ६ ॥ केओ वोल मते कान तर जोलि । केओ केसीकल खेदडाकिनी वाल ॥ ८ ॥ अरे अरे अरे कान्हुकिरहसि वोरि। मदन भुअङ्गे डसु वालहि तोरि ॥ १० ॥ भनई विद्यापति एहो रस भान । एहि विपगारुड़ एक पय कान्ह ॥ १२ ॥

vidyāpati | 376 cikuravarahire samari kare leai | phala upahāra payodhara deai ||10|| bhanai vidyāpati sunaha murārī | tuya patha heraite acha varanārī ||13|| dūtī | phūjateko cikura rāhuka jora | roe sudhākara kāmini kora || 2 || are kanhu are kanhu dekhaha āe | vaḍia madhatha dea vāda chaḍāe || 4 || dui añjuli bhari duhu puja śīva | kāmadahana mora rākhaha jīva || 6 || jadi na jāeva tohe apajasa bhela | sasadhara kalā gagana cali gela || 6|| bhanai vidyāpati hari mana hāsa | rāhu chur̤āe caॉda digra vāsa ||10|| dūtī | akāmika mandira bhāla vahāra | caudisa sunalaka bhamara pheṃkāra || 2 || muruchi khasala mahina rahali thīra | na cetae cikura ne cetae cīra || 4 || keśro sakhi gāvae keo kara cāra | keśro cāndana gade karaya sa~bhāra || 6 || keo vola mate kāna tara joli | keo kesīkala khedaḍākinī vāla || 8 || are are are kānhukirahasi vori| madana bhuaṅge ḍasu vālahi tori || 10 || bhanaī vidyāpati eho rasa bhāna | ehi vipagārur̤a eka paya kānha || 12 ||

३८० विद्यापति ।। दूती ।। *७५६ गगन गरज मेघा उठए धरणि थेघा पचशर हिय गेल सालि । से धनि देखलि खिन जिउति आजुक दिन के जान कि होइति काल॥२॥ माधव मन दय शुनह सुवानी । कुजन निरुपि सुजन सखि सङ्गति जे किछु कय सयानी ॥४॥ की हमे सॉझक एकसरि तारा भादव चौठिक चन्दा । ऐसन कए पियाए मोर मुख मानल मो पति जीवन मन्दा ।।६।। वामहु गति जत समदि पठौलनि से सवे कहि कहि गेलि । तेरसि तिथि ससि सामरपख निसि दसमि दसा मेरि भैलि ॥८॥ भनइ विद्यापति सुन वर जौवति मने जनु मानह आने । राजा शिवसिंह रूपनरायन लखिमा पति रस जाने ॥१०॥ दूती । ७५७ कुसुमित कानन हेरि कमलमुखी मुदि रहुय दुनयान ।। कोकिल कलरव मधुकर धनि सुनि कर देइ झपइ कान ॥२॥ माधव सुन सुन वचन हमारी । - तुय गुणे सुन्दरी प्रति भेल दुवरि गुनि गुनि प्रेम तोहारी ॥४॥

380 vidyāpati || dūtī || *756 gagana garaja meghā uṭhae dharaṇi theghā pacaśara hiya gela sāli | se dhani dekhali khina jiuti ājuka dina ke jāna ki hoiti kāla||2|| mādhava mana daya śunaha suvānī | kujana nirupi sujana sakhi saṅgati je kichu kaya sayānī ||4|| kī hame saॉjhaka ekasari tārā bhādava cauṭhika candā | aisana kae piyāe mora mukha mānala mo pati jīvana mandā ||6|| vāmahu gati jata samadi paṭhaulani se save kahi kahi geli | terasi tithi sasi sāmarapakha nisi dasami dasā meri bhaili ||8|| bhanai vidyāpati suna vara jauvati mane janu mānaha āne | rājā śivasiṃha rūpanarāyana lakhimā pati rasa jāne ||10|| dūtī | 757 kusumita kānana heri kamalamukhī mudi rahuya dunayāna || kokila kalarava madhukara dhani suni kara dei jhapai kāna ||2|| mādhava suna suna vacana hamārī | - tuya guṇe sundarī prati bhela duvari guni guni prema tohārī ||4||

विद्यापति । |३८१ धरणी धरि धनि कत वैरि वैठइ पुन तहि उठइ नहि पारा ।। कातर दिठि कार चीदिश हरि हेरि नयने गलय जलधारा ॥६॥ तोहारि विरहे दीन ने क्षने तनु क्षीन चौदशी चॉद समान । भनइ विद्यापति शिवासिंह नरपति लछमी दैवी परमान ॥८॥ दूती । ७५८ मलिन कुसुम तनु चीरे । करतल कमल नयन ढर नीरे ॥ २ ॥ कि कहब माधव ताही । तुय गुने लुबुधि मुगुधि भेलि राही ।। ४ ।। उर पर सामरी वेनी । कमल को जाने कारि नागिनी ॥ ६ ॥ के सखि ताकए निशाले । के नलिनी दुले कर बतासे ॥ ८ ॥ के बोल आएल हरी । समरि उठलि चिर नाम सुमरी ।।१४।। विद्यापति कवि गावे । विरह वेदन नि साख समुझावे ॥१२॥ -~-01--- दूती । • ७५६ माधव दुवरी पेखलु ताही । चौदशी चॉद जनि अनुसन क्षीयत ऐसन जीवय राही ।।२।। नियरे सखीगन वचन जो पुछत उतर न देयइ राधा । ही हरि हा हरि:अनुरखने तुय मुख हेरइते साधा ||४|

vidyāpati | |381 dharaṇī dhari dhani kata vairi vaiṭhai puna tahi uṭhai nahi pārā || kātara diṭhi kāra cīdiśa hari heri nayane galaya jaladhārā ||6|| tohāri virahe dīna ne kṣane tanu kṣīna caudaśī caॉda samāna | bhanai vidyāpati śivāsiṃha narapati lachamī daivī paramāna ||8|| dūtī | 758 malina kusuma tanu cīre | karatala kamala nayana ḍhara nīre || 2 || ki kahaba mādhava tāhī | tuya gune lubudhi mugudhi bheli rāhī || 4 || ura para sāmarī venī | kamala ko jāne kāri nāginī || 6 || ke sakhi tākae niśāle | ke nalinī dule kara batāse || 8 || ke bola āela harī | samari uṭhali cira nāma sumarī ||14|| vidyāpati kavi gāve | viraha vedana ni sākha samujhāve ||12|| -~-01--- dūtī | • 756 mādhava duvarī pekhalu tāhī | caudaśī caॉda jani anusana kṣīyata aisana jīvaya rāhī ||2|| niyare sakhīgana vacana jo puchata utara na deyai rādhā | hī hari hā hari:anurakhane tuya mukha heraite sādhā ||4|

३८२' विद्यापति । सरसहि मलयज पङ्कहि पङ्कज परशे मानय जनि आगी। ' कवहि धरणी शयने तनु चमकित हदि माहा मनमय जागी ॥६॥ मन्द मलयानिल विष सम मानइ मुरछइ पिककुल रावे। मालती माल परशे तनु कम्पित भूपति कह इह भावे ॥८॥ दूती । v७६० नयन नोर धर वाहर पीछर सवहु सखी दिठि नारे । पिछरि पिछरि खस तैओ सुमुखि धस ।। , मिलन आसे मन तेरे ॥२॥ कि होइति हुनि के जाने । हमर वचन मन धरिय सुजन जन | करिय भवन परथाने ॥४॥ एत दिन जे धनि । तोहर नाम सुनि पुलके निवेद पराने । खने खने सुवदनि तथिहु सिथिल जनि " नोर भासय अनुमाने ॥६॥ , . मने मने बुझिकहु, तावे चलिय पहु

382' vidyāpati | sarasahi malayaja paṅkahi paṅkaja paraśe mānaya jani āgī| ' kavahi dharaṇī śayane tanu camakita hadi māhā manamaya jāgī ||6|| manda malayānila viṣa sama mānai murachai pikakula rāve| mālatī māla paraśe tanu kampita bhūpati kaha iha bhāve ||8|| dūtī | v760 nayana nora dhara vāhara pīchara savahu sakhī diṭhi nāre | pichari pichari khasa taio sumukhi dhasa || , milana āse mana tere ||2|| ki hoiti huni ke jāne | hamara vacana mana dhariya sujana jana | kariya bhavana parathāne ||4|| eta dina je dhani | tohara nāma suni pulake niveda parāne | khane khane suvadani tathihu sithila jani " nora bhāsaya anumāne ||6|| , . mane mane bujhikahu, tāve caliya pahu