Chapter 117

अथ सप्तदशाधिकशततमोऽध्यायः नारायण उवाच गणेशस्तु शिवस्थानं गत्वा नत्वा महेश्वरम् । सर्व विज्ञापयामास क्रमेण च पृथक्पृथक् ।। १ ।। बाणानिरुद्धयोर्युद्धं सुभद्रनिधनं तथा । स्कन्दानिरुद्धयोर्युद्धमनिरुद्धस्य विक्रमम् ।। २ ।। गणेशवचनं श्रुत्वा प्रहस्य भगवान्भवः । उवाच श्लक्ष्णया वाचा सुगुप्तं वेदसंमतम् ।। ३ ।। महादेव उवाच गणेश्वर महाभाग श्रूयतां वचनं मम । हितं तथ्यं नीतिसारं परिणामसुखावहम् ।। ४ ।। असंख्यविश्वसंघं च सर्व कृष्णात्मजं सुतम् । कृष्णं जानीहि यत्कार्यं कारणानां च कारणम् ।। ५ ।। ब्रह्मादितृणपर्यन्तं जगत्मर्व गणेश्वर । निबोध सत्यं कृष्णं च भगवन्तं सनातनम् ।। ६ ।। गोलोके द्विभुजं शान्तं राधाकान्तं मनोहरम् । शिशुरूपं गोपवेषं गोपवेषं परिपूर्णतमं प्रभुम् ।। ७ ।। गोपीभिर्गोपनिकरैः सहितं कामधेनुभिः । पुण्ये वृन्दावने रम्ये सुन्दरे रासमण्डले ।। ८ ।। चरन्तं मुरलीहस्तं ब्रह्मेशशेषवन्दितम् । शतशृङ्गै च शैलेशे वटमूले निराकुले ।। ९ ।। गोष्ठे भाण्डीरनिकटे निर्मले विरजातटे । नवीननीरदश्यामं शोभितं पीतवाससा ।। १० ।। यथा नवं घनौघं च सौदामिन्था विराजितम् । आविर्भावश्च तेषां वै गोलोके रासमण्डले ।। ११ ।। तावन्तो गोकुले रम्ये पुण्ये वृन्दावने वने । सर्वे चांशकलाः पुंसःकृष्णस्तु भगवान्स्वयम् ।। १२ ।। परिपूर्णतमः कामो ब्रह्मशापात्स्वविस्मृतः । तस्य पुत्रोऽनिरुद्धश्च महाबलपराक्रमः ।। १३ ।। मया प्रस्थापितः स्कन्दो महायुद्धे सुदारुणे । मृतो बाणश्च संग्रामे तेन स्कन्देन रक्षितः ।। १४ ।। स्कन्दानिरुद्धयोर्युद्धे समत्वं तु गणेश्वर । अष्टौ च भैरवाः सर्वे रुद्राश्चैकादशैव ते ।। १५ ।। अष्टौ च वसवश्चैते देवाः शक्रादयस्तथा । तथैव द्वादशादित्याः सर्वे दैत्येश्वरास्तथा ।। १६ ।। देवानामग्रणीः स्कन्दो बाणश्च सगणस्तथा । सर्वे ते चानिरुद्धं च संग्रामे जेतुमक्षमाः ।। १७ ।। अनिरुद्धः स्वयं ब्रह्मा प्रद्युम्नः काम एव च । बलदेवः स्वयं शेषः कृष्णश्च प्रकृतेः परः ।। १८ ।। एतत्ते कथितं सर्वं बाणं रक्ष गणेश्वर । भवाञ्शुभस्वरूपश्च विघ्नखण्डनकारकः ।। १९ ।। आरादायास्यति हरिर्गृहीत्वा च सुदर्शनम् । अव्यर्थमस्त्रप्रवरं सूर्यकोटिसमप्रभम् ।। २० ।। इति श्रीब्रह्मo महाo श्रीकृष्णजन्मखo उत्तo नारदनाo बाणयुद्धे शिवलम्बोदरसंo सप्तदशाधिकशाततमोऽध्यायः ।। ११७ ।।

atha saptadaśādhikaśatatamo'dhyāyaḥ nārāyaṇa uvāca gaṇeśastu śivasthānaṃ gatvā natvā maheśvaram | sarva vijñāpayāmāsa krameṇa ca pṛthakpṛthak || 1 || bāṇāniruddhayoryuddhaṃ subhadranidhanaṃ tathā | skandāniruddhayoryuddhamaniruddhasya vikramam || 2 || gaṇeśavacanaṃ śrutvā prahasya bhagavānbhavaḥ | uvāca ślakṣṇayā vācā suguptaṃ vedasaṃmatam || 3 || mahādeva uvāca gaṇeśvara mahābhāga śrūyatāṃ vacanaṃ mama | hitaṃ tathyaṃ nītisāraṃ pariṇāmasukhāvaham || 4 || asaṃkhyaviśvasaṃghaṃ ca sarva kṛṣṇātmajaṃ sutam | kṛṣṇaṃ jānīhi yatkāryaṃ kāraṇānāṃ ca kāraṇam || 5 || brahmāditṛṇaparyantaṃ jagatmarva gaṇeśvara | nibodha satyaṃ kṛṣṇaṃ ca bhagavantaṃ sanātanam || 6 || goloke dvibhujaṃ śāntaṃ rādhākāntaṃ manoharam | śiśurūpaṃ gopaveṣaṃ gopaveṣaṃ paripūrṇatamaṃ prabhum || 7 || gopībhirgopanikaraiḥ sahitaṃ kāmadhenubhiḥ | puṇye vṛndāvane ramye sundare rāsamaṇḍale || 8 || carantaṃ muralīhastaṃ brahmeśaśeṣavanditam | śataśṛṅgai ca śaileśe vaṭamūle nirākule || 9 || goṣṭhe bhāṇḍīranikaṭe nirmale virajātaṭe | navīnanīradaśyāmaṃ śobhitaṃ pītavāsasā || 10 || yathā navaṃ ghanaughaṃ ca saudāminthā virājitam | āvirbhāvaśca teṣāṃ vai goloke rāsamaṇḍale || 11 || tāvanto gokule ramye puṇye vṛndāvane vane | sarve cāṃśakalāḥ puṃsaḥkṛṣṇastu bhagavānsvayam || 12 || paripūrṇatamaḥ kāmo brahmaśāpātsvavismṛtaḥ | tasya putro'niruddhaśca mahābalaparākramaḥ || 13 || mayā prasthāpitaḥ skando mahāyuddhe sudāruṇe | mṛto bāṇaśca saṃgrāme tena skandena rakṣitaḥ || 14 || skandāniruddhayoryuddhe samatvaṃ tu gaṇeśvara | aṣṭau ca bhairavāḥ sarve rudrāścaikādaśaiva te || 15 || aṣṭau ca vasavaścaite devāḥ śakrādayastathā | tathaiva dvādaśādityāḥ sarve daityeśvarāstathā || 16 || devānāmagraṇīḥ skando bāṇaśca sagaṇastathā | sarve te cāniruddhaṃ ca saṃgrāme jetumakṣamāḥ || 17 || aniruddhaḥ svayaṃ brahmā pradyumnaḥ kāma eva ca | baladevaḥ svayaṃ śeṣaḥ kṛṣṇaśca prakṛteḥ paraḥ || 18 || etatte kathitaṃ sarvaṃ bāṇaṃ rakṣa gaṇeśvara | bhavāñśubhasvarūpaśca vighnakhaṇḍanakārakaḥ || 19 || ārādāyāsyati harirgṛhītvā ca sudarśanam | avyarthamastrapravaraṃ sūryakoṭisamaprabham || 20 || iti śrībrahmao mahāo śrīkṛṣṇajanmakhao uttao nāradanāo bāṇayuddhe śivalambodarasaṃo saptadaśādhikaśātatamo'dhyāyaḥ || 117 ||