Joyful Dāmodara

मेघैर् मेदुरं अम्बरं वन-भुवः श्यामास् तमाल-द्रुमैर् नक्तं भीरुर् अयं त्वम् एव तद् इमं राधे गृहं प्रापय । इत्थं नन्द-निदेशतश् चलितयोः प्रत्य्-अध्व-कुञ्ज-द्रुमं राधा-माधवयोर् जयन्ति यमुना-कूले रहः-केलयः

meghair meduraṁ ambaraṁ vana-bhuvaḥ śyāmās tamāla-drumair naktaṁ bhīrur ayaṁ tvam eva tad imaṁ rādhe gṛhaṁ prāpaya | itthaṁ nanda-nideśataś calitayoḥ praty-adhva-kuñja-drumaṁ rādhā-mādhavayor jayanti yamunā-kūle rahaḥ-kelayaḥ

वाग्-देवता-चरित-चित्रित-चित्त-सद्मा पद्मावती-चरण-चारण-चक्रवर्ती । श्री-वासुदेव-रति-केलि-कथा-समेतं एतं करोति जयदेव-कविः प्रबन्धं

vāg-devatā-carita-citrita-citta-sadmā padmāvatī-caraṇa-cāraṇa-cakravartī | śrī-vāsudeva-rati-keli-kathā-sametaṁ etaṁ karoti jayadeva-kaviḥ prabandhaṁ

यदि हरि-स्मरणे सरसं मनो यदि विलास-कलासु कुतूहलं । मधुर-कोमल-कान्त-पदावलीं शृणु तदा जयदेव-सरस्वतीम्

yadi hari-smaraṇe sarasaṁ mano yadi vilāsa-kalāsu kutūhalaṁ | madhura-komala-kānta-padāvalīṁ śṛṇu tadā jayadeva-sarasvatīm

वचः पल्लवयत्य् उमापतिधरः सन्दर्भ-शुद्धिं गिरां जानीतेजयदेव एव शरणः श्लाघ्यो दुरूह-द्रुतेः । शृङ्गारोत्तर-सत्-प्रमेय-रचनैर् आचार्य-गोवर्धन- स्पर्धी कोऽपि न विश्रुतः स्रुतिधरो धोयी कवि-क्ष्मापतिः

vacaḥ pallavayaty umāpatidharaḥ sandarbha-śuddhiṁ girāṁ jānītejayadeva eva śaraṇaḥ ślāghyo durūha-druteḥ | śṛṅgārottara-sat-prameya-racanair ācārya-govardhana- spardhī ko'pi na viśrutaḥ srutidharo dhoyī kavi-kṣmāpatiḥ

प्रलय-पयोधिजले धृतवान् असि वेदं विहित-वहित्र-चरित्रम् अखेदम् । केशव धृत-मीन-शरीर जय जगदीश हरे [ध्रुव-पदम्]

pralaya-payodhijale dhṛtavān asi vedaṁ vihita-vahitra-caritram akhedam | keśava dhṛta-mīna-śarīra jaya jagadīśa hare [dhruva-padam]

क्षितिर् अतिविपुलतरे तव तिष्ठति पृष्ठे धरणी-धरण-किन-चक्र-गरिष्ठे । केशव धृत-कच्चप-रूप जय जगदीश हरे

kṣitir ativipulatare tava tiṣṭhati pṛṣṭhe dharaṇī-dharaṇa-kina-cakra-gariṣṭhe | keśava dhṛta-kaccapa-rūpa jaya jagadīśa hare

वसति दशन-शिखरे धरणी तव लग्ना शशिनि कलङ्क-कलेव निमग्ना । केशव धृत-सूकर-रूप जय जगदीश हरे

vasati daśana-śikhare dharaṇī tava lagnā śaśini kalaṅka-kaleva nimagnā | keśava dhṛta-sūkara-rūpa jaya jagadīśa hare

तव कर-कमल-वरे नखं अद्भुत-शृङ्गं दलित-हिरण्यकशिपु-तनु-भृङ्गं । केशव धृत-नर-हरि-रूप जय जगद्-ईश हरे

tava kara-kamala-vare nakhaṁ adbhuta-śṛṅgaṁ dalita-hiraṇyakaśipu-tanu-bhṛṅgaṁ | keśava dhṛta-nara-hari-rūpa jaya jagad-īśa hare

छलयसि विक्रमणे बलिम् अद्भुत-वामन पद-नख-नीर-जनित-जन-पावन । केशव धृत-वामन-रुप जय जगद्-ईश हरे

chalayasi vikramaṇe balim adbhuta-vāmana pada-nakha-nīra-janita-jana-pāvana | keśava dhṛta-vāmana-rupa jaya jagad-īśa hare

क्षत्रीय-रुधिर-मये जगद् अपगत-पापं स्नपयसि पयसि शमित-भव-तापम् । केशव धृत-भृगु-पति-रूप जय जगद्-ईश हरे

kṣatrīya-rudhira-maye jagad apagata-pāpaṁ snapayasi payasi śamita-bhava-tāpam | keśava dhṛta-bhṛgu-pati-rūpa jaya jagad-īśa hare

वितरसि दिक्षु रणे दिक्-पति-कमनीयं दश-मुख-मौलि-बलि रमणीयम् । केशव धृत-राम-शरीर जय जगद्-ईश हरे

vitarasi dikṣu raṇe dik-pati-kamanīyaṁ daśa-mukha-mauli-bali ramaṇīyam | keśava dhṛta-rāma-śarīra jaya jagad-īśa hare

वहसि वपुषि विषदे वसनं जलदाभं हल-हति-भीति-मिलित-यमुनाभम् । केशव धृत-हल-धर-रूप जय जगद्-ईश हरे

vahasi vapuṣi viṣade vasanaṁ jaladābhaṁ hala-hati-bhīti-milita-yamunābham | keśava dhṛta-hala-dhara-rūpa jaya jagad-īśa hare

निन्दसि यज्ञ-विधेर् अहह श्रुति-जातम् सदय-हृदय दर्शित-पशु-घातम् । केशव धृत-बुद्ध-शरीर जय जगद्-ईश हरे

nindasi yajña-vidher ahaha śruti-jātam sadaya-hṛdaya darśita-paśu-ghātam | keśava dhṛta-buddha-śarīra jaya jagad-īśa hare

म्लेच्छ-निवह-निधने कलयसि करवालं धूम-केतुम् इव किम् अपि करालम् । केशव धृत-कल्कि-शरीर जय जगद्-ईश हरे

mleccha-nivaha-nidhane kalayasi karavālaṁ dhūma-ketum iva kim api karālam | keśava dhṛta-kalki-śarīra jaya jagad-īśa hare

श्रि-जयदेव-कवेर् इदम् उदितम् उदारं शृणु सुखदं शुभदं भव-सारम् । केशव धृत-दश-विध-रूप जय जगद्-ईश हरे

śri-jayadeva-kaver idam uditam udāraṁ śṛṇu sukhadaṁ śubhadaṁ bhava-sāram | keśava dhṛta-daśa-vidha-rūpa jaya jagad-īśa hare

वेदान् उद्धरते जगन्ति वहते भूगोलम् उद्बिभ्रते दैत्यं दारयते बलिं छलयते क्षत्र-क्षयं कुर्वते । पौलस्त्यं जयते हलं कलयते कारुण्यम् आतन्वते म्लेच्छान् मूर्च्छयते दशाकृति-कृते कृष्णाय तुभ्यं नमः

vedān uddharate jaganti vahate bhūgolam udbibhrate daityaṁ dārayate baliṁ chalayate kṣatra-kṣayaṁ kurvate | paulastyaṁ jayate halaṁ kalayate kāruṇyam ātanvate mlecchān mūrcchayate daśākṛti-kṛte kṛṣṇāya tubhyaṁ namaḥ

श्रित-कमला-कुच-मण्डल धृत-कुण्डल ए कलित-ललित-वन-माल जय जय देव हरे [ध्रुव-पदम्]

śrita-kamalā-kuca-maṇḍala dhṛta-kuṇḍala e kalita-lalita-vana-māla jaya jaya deva hare [dhruva-padam]

दिन-मणि-मण्डल-मण्डन भव-खण्डन ए मुनि-जन-मानस-हंस ज् अय जय देव हरे

dina-maṇi-maṇḍala-maṇḍana bhava-khaṇḍana e muni-jana-mānasa-haṁsa j aya jaya deva hare

कालिय-विष-धर-गञ्जन जन-रञ्जन ए यदुकुल-नलिन-दिनेश जय जय देव हरे

kāliya-viṣa-dhara-gañjana jana-rañjana e yadukula-nalina-dineśa jaya jaya deva hare

मधु-मुर-नरक-विनाशन गरुडासन ए । सुर-कुल-केलि-निदान जय जय देव हरे

madhu-mura-naraka-vināśana garuḍāsana e | sura-kula-keli-nidāna jaya jaya deva hare

अमल-कमल-दल-लोचन भव-मोचन ए त्रिभुवन-भुवन-निधान जय जय देव हरे

amala-kamala-dala-locana bhava-mocana e tribhuvana-bhuvana-nidhāna jaya jaya deva hare

जनक-सुता-कृत-भूषण जित-दूषण ए समर-शमित-दश-कण्ठ जय जय देव हरे

janaka-sutā-kṛta-bhūṣaṇa jita-dūṣaṇa e samara-śamita-daśa-kaṇṭha jaya jaya deva hare

अभिनव-जल-धर-सुन्दर धृत-मन्दर ए श्री-मुख-चन्द्र-चकोर जय जय देव हरे

abhinava-jala-dhara-sundara dhṛta-mandara e śrī-mukha-candra-cakora jaya jaya deva hare

तव चरणं प्रणता वयम् इति भावय ए कुरु कुशलं प्रणतेषु जय जय देव हरे

tava caraṇaṁ praṇatā vayam iti bhāvaya e kuru kuśalaṁ praṇateṣu jaya jaya deva hare

श्री-जयदेव-कवेर् इदं कुरुते मुदम् ए मङ्गलम् उज्ज्वल-गीतं जय जय देव हरे

śrī-jayadeva-kaver idaṁ kurute mudam e maṅgalam ujjvala-gītaṁ jaya jaya deva hare

पद्मा-पयोधर-तटी-परिरम्भ-लग्न कश्मीर-मुद्रितम् उरो मधुसूदनस्य । व्यक्तानुरागम् इव खेलद्-अनङ्ग-खेद- स्वेदाम्बु-पूरम् अनुपूरयतु प्रियं वः

padmā-payodhara-taṭī-parirambha-lagna kaśmīra-mudritam uro madhusūdanasya | vyaktānurāgam iva khelad-anaṅga-kheda- svedāmbu-pūram anupūrayatu priyaṁ vaḥ

वसन्ते वसन्ती-कुसुम-सुकुमारैर् अवयवैर् भ्रमन्तीं कान्तारे बहु-विहित-कृष्णानुसरणाम् । अमन्दं कन्दर्प-ज्वर-जनित-चिन्ताकुलतया वलद्-बाढं राधां सरसम् इदम् ऊचे सह-चरी

vasante vasantī-kusuma-sukumārair avayavair bhramantīṁ kāntāre bahu-vihita-kṛṣṇānusaraṇām | amandaṁ kandarpa-jvara-janita-cintākulatayā valad-bāḍhaṁ rādhāṁ sarasam idam ūce saha-carī

ललित-लवङ्ग-लता-परिशीलन-कोमल-मलय-समीरे । मधुकर-निकर-करम्बित-कोकिल-कूजित-कुञ्ज-कुटीरे विहरति हरिर् इह सरस-वसन्ते नृत्यति युवती-जनेन समं सखि विरहि-जनस्य दुरन्ते ॥ध्रुव॥

lalita-lavaṅga-latā-pariśīlana-komala-malaya-samīre | madhukara-nikara-karambita-kokila-kūjita-kuñja-kuṭīre viharati harir iha sarasa-vasante nṛtyati yuvatī-janena samaṁ sakhi virahi-janasya durante ||dhruva||

उन्मद-मदन-मनोरथ-पथिक-वधू-जन-जनित-विलापे । अलि-कुल-सङ्कुल-कुसुम-समूह-निराकुल-बकुल-कलापे

unmada-madana-manoratha-pathika-vadhū-jana-janita-vilāpe | ali-kula-saṅkula-kusuma-samūha-nirākula-bakula-kalāpe

मृग-मद-सौरभ-रभस-वशंवद-नव-दल-माल-तमाले । युव-जन-हृदय-विदारण मनसिज-नख-रुचि-किंशुक-जाले

mṛga-mada-saurabha-rabhasa-vaśaṁvada-nava-dala-māla-tamāle | yuva-jana-hṛdaya-vidāraṇa manasija-nakha-ruci-kiṁśuka-jāle

मदन-महीपति-कनक-दण्ड-रुचि-केशर-कुसुम-विकाशे । मिलित-शिलि-मुख-पाटल-पटल-कृत-स्मर-तूण-विलासे

madana-mahīpati-kanaka-daṇḍa-ruci-keśara-kusuma-vikāśe | milita-śili-mukha-pāṭala-paṭala-kṛta-smara-tūṇa-vilāse

विगलित-लज्जित-जगद्-अवलोकन-तरुण-करुण-कृत-हासे । विरहि-निकृन्तन-कुन्त-मुखाकृति-केतक-दन्तुरिताशे

vigalita-lajjita-jagad-avalokana-taruṇa-karuṇa-kṛta-hāse | virahi-nikṛntana-kunta-mukhākṛti-ketaka-danturitāśe

माधविक-परिमल-ललिते नव-मालति-जाति-सुगन्धौ । मुनि-मनसाम् अपि मोहन-कारीणि तरुण॥-करण-बन्धौ

mādhavika-parimala-lalite nava-mālati-jāti-sugandhau | muni-manasām api mohana-kārīṇi taruṇa||-karaṇa-bandhau

स्फुरद्-अतिमुक्त-लता-परिरम्भन-मुकु१इत-पुलकित-चूते । वृन्दावन-वीपिने परीसर-परिगत-यमुना-जल-पूते

sphurad-atimukta-latā-parirambhana-muku1ita-pulakita-cūte | vṛndāvana-vīpine parīsara-parigata-yamunā-jala-pūte

श्री-जयदेव-भणितम् इदम् उदयति हरि-चरण-स्मृति-सारम् । सरस-वसन्त-समय-वन-वर्णनम् अनुगत-मदन-विकारम्

śrī-jayadeva-bhaṇitam idam udayati hari-caraṇa-smṛti-sāram | sarasa-vasanta-samaya-vana-varṇanam anugata-madana-vikāram

दर-विदलित-मल्ली-वल्लि-चञ्चत्-पराग- प्रकटित-पट-वासैर् वासयन् काननानि । इह हि दहति चेतः केतकी-गन्ध-बन्धुः प्रसरद्-असम-बाण-प्राणवद्-गन्धवाहः

dara-vidalita-mallī-valli-cañcat-parāga- prakaṭita-paṭa-vāsair vāsayan kānanāni | iha hi dahati cetaḥ ketakī-gandha-bandhuḥ prasarad-asama-bāṇa-prāṇavad-gandhavāhaḥ

उन्मीलन्-मधु-गन्ध-लुब्ध-मधुप-व्याधूत-चूताङ्कुर- क्रीडत्-कोकिल-काकली-कलकलैर् उद्गीर्ण-कर्ण-ज्वरः । नीयन्ते पथिकैः कथं कथम् अपि ध्यानावधान-क्षण प्राप्त-प्राण-समागम-रसोल्लासैर् अमी वासराः

unmīlan-madhu-gandha-lubdha-madhupa-vyādhūta-cūtāṅkura- krīḍat-kokila-kākalī-kalakalair udgīrṇa-karṇa-jvaraḥ | nīyante pathikaiḥ kathaṁ katham api dhyānāvadhāna-kṣaṇa prāpta-prāṇa-samāgama-rasollāsair amī vāsarāḥ

अनेक-नारी-परिरम्भ-सम्भ्रम- स्फुरण्-मनोहारि-विलास-लालसम् । मुरारिम् आराद् उपदर्शयन्त्य् असौ सखी समक्षं पुनर् आह राधिकाम्

aneka-nārī-parirambha-sambhrama- sphuraṇ-manohāri-vilāsa-lālasam | murārim ārād upadarśayanty asau sakhī samakṣaṁ punar āha rādhikām

चन्दन-चर्चित-नील-कलेवर-पीत-वसन-वन-माली । केलि-चलन्-मणि-कुण्डल-मण्डित-गण्ड-युग-स्मित-शाली हरिर् इह मुग्ध-वधू-निकरे विलासिनि विलासति केली-परे ॥ध्रुव॥

candana-carcita-nīla-kalevara-pīta-vasana-vana-mālī | keli-calan-maṇi-kuṇḍala-maṇḍita-gaṇḍa-yuga-smita-śālī harir iha mugdha-vadhū-nikare vilāsini vilāsati kelī-pare ||dhruva||

पीन-पयोधर-भार-भरेण हरिं परिरभ्य सरागम् । गोप-वधूर् अनुगायति काचिद् उदञ्चित-परम-रागम्

pīna-payodhara-bhāra-bhareṇa hariṁ parirabhya sarāgam | gopa-vadhūr anugāyati kācid udañcita-parama-rāgam

कापि विलास-विलोल-विलोचन-खेलन-जनित-मनोजम् । ध्यायति मुग्ध-वधूर् अधिकं मधुसूदन-वदन-सरोजम्

kāpi vilāsa-vilola-vilocana-khelana-janita-manojam | dhyāyati mugdha-vadhūr adhikaṁ madhusūdana-vadana-sarojam

कपि कपोल-तले मिलिता लपितुं किम् अपि श्रुति-मूले । चारु चुचुम्ब नितम्बवती दयितं पुलकैर् अनुकूले

kapi kapola-tale militā lapituṁ kim api śruti-mūle | cāru cucumba nitambavatī dayitaṁ pulakair anukūle

केलि-कला-कुतुकेन च काचिद् अमुं यमुना-जल-कूले । मञ्जुल-वञ्जुल-कुञ्ज-गतं विचकर्ष करेण दुकूले

keli-kalā-kutukena ca kācid amuṁ yamunā-jala-kūle | mañjula-vañjula-kuñja-gataṁ vicakarṣa kareṇa dukūle

कर-तल-ताल-तरल-वलयावलि-कलित-कलस्वन-वंशे । रास-रसे सह-नृत्य-परा हरिण-युवती-प्रशशंसे

kara-tala-tāla-tarala-valayāvali-kalita-kalasvana-vaṁśe | rāsa-rase saha-nṛtya-parā hariṇa-yuvatī-praśaśaṁse

श्लिष्यति काम् अपि चुम्बति काम् अपि काम् अपि रमयति रामाम् । पश्यति स-स्मित-चारु-तराम् अपराम् अनुगच्छति वामाम्

śliṣyati kām api cumbati kām api kām api ramayati rāmām | paśyati sa-smita-cāru-tarām aparām anugacchati vāmām

श्री-जयदेव-भणितम् इदम् अद्भुत-केशव-केलि-रहस्यम् । वृन्दावन-विपिने ललितं वितनोतु शुभानि यशस्यम्

śrī-jayadeva-bhaṇitam idam adbhuta-keśava-keli-rahasyam | vṛndāvana-vipine lalitaṁ vitanotu śubhāni yaśasyam

विश्वेषाम् अनुरञ्जनेन जनयन्न् आनन्दम् इन्दीवर- श्रेणी-श्यामल-कोमलैर् उपनयन्न् अङ्गैर् अनङ्गोत्सवम् । स्वच्छन्दं व्रज-सुन्दरीभिर् अभितः प्रत्य्-अङ्गम् आलिङ्गितः शृङ्गारः सखि मूर्तिमान् इव मधौ मुग्धो हरिः क्रीडति

viśveṣām anurañjanena janayann ānandam indīvara- śreṇī-śyāmala-komalair upanayann aṅgair anaṅgotsavam | svacchandaṁ vraja-sundarībhir abhitaḥ praty-aṅgam āliṅgitaḥ śṛṅgāraḥ sakhi mūrtimān iva madhau mugdho hariḥ krīḍati

निजोत्सङ्ग-वसद्-भुजङ्ग-कवल-क्लेशाद् इवेशाचलं प्रालेय-प्लवनेच्छयानुसरति श्री-खण्ड-शैलानिलः । किं च स्निग्ध-रसाल-मौलि-मुकुलान्य् आलोक्य हर्षोदयाद् उन्मीलन्ति कुहूः कुहूर् इति कलोत्तालाः पिकानां गिरः

nijotsaṅga-vasad-bhujaṅga-kavala-kleśād iveśācalaṁ prāleya-plavanecchayānusarati śrī-khaṇḍa-śailānilaḥ | kiṁ ca snigdha-rasāla-mauli-mukulāny ālokya harṣodayād unmīlanti kuhūḥ kuhūr iti kalottālāḥ pikānāṁ giraḥ

रासोल्लास-भरेण विभ्रम-भृताम् आभीर-वाम-भ्रुवाम् अभ्यर्णं परिरभ्य निर्भरम् उरः प्रेमान्धया राधया । साधु त्वद्-वदनं सुधा-मयम् इति व्याहृत्य गीत-स्तुति- व्याजाद् उद्भट-चुम्बितः स्मृत-मनोहारि हरिः पातु वः

rāsollāsa-bhareṇa vibhrama-bhṛtām ābhīra-vāma-bhruvām abhyarṇaṁ parirabhya nirbharam uraḥ premāndhayā rādhayā | sādhu tvad-vadanaṁ sudhā-mayam iti vyāhṛtya gīta-stuti- vyājād udbhaṭa-cumbitaḥ smṛta-manohāri hariḥ pātu vaḥ